Bakterie E. coli w wodzie niszczą zęby. Niepozorny nawyk podczas mycia może kosztować utratę szkliwa

Mycie zębów skażoną woda może być przykre w skutkachMycie zębów skażoną woda może być przykre w skutkach
Źródło zdjęć: © Getty Imges | Star Tribune via Getty Images

Skażenie wody pitnej bakterią E. coli kojarzy się niemal wyłącznie z gwałtownymi dolegliwościami żołądkowo-jelitowymi. Mało kto zdaje sobie jednak sprawę, że niepozorny nawyk podczas wieczornej toalety może uruchomić kaskadę procesów niszczących szkliwo oraz delikatne błony śluzowe jamy ustnej.

Escherichia coli (pałeczka okrężnicy) to Gram-ujemna bakteria, która w warunkach fizjologicznych jest naturalnym i pożytecznym elementem mikrobiomu jelita grubego. Uczestniczy m.in. w trawieniu resztek pokarmowych oraz w syntezie witaminy K i wybranych witamin z grupy B.


WIDEO
Robią to codziennie, wierząc w zdrowotne mity. "Normy w badaniach przekroczone o setki"

Poważny problem pojawia się wówczas, gdy mamy do czynienia ze szczepami chorobotwórczymi lub gdy bakterie przedostaną się do sieci wodociągowej. Wykrycie pałeczki okrężnicy w kranówce czy studni jest bezwzględnym wskaźnikiem skażenia fekalnego. Oznacza to, że woda staje się zagrożeniem sanitarnym nie tylko do picia, ale również do codziennych zabiegów higienicznych.

Jak E. coli uderza w zęby? Trzy mechanizmy zniszczenia

W przeciwieństwie do bakterii próchnicotwórczych (takich jak Streptococcus mutans), pałeczki E. coli nie kolonizują powierzchni zęba ani nie wytwarzają płytki nazębnej. Nie niszczą szkliwa bezpośrednio. Groźne dla uśmiechu są jednak następstwa ostrej infekcji żołądkowo-jelitowej, do której dochodzi np. po przypadkowym połknięciu kranówki podczas płukania ust:

1. Kwas żołądkowy rozpuszcza szkliwo (erozja kwasowa)

Wystarczy przypadkowe połknięcie mikroskopijnej ilości skażonej wody podczas płukania ust po szczotkowaniu, by wywołać ostre zatrucie pokarmowe, którego głównym objawem są gwałtowne wymioty. Treść żołądkowa trafiająca do jamy ustnej ma skrajnie kwaśny odczyn – pH rzędu 1,5–3,5 – wynikający z obecności silnego kwasu solnego. Kwas natychmiast wchodzi w reakcję z kryształami hydroksyapatytu, rozpuszczając je. Efektem jest demineralizacja i natychmiastowe zmiękczenie szkliwa.

2. Kserostomia, czyli utrata tarczy ochronnej

Wymioty i biegunka prowadzą do błyskawicznego odwodnienia. Organizm w trybie obronnym drastycznie ogranicza produkcję śliny, co wywołuje kserostomię (red. suchość w ustach). Tymczasem ślina to naturalna tarcza zębów: neutralizuje kwasy, obmywa resztki jedzenia oraz dostarcza jony wapnia i fosforu konieczne do remineralizacji. Gdy śliny brakuje, podatność zębów na gwałtowny rozwój próchnicy drastycznie rośnie.

3. Zaburzenie mikrobiomu: afty i bolesne stany zapalne

Obecność skażonej wody zaburza delikatną równowagę mikroflory jamy ustnej. W połączeniu z ogólnym osłabieniem ustroju walczącego z infekcją jelitową stwarza to doskonałe warunki dla rozwoju patogenów oportunistycznych. Skutkiem bywają bolesne owrzodzenia (afty) oraz ostre stany zapalne dziąseł.

Ostrzeżenie sanepidu o E. coli? Zasady postępowania krok po kroku

Gdy sanepid wyda komunikat o skażeniu wody w sieci wodociągowej, należy bezwzględnie wdrożyć środki ostrożności:

  • zakaz używania surowej wody z kranu: nie wolno jej pić, przygotowywać na niej posiłków ani używać do mycia zębów i płukania ust,
  • tylko woda przegotowana lub butelkowana: do płukania jamy ustnej po szczotkowaniu należy stosować wyłącznie wodę butelkowaną lub wcześniej przegotowaną. Gotowanie w wysokiej temperaturze skutecznie eliminuje chorobotwórcze drobnoustroje,
  • nawadnianie: podczas trwającej infekcji kluczowe jest częste picie przegotowanej wody, co pozwala nawodnić organizm, stymuluje produkcję śliny i pomaga wypłukiwać kwasy z jamy ustnej.

Poważny błąd po wymiotach. Tak nieświadomie ścierasz zęby

Wiele osób intuicyjnie sięga po szczoteczkę i pastę do zębów tuż po wymiotach, chcąc pozbyć się nieprzyjemnego posmaku. Stomatolodzy ostrzegają: to najgorsze, co można zrobić.

Kwas solny natychmiast zmiękcza twarde tkanki zęba. Wyszorowanie ich szczoteczką bezpośrednio po kontakcie z treścią żołądkową prowadzi do mechanicznego, nieodwracalnego starcia rozmiękczonego szkliwa.

Właściwe postępowanie:

Bezpośrednio po wymiotach należy jedynie dokładnie przepłukać usta czystą, bezpieczną wodą (przegotowaną lub butelkowaną) albo roztworem z odrobiną sody oczyszczonej, która błyskawicznie neutralizuje kwasy.

Z umyciem zębów szczoteczką i pastą należy odczekać minimum 30–60 minut, dając ślinie czas na remineralizację i ponowne utwardzenie powierzchni szkliwa.

Żródło: infodent24.pl

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie