Logorytmika – cele, przebieg zajęć i korzyści

Logorytmika to jedna z metod stosowanych w logopedii i rehabilitacji osób z wadami słuchu. Jest kompilacją terapii logopedycznej i rytmiki, dzięki czemu pozwala oddziaływać na sferę słuchową, słuchowo-ruchową i ruchową. Jej kluczowym elementem jest rytm, którego akompaniamentem jest słowo. Zajęcia mają formę zabawy.

Twórcą logorytmiki był Émile Jaques-Dalcroze. To na jego badaniach i wnioskach opierają się jej współczesne założenia. Najważniejszym z nich jest istnienie harmonii mózgu i ciała, czyli koncepcja, że człowiek naturalne dąży do koordynacji ruchu. Następcą ojca logorytmiki był Carl Orff, który badał syntezę słowa, muzyki i ruchu, a także opracował program zajęć ruchowych, które są silnie powiązane z rytmizowanym mówieniem, śpiewem oraz grą na wybranych instrumentach.

Metoda ta jest stosowana zarówno do leczenia, jak i rehabilitacji. To także środek wykorzystywany w terapii osób z zaburzeniami na tle społecznym. Sprawdza się zwłaszcza u dzieci, choć logorytmikę stosuje się także u dorosłych pacjentów z zaburzeniami słuchu. Dzięki swojej specyfice ćwiczenia logorytmiczne mogą być stosowane u młodszych pacjentów z różnymi zaburzeniami: intelektualnymi, ruchowymi, artykulacyjnymi czy też słuchowo-rytmicznymi.

Zaletą logorytmiki jest to, że naturalny ruch, będący obok muzyki podstawową ćwiczeń, umożliwia realizację zajęć ze wszystkimi dziećmi, niezależnie od poziomu ich intelektualnego, ruchowego i muzycznego rozwoju. Połączenie rytmiki i terapii logopedycznej daje możliwość terapeutycznego wpływania na wiele obszarów rozwojowych.

Logorytmika łączy w sobie terapię logopedyczną i rytmikę. Głównym celem i ideą zajęć jest korygowanie wad mowy i słuchu oraz usprawnianie ruchowe i słuchowe, a przy tym uwrażliwienie na cechy wspólne muzyki i mowy. To rytm, tempo, dynamika, melodia, barwa dźwięku. Najlepsze efekty daje cykl zajęć terapeutycznych.

Celem logorytmiki jest także:

• usprawnianie toru oddechowego, usprawnianie narządów mowy,
• kształtowanie prawidłowej fonacji i słuchu fonematycznego,
• kształtowanie pamięci muzycznej, a także poczucia rytmu i tempa,
• kształtowanie szybkiej reakcji ruchowej na bodźce dźwiękowe,
• usprawnianie motoryki dużej,
• rozwój społeczny.

Logorytmika polega na wykonywaniu ćwiczeń muzyczno-ruchowych. Dzięki nim możliwe staje się wykształcenie oraz usprawnienie ruchy całego ciała (makroruchy) oraz usprawnienie narządu mowy (mikroruchy).

Zajęcia dla dzieci polegają na zabawach ruchowych ze śpiewem czy z akompaniamentem, zabawach z zakresu techniki ruchu czy uwrażliwiających na różne elementy muzyki. Logorytmika wykorzystuje wesołe, wpadające w ucho piosenki o ładnej melodii i łatwym do zapamiętania tekście, zabawy ilustrujące treść piosenki, a także zabawy inscenizowane czy opowieści ruchowe. Podczas zajęć organizuje się również zabawy taneczne, a także prowadzi ćwiczenia inhibicyjno-incytacyjne, czyli hamująco-pobudzające, których istotą jest szybkie reagowanie na różne bodźce. Choć sposób realizacji zajęć zależy od prowadzącego, każde powinny zawierać ćwiczenia oddechowe, głosowe, słuchowe, a także ćwiczenia motoryki małej i dużej, jak również śpiewanie, odtwarzanie muzyki, ruszanie się do muzyki oraz grę na instrumentach muzycznych i samodzielne tworzenie muzyki.

Najlepsze efekty daje cykl zajęć, dostosowany odpowiednio do potrzeb odbiorcy i jego poziomu możliwości psychomotorycznej. Co daje logorytmika?

Ćwiczenia logorytmiczne:

• rozwijają umiejętności sprawnego wykonywania ruchu,
• pomagają w orientowaniu się w czasie i przestrzeni,
• poprawiają koncentrację,
• stymulują sprawniejsze myślenie,
• wspierają wykształcenie pożądanych cech charakteru, takich jak umiejętność pracy w grupie czy poczucie odpowiedzialności.

Logorytmikę prowadzi się na zajęciach grupowych lub indywidualnych (często w przedszkolu czy szkole). Ćwiczenia logopedyczne połączone ze wspólnym śpiewem, tańcem oraz grą na instrumentach dają uczestnikom radość i satysfakcję. Dzieciom przynoszą też wiele korzyści w kontekście szeroko rozumianego rozwoju.