Dieta ketogeniczna. Pomaga schudnąć, ale ma skutek uboczny

Keto polega na radykalnym ograniczeniu węglowodanów (zazwyczaj do ok. 5–10 proc. energii) przy jednoczesnym zwiększeniu udziału tłuszczów w diecie do 70–90 proc. Organizm, pozbawiony zapasów glikogenu, zaczyna wytwarzać ciała ketonowe, które stają się głównym źródłem energii.

Początkowo dieta była wykorzystywana jako wsparcie w leczeniu padaczki lekoopornej u dzieci, a od lat 70. XX wieku zaczęła zdobywać popularność jako sposób na redukcję wagi.

Zespół badawczy z Uniwersytetu Utah i kilku innych ośrodków przez niemal rok prowadził obserwacje myszy karmionych klasyczną dietą ketogeniczną (90 proc. kalorii z tłuszczów), dietą wysokotłuszczową, niskotłuszczową z umiarkowaną ilością białka oraz standardową niskotłuszczową.

Czas trwania interwencji odpowiadał około jednej trzeciej życia myszy, co pozwoliło ocenić długoterminowe konsekwencje.

Choć keto rzeczywiście sprzyjało utracie masy ciała u gryzoni z otyłością, w grupie stosującej tę dietę zaobserwowano także wzrost poziomu lipidów we krwi, nadmierne gromadzenie tłuszczu w wątrobie i zaburzenia tolerancji glukozy.

Samice były nieco mniej narażone na stłuszczenie wątroby, ale problemy z regulacją poziomu cukru dotyczyły obu płci.

Zobacz także: Popularny lekarz schudł 40 kilo. Zdradza, jaką dietę stosuje

Naukowcy odkryli, że myszy karmione dietą ketogeniczną gorzej radziły sobie z metabolizmem glukozy. W odróżnieniu od zwierząt z grupy wysokotłuszczowej, które rozwijały insulinooporność, w grupie keto problemem była zbyt mała produkcja insuliny przez komórki trzustki.

Analiza tkanek wykazała zaburzenia w strukturach odpowiedzialnych za transport i uwalnianie tego hormonu. Co ważne, po przejściu na dietę niskotłuszczową zaburzenia tolerancji glukozy zaczęły ustępować w ciągu zaledwie czterech tygodni.

Badanie pokazuje, że nawet jeśli dieta ketogeniczna wspiera redukcję masy ciała, może wiązać się z pogorszeniem profilu lipidowego, ryzykiem stłuszczenia wątroby i problemami z regulacją poziomu cukru.

Autorzy podkreślają, że wyniki uzyskano na modelu zwierzęcym, dlatego konieczne są dalsze badania u ludzi. Niemniej, doniesienia te korespondują z obserwacjami klinicznymi dotyczącymi podwyższonego cholesterolu i hiperlipidemii u pacjentów stosujących keto w leczeniu padaczki lub otyłości.

Zdaniem badaczy, osoby rozważające stosowanie diety ketogenicznej powinny robić to pod kontrolą specjalisty i monitorować poziom lipidów oraz glukozy. Warto pamiętać, że umiarkowana dieta o niskiej zawartości tłuszczu i zbilansowanej ilości białka może przynosić porównywalne korzyści w zakresie kontroli masy ciała, jednocześnie wspierając zdrowie wątroby i układu krążenia.

Keto może być narzędziem w walce z otyłością, ale jej długotrwałe stosowanie wymaga ostrożności. Badanie na myszach pokazuje, że dieta ta – choć skuteczna w odchudzaniu – może negatywnie wpływać na metabolizm lipidów i glukozy. Dla bezpieczeństwa potrzebne są dalsze badania u ludzi i rozwaga w jej stosowaniu, zwłaszcza u osób z chorobami metabolicznymi.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Nature Metabolism