Zachoruje co 3. po 50-tce. "Dolegliwość trudna do zniesienia"

Półpasiec to ciężka i bardzo bolesna choroba. U wielu pacjentów kończy się poważnymi powikłaniami - z udarem włącznie. Grupa potencjalnie narażonych na zachorowanie jest ogromna - to wszystkie osoby, które wcześniej przechodziły ospę. Wystarczy silny spadek odporności, by półpasiec przejął kontrolę na organizmem. Jak się przed nim chronić?

Półpasiec zwiększa ryzyko udaruPółpasiec zwiększa ryzyko udaru
Źródło zdjęć: © Getty Images
Katarzyna Grzęda-Łozicka

Zachoruje co trzeci

Półpasiec to choroba, którą wywołuje tzw. opasające bóle, po kilku dniach na skórze pojawiają się bolesne wykwity pęcherzykowe. Zmiany najczęściej są zlokalizowane po jednej stronie ciała - stąd wzięła się nazwa choroby.

- Choroba przebiega z powstaniem bardzo charakterystycznych wykwitów na skórze zawsze po jednej stronie ciała, wyjątkowo zdarza się też półpasiec rozsiany. Pojawiają się grudki, pęcherzyki, a zmianom skórnym towarzyszy bardzo silny, ostry, piekący ból - tłumaczyła w rozmowie z WP a prof. Anna Boroń-Kaczmarska, specjalistka chorób zakaźnych.

Eksperci szacują, że wśród osób po 50. roku życia, które miały ospę, jedna trzecia zachoruje na półpasiec.

Ciche oznaki udaru mózgu

Półpasiec to bolesne schorzenie, które niesie ze sobą ryzyko wielu poważnych powikłań, jak neuralgia popółpaścowa
Półpasiec to bolesne schorzenie, które niesie ze sobą ryzyko wielu poważnych powikłań, jak neuralgia popółpaścowa © Getty Images

- Jeżeli ktoś przechoruje ospę, to wirus w formie latentnej, przetrwałej gromadzi się w zwojach nerwowych i tam pozostaje do końca życia - wyjaśnia dr Lidia Stopyra, specjalistka chorób zakaźnych, lekarz Kierujący Oddziałem Chorób Infekcyjnych i Pediatrii Szpitala Specjalistycznego im. S. Żeromskiego w Krakowie.

- W momencie, kiedy dochodzi do spadku odporności, wirus się uaktywnia i wywołuje półpasiec, przy czym to nie musi być skrajny spadek odporności, ale taki wynikający np. z przepracowania, niewyspania, z wieku - podkreśla.

Ból jest tak silny, że nie chcą już żyć

Choroba jest bardzo bolesna, a dolegliwości mogą się utrzymywać miesiącami, a nawet latami po przejściu ostrej fazy infekcji. Neuralgia popółpaścowa to najczęstsze powikłanie.

- Jest to dolegliwość trudna do zniesienia. W literaturze były opisywane próby samobójcze z powodu przewlekającego się bólu i stanów depresyjnych po półpaścu - podkreślała podczas spotkania prasowego z cyklu "Ze szczepień się nie wyrasta" prof. Aneta Nitsch-Osuch, konsultant wojewódzka w dziedzinie epidemiologii. Lekarka zaznacza, że pacjenci zmagających się z neuralgią półpaścową oceniają nasilenie bólu na 6-7 w 10-stopniowej skali.

Badania naukowców z Brigham and Women’s Hospital w Bostonie wykazały, że osoby, które przeszły półpasiec są o 30 proc. bardziej narażone na udar mózgu i zawał serca. Wyniki analizy opublikowano na łamach czasopisma Amerykańskiego Towarzystwa Kardiologicznego "JAHA".

Lista możliwych powikłań jest długa, może dojść również do zajęcia gałęzi nerwu ocznego i uszkodzenia wzroku. - Jako klinika neuroinfekcji hospitalizujemy osoby starsze z półpaścem ocznym, który przybiera takie rozmiary, że 1/4 twarzy jest zajęta. Często atakuje też rogówkę, a im osoba jest starsza, tym wygląda to masywniej i ryzyko uszkodzenia rogówki wzrasta – przypominała w rozmowie z WP abcZdrowie prof. Joanna Zajkowska z Kliniki Chorób Zakaźnych i Neuroinfekcji Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku oraz podlaska konsultant w dziedzinie epidemiologii.

