Zwyrodnienie kręgosłupa - objawy, leczenie

W zależności od tego, który odcinek kręgosłupa objęty jest zmianami zwyrodnieniowymi, objawy choroby są różne. W przypadku zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego występuje ból w karku promieniujący do tzw. dołków nadobojczykowych, stawu barkowego i szczytu pachy. Jest to wyraz ucisku i podrażnienia korzeni nerwowych szyjnych lub niekiedy całego splotu barkowego, czyli tzw. korzonkowy zespół szyjno-barkowy. Jeśli zmiany dominują w odcinku piersiowym kręgosłupa, ograniczona jest sprawność ruchowa w zakresie skrętów czy skłonów i pojawia się neurologiczny ból międzyżebrowy, np. podczas kaszlu lub głębokiego oddechu.

Jeżeli nerwoból międzyżebrowy dominuje po stronie lewej, może sugerować typ wieńcowy dolegliwości bólowych i z tego powodu może niepokoić grożącym zawałem serca. Najczęściej spotykane są zmiany zwyrodnieniowe w obrębie odcinka lędźwiowego kręgosłupa. Zwyrodnienie kręgosłupa może wywoływać ostre bądź przewlekłe dolegliwości typu tzw. nerwobólu korzonkowego, lumbago lub nerwobólu nerwu kulszowego. Najczęściej występującą oznaką choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa jest ból i sztywność pleców, pojawiające się nawet w czasie siedzenia i leżenia. Gdy choroba dotyka rdzenia kręgowego i nerwów, może występować mrowienie, drętwienie, osłabienie dolnej partii pleców, nóg i stóp.

Kręgosłup człowieka składa się z kości określanych mianem kręgów. Między kręgami znajdują się małe dyski. Zniszczenie lub zużycie kręgów, dysków i stawów prowadzi do choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. Zmiany te mogą obejmować zmniejszenie wysokości dysku, utratę chrząstki stawowej, co pobudza rozwój narośli kostnych oraz pogrubienie kości. Gdy choroba postępuje, może dojść do pogorszenia stanu kanału kręgowego i zwężenia otworu międzykręgowego. Skutkuje to uciskiem rdzenia i nerwów, a w konsekwencji niepożądanymi powikłaniami. Zwyrodnienie kręgosłupa najczęściej pojawia się u osób starszych.

Wywiad lekarski, zmiany widoczne w badaniu radiologicznym i współtowarzyszące im dolegliwości neurologiczne stwierdzane podczas bezpośredniego badania chorego pozwalają postawić diagnozę. Często wykonuje się również tomografię komputerową kręgosłupa lub rezonans magnetyczny. Leczenie zwyrodnienia kręgosłupa jest takie samo, jak w przypadku innych zmian zwyrodnieniowych. Gdy pojawia się dyskopatia, należy odciążać kręgosłup, unikać dźwigania ciężarów i nagłych skłonów. Poleca się fizjoterapię oraz niektóre rodzaje aktywności ruchowej, np. jazdę na rowerze.

Źródła

1. Choroba zwyrodnieniowa stawów
2. Dziak A. (red.), Rehabilitacja ortopedyczna: Tom 1-2, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-081-8
3. Gaździk T. (red.), Diagnostyka w ortopedii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3416-5
4. Marczyński W. (red.), Postępowanie praktyczne w ortopedii i traumatologii, Medipage, Warszawa 2008, ISBN 978-83-89769-94-7