Zapalenie krtani - przyczyny, objawy, leczenie, zapalenie krtani u dzieci, domowe sposoby

Zapaleniem krtani nazywamy stan zapalny górnego odcinka dróg oddechowych, służącego do wydawania dźwięków. Zapalenie krtani powoduje czasowe problemy z wydawaniem dźwięków, a nieleczone może prowadzić nawet do utraty głosu.

Zapalenie krtani ma zwykle ostry przebieg, ale gdy trwa dłużej niż trzy tygodnie, wtedy mówimy o przewlekłym zapaleniu krtani. Przyczyną choroby mogą być stale powracające nieżyty krtani, ale także czynniki zewnętrzne, np. częste przebywanie w klimatyzowanym czy zadymionym pomieszczeniu.

W grupie wysokiego ryzyka znajdują się również osoby palące papierosy oraz alergicy. Oczywiście ryzyko choroby jest większe, kiedy czynniki nakładają się na siebie. Nieleczone zapalenie krtani może prowadzić do zmian na strunach głosowych, a nawet stanów przedrakowych. Nieleczone zapalenie krtani może prowadzić do zmian na strunach głosowych, a nawet stanów przedrakowych.

Najczęstszą przyczyną zapalenia krtani jest wysuszenie błony śluzowej zimnym napojem lub „przesilenie” głosu. Inną typowym powodem zapalenia krtani jest wirusowa infekcja zapalna gardła. Jej objawom – nieżytowi nosa i zapaleniu spojówek – towarzyszy często suchy kaszel, chrypka, drapanie i pieczenie w gardle.

Stan zapalny krtani może być również wywołany przez alergeny u osób cierpiących na alergię. Jeszcze innym źródłem zapalenia krtani bywa przebywanie w suchym, zakurzonym powietrzu. Przyczyną zapalenia krtani może być również nadmierny, długotrwały wysiłek głosowy, dlatego narażeni są szczególnie nauczyciele, aktorzy, sprzedawcy, zawodowi politycy, a więc osoby, które z racji wykonywanego zawodu dużo i głośno mówią.

Zapalenie krtani może mieć również charakter przewlekły. O chronicznym zapaleniu krtani mówimy, gdy choroba utrzymuje się powyżej trzech tygodni. Do głównych przyczyn przewlekłego zapalenia krtani zalicza się:

• długotrwałą ekspozycję na działanie dymu tytoniowego;
• przewlekły alergiczny nieżyt nosa i zapalenie zatok przynosowych;
• nieleczony refluks żołądkowo-przełykowy, który powoduje drażnienie śluzówki krtani;
• przebywanie w klimatyzowanym pomieszczeniu, wśród oparów chemicznych;
• pracę głosem.

W przypadku nawracających stanów zapalnych konieczne jest stałe udrażnianie nosa, dlatego jeśli pacjent ma dla przykładu krzywą przegrodę nosową to konieczna jest je operacja chirurgiczna.

Objawy zapalenia krtani mogą być przez chorego kojarzone z grypą czy przeziębieniem, dlatego ważna jest właściwie postawiona diagnoza lekarska i właściwie dobrane leczenie.

Zapalenie krtani początkowo nie daje mocnych objawów – temperatura jest lekko podwyższona, a chory może odczuwać suchość w kardle. Pojawia się także pieczenie, katar i suchy kaszel. Po kilku dniach objawy zapalenia krtani się zaostrzają.

Zwykle we wczesnych godzinach rannych występuje ostra duszność wdechowa i zaostrzenie napadowego kaszlu. Najbardziej typowym znakiem zapalenia krtani jest uporczywa chrypka, która całkowicie zmienia brzmienie głosu.

Może jej towarzyszyć kaszel, niekiedy przechodzący w bezgłos. Wielu pacjentów odczuwa również ból gardła. Do objawów przewlekłego zapalenia krtani możemy zaliczyć chrypę, kaszel, drapanie w gardle i szybkie męczenie się głosu.

Zapalenie krtani u dzieci ma zazwyczaj podłoże wirusowe. W większości przypadków dolegliwość objawia się męczeniem się głosu. Na skutek zgrubienia i obrzmienia strun głosowych chorzy skarżą się na uczucie drapania i zasychania w gardle.

U dzieci po 5. roku życia zapalenie krtani objawia się głównie chrypką, problemami z mówieniem oraz przełykaniem, kaszlem, gorączką. U młodszych jest stanem zagrażającym życiu, co wynika ze specyficznej budowy dróg oddechowych i krtani u małego dziecka. Drogi oddechowe są wąskie, dlatego nawet niewielki obrzęk może spowodować poważną duszność. Luźna tkanka łączna krtani małego dziecka jest bardzo podatna na obrzęk zapalny i stany skurczowe, co powoduje, że zapalenia krtani u dzieci objawiają się nagłą dusznością i innymi symptomami zagrażającymi życiu.