Cena szczepionki jest zaporowa

Jedynym sposobem, by uniknąć zachorowania na półpasiec, jest szczepienie. Od 2023 r. w Polsce jest dostępna nowa szczepionka Shingrix. Preparat jest przeznaczony dla osób po 50. roku życia oraz dla pacjentów od 18. roku życia z czynnikami ryzyka predysponującymi do zachorowania i ciężkiego przebiegu półpaśca jak m.in. cukrzyca, otyłość, depresja.

Szczepionkę podaje się domięśniowo w dwóch dawkach, jedna kosztuje ok. 800 zł. Cena szczepionki odstrasza pacjentów. - Dla przeciętnego polskiego seniora to duży wydatek - podkreślała podczas spotkania prasowego dr hab. Grażyna Cholewińska-Szymańska, mazowiecka konsultant wojewódzka w dziedzinie chorób zakaźnych.

Eksperci przekonują, że refundacja zwiększyłaby dostęp do szczepień dla szerszych grup, zwłaszcza, że ryzyko zachorowania rośnie z wiekiem. U osób po 80. roku życia wynosi już 50 proc., istnieje też ryzyko powtórnego uaktywnienia wirusa.

- Około 8-10 proc. pacjentów z grup ryzyka ma tendencję do nawrotu półpaśca i może na niego zachorować po raz drugi i trzeci - ostrzega ekspertka.

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
"Unikalny objaw COVID". Lekarka ostrzega, jest charakterystyczny
"Unikalny objaw COVID". Lekarka ostrzega, jest charakterystyczny
Kardiolog radzi unikać w trosce o serce. "Projektuje się je w fabrykach"
Kardiolog radzi unikać w trosce o serce. "Projektuje się je w fabrykach"
Co dzieje się z ciśnieniem, gdy jesz banana? Zmiana jest wyraźna
Co dzieje się z ciśnieniem, gdy jesz banana? Zmiana jest wyraźna
Dziennikarki WP abcZdrowie nagrodzone w prestiżowym konkursie. Katarzyna Prus i Aleksandra Zaborowska odebrały nagrody
Dziennikarki WP abcZdrowie nagrodzone w prestiżowym konkursie. Katarzyna Prus i Aleksandra Zaborowska odebrały nagrody
Zagrożonych 90 proc. Polaków. "CKM wpływa na cały nasz organizm i go dewastuje"
Zagrożonych 90 proc. Polaków. "CKM wpływa na cały nasz organizm i go dewastuje"
Realnie wydłuża życie. Geriatra mówi, jak zatrzymać młodość
Realnie wydłuża życie. Geriatra mówi, jak zatrzymać młodość
Toksyczne dla bakterii jelitowych. "Zaskoczyła nas siła ich działania"
Toksyczne dla bakterii jelitowych. "Zaskoczyła nas siła ich działania"
Była zmęczona, bolała ją szyja. Lekarka usłyszała, że rak jest w IV stadium
Była zmęczona, bolała ją szyja. Lekarka usłyszała, że rak jest w IV stadium
Lekarz ostrzega, te owoce mogą szkodzić wątrobie. Rośnie ryzyko stłuszczenia narządu
Lekarz ostrzega, te owoce mogą szkodzić wątrobie. Rośnie ryzyko stłuszczenia narządu
Kardiolog mówi, co myśli o piciu kawy z rana. Cenna wskazówka
Kardiolog mówi, co myśli o piciu kawy z rana. Cenna wskazówka
Polacy nadużywają tego składnika. "To prawdziwy dramat dla organizmu"
Polacy nadużywają tego składnika. "To prawdziwy dramat dla organizmu"
Lekarz poleca ten napój. "Możesz obniżyć ryzyko raka okrężnicy"
Lekarz poleca ten napój. "Możesz obniżyć ryzyko raka okrężnicy"