Wziernikowanie ucha - jak wykonywane jest badanie?

Kontrola błony bębenkowej może również dostarczyć wielu informacji o tym, co dzieje się wewnątrz ucha środkowego - przestrzeni w obrębie czaszki, odpowiedzialnej za słuch i mechanizm równowagi. Zaczerwienienie lub płyn w błonie bębenkowej może wskazywać na infekcję ucha. Ten typ badania uszu może również wykryć gromadzenie się woskowiny w kanale słuchowym, jego pęknięcie lub przebicie.

Wiele chorób uszu nie ma tak charakterystycznej manifestacji klinicznej jak inne choroby, w związku z tym wziernikowanie ucha umożliwia rozpoznanie procesu chorobowego. Po wykonaniu wziernikowania ucha można określić, czy przyczyną bólu jest choroba uszu czy choroba struktur sąsiednich. Ucho bowiem wzajemnie powiązane jest z nosem i gardłem.

Otoskop składa się z trzech części:

• uchwytu, który zawiera źródło światła,
• główki, który zawiera żarówkę i szkło powiększające,
• stożka, który jest wkładany do przewodu słuchowego.

Badanie ucha otoskopem (otoskopia) jest zwykle wykonywane przez lekarza lub pielęgniarkę w ramach badania fizykalnego. Uszy mogą być także zbadane, jeśli istnieje podejrzenie ich zakażenia z powodu:

• gorączki,
• bólu ucha,
• utraty słuchu.

Nie jest wymagane specjalne przygotowanie przed badaniem ucha otoskopem. Wziernik wkładany do ucha jest uprzednio czyszczony i odkażany. Wzierniki mają różne rozmiary. Lekarz lub pielęgniarka wybiera rozmiar, który będzie najbardziej komfortowy dla pacjenta.

Jak wykonywane jest badanie?

Gdy lekarz przystąpi do badania uszu początkowo dokładnie ogląda okolicę ucha, następnie ogląda wejście do przewodu słuchowego. W celu lepszego dojścia do przewodu słuchowego pociąga małżowinę uszną do góry i ku tyłowi u dorosłych, natomiast u dzieci tylko ku tyłowi. Jest to badanie niebolesne, jednak u dzieci może wywoływać dyskomfort i płacz. Prawidłowa błona bębenkowa jest bladoszara, owalna i półprzeźroczysta. Na zmianę wyglądu błony bębenkowej mogą mieć wpływ następujące schorzenia:

• Ciało obce w uchu,
• Ostre zapalenie ucha wewnętrznego,
• Ostre zapalenie ucha środkowego,
• Ropne zapalenie ucha środkowego
• Oraz zmiany grzybicze.

Opieka nad pacjentem

W przypadku wykrycia infekcji ucha lub innej choroby uszu pacjent wymaga leczenia antybiotykami. Jeśli w kanale słuchowym tworzy się wosk, to może on być wypłukany lub usunięty w inny sposób za pomocą specjalnego haczyka. Nie należy płukać przewodu słuchowego, jeżeli uprzednio ucho nie zostało zbadane. Jest to bardzo ważne ze względu na fakt, że nie wolno płukać ucha przy uszkodzonej błonie bębenkowej.

Wziernikowanie ucha nie jest trudnym badaniem, wymaga jednak pewnego doświadczenia i precyzji od lekarza w związku z bardzo delikatną strukturą przewodu słuchowego zewnętrznego i błony bębenkowej.

Źródła

1. Gryczyńska D. Otorynolaryngologia dziecięca, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ISBN 83-7522-001-8
2. Latkowski B. Otorynolaryngologia - kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3628-2
3. Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0
4. Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8