Zaniechanie leczenia w przypadku zapalenia krtani u dzieci może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych takich jak uszkodzenie strun głosowych.

Zapalenie krtani wywołane wirusem leczone jest objawowo. W trakcie leczenia choremu należy podawać dużą ilość płynów. Osoba zmagająca się z zapaleniem krtani powinna przebywać w wietrzonym pokoju, w którym powietrze jest odpowiednio nawilżone.

Można do tego użyć specjalnych nawilżaczy powietrza, położyć zmoczony ręcznik na grzejnik lub postawić naczynie z parującą wodą. Warto w tym czasie sięgnąć po inhalacje z dodatkiem szałwii, rumianku, olejku miętowego, olejku eukaliptusowego.

Jeśli zapalenie krtani powstało na skutek bakterii, wdraża się leczenie antybiotykami lub innymi środkami farmaceutycznymi np. lekami mukolitycznymi. Najlepsze efekty lecznicze dają inhalacje, których skład zaleca lekarz. Jest to metoda lecznicza polegająca na wdychaniu pary wodnej z dodatkiem leków.

Dzięki temu staje się możliwe wprowadzenie do dróg oddechowych odpowiednich leków docierających do najdrobniejszych oskrzelików. Tym sposobem można wprowadzać antybiotyki, środki rozkurczające, odczulające i przeciwzapalne oraz leki ułatwiające odkrztuszanie wydzieliny z oskrzeli.

Niezwykle ważne, by w okresie terapii chory oszczędzał głos i oddychał przeponą. Podawanie leków za pomocą ręcznych inhalatorów może być stosowane tylko u dzieci starszych, a także u osób dorosłych.

Leczenie zapalenia krtani u dzieci

U najmłodszych leczenie zapalenia krtani jest trudniejsze i przebiega nieco inaczej. Przede wszystkim dziecko może być przerażone, gdy dostanie napadu szczękającego kaszlu lub duszności.

Koniecznie wtedy uspokój malca, pomóż wyrównać oddech. Kolejnym krokiem jest zapewnienie dziecku dopływu świeżego, wilgotnego powietrza. Jeżeli pojawiają się kłopoty z oddychaniem, trzeba wezwać kartkę pogotowia.

U najmłodszych zapalenie krtani będzie leczone w warunkach szpitalnych. Gdy objawy są słabsze, a dziecko nieco starsze leczenie zapalenia krtani może przebiegać w warunkach domowych.

U dzieci kuracja może polegać także na wcieraniu maści z olejkami eterycznymi, np. olejku eukaliptusowego lub z tymianku. Stopniowo wchłaniane przez nos i jamę ustną, udrażniają one drogi oddechowe i zmniejszają objawy choroby.

Zapalenie krtani może być wynikiem infekcji wirusowej lub bakteryjnej. Oprócz konwencjonalnego leczenia, warto również wspomóc proces powrotu do zdrowia domowymi sposobami.

Przy zapaleniu krtani ważne jest picie dużej ilości wody. Powinna mieć ona temperaturę pokojową. Woda nawadnia krtań, która podcza choroby jest sucha i podatna na otarcia. Możesz też przygotować różne mikstury, które nawilżą tkanki i złagodzą ból. Do herbaty lub wody dodaj miód i cytrynę. Możesz też w ciągu dnia popijać napój z 1 łyżeczki octu winnego i ½ szklanki wody.

Unikaj za to picia kawy, czarnej herbaty i wszelkich napojów zawierających kofeinę. Mają one właściwości odwadniające, a to bardzo niekorzystna cecha, zwłaszcza przy zapaleniu krtani.

Przez cały okres kuracji nie nadwyrężaj gardła, mów szeptem. Unikaj też wszystkiego, co dodatkowo może podrażniać gardło – nie pal papierosów, nie stosuje ostrych przypraw.

Spożywaj jedynie półpłynne i niezbyt gorące potrawy. W leczeniu zapalenia krtani stosuj też metody, które złagodzą ból gardła – smaruj szyję kamforą, owijaj szalikiem, nie płucz gardła. Ważne jest też robienie inhalacji.

Źródła

1. Ostre infekcje górnych dróg oddechowych u dzieci — podział morfologiczny, diagnostyka i terapia
2. Droszcz W. (red.), Choroby płuc. Diagnostyka i terapia, Urban & Partner, Wrocław 1999, ISBN 83-85842-04-7
3. Antczak A. Wielka interna - pulmonologia, Medical Tribune Polska, Warszawa 2010, ISBN 978-83-60135-76-1
4. Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0