Antromastoidektomia

Zabieg antromastoidektomii jest zabiegiem, który wykonany w odpowiednim czasie chroni przed rozprzestrzenianiem się procesu zapalnego na kość skroniową oraz przeciwdziała utracie słuchu jako jednego z powikłań ostrego zapalenia wyrostka sutkowatego i ostrego zapalenia ucha środkowego, które przebiega z powikłaniami. Ponadto zabieg antromastoidektomii wykonuje się w następujących przypadkach:

• zapalenia wyrostka sutkowego (objawiające się bólem w okolicy ucha, wyciekiem ropnym z ucha, obrzękiem, stępieniem słuchu, gorączką i osłabieniem);
• ostrego zapalenia ucha środkowego;
• przewlekłego zapalenia ucha środkowego;
• pierwszego etapu innych operacji.

Zabieg ma na celu powstrzymanie dalszego rozprzestrzeniania się stanu zapalnego. Niepodjęcie żadnych kroków w wymienionych przypadkach może doprowadzić do uszkodzenia słuchu oraz wystąpienia powikłań wewnątrzcząsteczkowych.

Pacjent poddawany jest znieczuleniu ogólnemu, ponieważ jest to zabieg bolesny. W odległości około 1 cm od przyczepu małżowiny usznej, lekarz wykonuje łukowate nacięcie. Następnie używa sterylnego narzędzia (zwanego raspatorem), którym oddziela kość od włóknistej błony chroniącej kość od zewnątrz (tzw. okostna). Następnie usuwa powierzchniowe i głębsze warstwy tkanki kostnej wyrostka sutkowego używając mikroskopu i sterylnych dłut laryngologicznych.

Po dotarciu do wnętrza jamy sutkowej, chirurg usuwa komórki powietrzne wyrostka sutkowego. Kolejnym etapem zabiegu jest sprawdzenie stanu blaszek kostnych środkowego i tylnego dołu czaszki oraz zatoki esowatej. Jeśli rozpoznane są zmiany chorobowe w obrębie tych części ciała, blaszki są wycinane, a zatoka odsłaniana.

Do tamowania krwawienia używa się 1-metrowej tasiemki z gazy (tzw. seton), która jest usuwana po kilku dniach od operacji. Po zdjęciu gazy, pod znieczuleniem pacjentowi zakłada się, tzw. „opatrunek głęboki”. W miejscu po usuniętej tkance powstaje nowa tkanka łączna.

Jak każda operacja, a szczególnie taka, która przeprowadzana jest w małym polu zabiegowym i musi być wykonana z ogromną precyzją, niesie ze sobą pewne ryzyko powikłań pooperacyjnych. Zabieg ten wymaga dużej precyzji.

Nieumiejętne przeprowadzenie zabiegu może doprowadzić do osłabienia lub utraty słuchu. Ponadto mogą wystąpić powikłania związane ze znieczuleniem ogólnym, jednak przy zastosowaniu dzisiejszych środków znieczulenia ogólnego oraz aparatury i odpowiedniego przygotowania lekarza anestezjologa, powikłania związane ze znieczuleniem ogólnym należą do rzadkości. Zabieg antromastoidektomii jest także często wstępem do zabiegów otolaryngologicznych.

Źródła

1. Operacje tympanoplastyczne w leczeniu przewlekłego zapalenia ucha środkowego
2. Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8
3. Gryczyńska D. Otorynolaryngologia dziecięca, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ISBN 83-7522-001-8
4. Latkowski B. Otorynolaryngologia - kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3628-2