Masz ten popularny lek w domowej apteczce? Niektórym bardziej szkodzi niż pomaga

Kwas acetylosalicylowy działa przeciwbólowo, przeciwgorączkowo i przeciwzapalnie. W małych dawkach hamuje również zlepianie się płytek krwi, dlatego bywa przepisywany osobom po zawale serca czy udarze niedokrwiennym. To samo działanie sprawia jednak, że lek może zwiększać ryzyko krwawień.

Aspiryny nie powinny przyjmować przede wszystkim osoby:

• uczulone na kwas acetylosalicylowy lub inne salicylany;
• z czynną chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy;
• ze skazą krwotoczną i innymi zaburzeniami zwiększającymi ryzyko krwawień;
• u których po aspirynie lub innych niesteroidowych lekach przeciwzapalnych wystąpił napad astmy;
• z ciężką niewydolnością nerek, wątroby lub serca;
• w trzecim trymestrze ciąży.

Aspiryny nie należy również podawać dzieciom i młodzieży podczas infekcji wirusowych, zwłaszcza grypy i ospy wietrznej. Wiąże się to z ryzykiem zespołu Reye'a, rzadkiego, ale groźnego powikłania prowadzącego do uszkodzenia wątroby i mózgu. Ograniczenia wiekowe zależą od konkretnego preparatu.

Nawet jeśli nie występują bezwzględne przeciwwskazania, niektóre osoby powinny skonsultować przyjęcie aspiryny z lekarzem lub farmaceutą. Dotyczy to zwłaszcza pacjentów, którzy w przeszłości mieli wrzody żołądka, krwawienie z przewodu pokarmowego albo problemy z nerkami czy wątrobą.

Szczególnie istotne są również inne przyjmowane leki. Łączenie aspiryny z preparatami przeciwzakrzepowymi, takimi jak warfaryna czy apiksaban, może zwiększać ryzyko krwawienia. Ostrożności wymaga także jednoczesne stosowanie innych leków przeciwzapalnych, np. ibuprofenu.

Aspiryna może wydłużać czas krwawienia, dlatego przed planowanym zabiegiem chirurgicznym lub stomatologicznym należy poinformować lekarza o jej stosowaniu. Nie należy jednak samodzielnie odstawiać leku przyjmowanego na stałe z powodów kardiologicznych.

Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego. Mogą pojawić się zgaga, nudności, ból brzucha czy niestrawność. Poważniejszym powikłaniem jest krwawienie z żołądka lub jelit.

Pilnej pomocy medycznej wymagają krwawe wymioty, smoliste stolce, silny ból brzucha oraz duszność lub obrzęk twarzy po przyjęciu leku. Z kolei szumy uszne i zawroty głowy mogą wskazywać na przyjęcie zbyt dużej dawki.

Warto też pamiętać, że aspiryna w małej dawce nie jest uniwersalnym sposobem zapobiegania zawałowi. U osób bez przebytej choroby sercowo-naczyniowej korzyści z profilaktycznego stosowania mogą być mniejsze niż ryzyko krwawienia. Dlatego nie należy rozpoczynać takiej terapii na własną rękę.

Źródło: NIH