Dotyka nawet co 20. osobę. Wstydliwy problem może trwać miesiącami

Pruritus ani to medyczna nazwa świądu okolicy odbytu, któremu może towarzyszyć pieczenie. Według Brytyjskiego Stowarzyszenia Dermatologów (BAD) problem dotyczy nawet jednej na 20 osób. Częściej występuje u mężczyzn oraz osób między 40. a 60. rokiem życia, ale może pojawić się w każdym wieku.

Dolegliwości nie muszą świadczyć o zaniedbaniach higienicznych. Niekiedy nasila je właśnie zbyt częste mycie, szorowanie skóry i używanie perfumowanych kosmetyków. Podrażniać mogą również nawilżane chusteczki oraz intensywne wycieranie papierem toaletowym.

Powstaje błędne koło: swędzenie skłania do dokładniejszego oczyszczania, które dodatkowo uszkadza delikatną skórę. Drapanie przynosi chwilową ulgę, ale sprzyja otarciom i bolesnym pęknięciom. Wilgoć, pot oraz tarcie utrudniają gojenie.

Przyczyną podrażnienia może być kontakt skóry z pozostałościami stolca. Problemowi sprzyjają biegunki, niewielkie wycieki, a także hemoroidy utrudniające utrzymanie czystości.

– Bardziej podatne są osoby z hemoroidami, szczelinami odbytu, cukrzycą lub chorobami skóry, takimi jak egzema i łuszczyca – mówi cytowany przez "The Sun" dr Hussain Ahmad, lekarz medycyny ratunkowej.

– Utrzymująca się biegunka lub luźne stolce związane z zespołem jelita drażliwego również mogą podrażniać tę okolicę, podobnie jak owsiki, które bywają częste w rodzinach z małymi dziećmi – dodaje.

Świąd nasilający się nocą może sugerować owsicę, szczególnie u dzieci. Sam objaw nie wystarcza jednak do rozpoznania zakażenia. Możliwe są też infekcje grzybicze albo reakcja na składniki preparatów stosowanych miejscowo.

Podstawą jest delikatne mycie wodą i osuszanie skóry przez przykładanie miękkiego ręcznika, bez pocierania. Warto odstawić zapachowe żele, mydła i chusteczki. Pomaga również luźna bawełniana bielizna oraz szybka zmiana wilgotnego ubrania po treningu. NHS zaleca unikanie drapania i przegrzewania się, także podczas snu.

Leczenie zależy od przyczyny. Lekarz może zalecić preparat ochronny z tlenkiem cynku lub krótkotrwałe stosowanie miejscowego steroidu. Takich leków nie należy używać samodzielnie przez dłuższy czas. Według NHS bez konsultacji nie powinno się stosować ich dłużej niż tydzień, ponieważ mogą nasilić podrażnienie.

U części osób objawy nasilają określone napoje i potrawy, np. kawa, alkohol czy ostre przyprawy. Pomocna może być obserwacja reakcji organizmu.

Konsultacji wymaga świąd, który nie ustępuje lub nawraca. Nie należy zwlekać, jeśli pojawiają się krwawienie, silny ból, guzek, zmiana rytmu wypróżnień albo niezamierzona utrata masy ciała. Poprawa może wymagać tygodni, a nawet miesięcy pielęgnacji, ale utrzymujących się objawów nie należy przeczekiwać bez ustalenia przyczyny.

Źródło: The Sun