Nawet ponad 6 mln zł za leczenie jednego pacjenta. NFZ ujawnia rekordowe dane

Mateusz Różański
Programy lekowe obejmują też leczenie onkologiczneProgramy lekowe obejmują też leczenie onkologiczne
Źródło zdjęć: © getty images | BSIP

W 2025 roku wydatki NFZ na programy lekowe przekroczyły 15,5 mld zł, zapewniając leczenie ponad 337 tysiącom pacjentów. Pieniądze te przeznaczono m.in. na nowe terapie stosowane m.in. w leczeniu chorób nowotworowych i rzadkich.

  • Od 2017 roku liczba pacjentów objętych programami lekowymi wzrosła niemal trzykrotnie, a budżet NFZ na ten cel w 2026 roku osiągnął rekordowe 16,8 mld zł.
  • NFZ finansuje obecnie ponad 140 bezpłatnych dla chorych programów lekowych, w ramach których koszt pojedynczej rocznej terapii może sięgać nawet ponad 6 mln zł.
  • Najwięcej osób korzysta z programów leczenia chorób siatkówki, stwardnienia rozsianego oraz raka piersi – łącznie stanowią one ok. 38 proc. wszystkich pacjentów.
  • Najbardziej kosztochłonne dla budżetu państwa pozostają terapie onkologiczne i hematoonkologiczne, na czele z leczeniem raka piersi oraz raka płuca.


Jak informuje Fundusz w oficjalnym komunikacie, w 2017 roku z programów lekowych korzystało około 121 tysięcy osób, a wartość rozliczonych świadczeń wynosiła 3,6 mld zł. W 2025 roku liczba pacjentów objętych nowoczesną diagnostyką i leczeniem wzrosła niemal trzykrotnie (przekraczając 337 tysięcy osób), z kolei nakłady finansowe Funduszu podniosły się w tym czasie ponad czterokrotnie.

15 miliardów na same leki

Obecnie NFZ finansuje już ponad 140 specjalistycznych programów lekowych, a w przypadku najbardziej zaawansowanych i unikalnych kuracji roczny koszt terapii jednego pacjenta sięga nawet kilkunastu milionów złotych.


WIDEO
Objaw raka wzięła za ukąszenie owada. "Chorują i umierają młode kobiety"

– W 2026 roku na finansowanie programów lekowych zabezpieczyliśmy rekordową kwotę ponad 16,8 mld zł, w tym blisko 15 mld zł na same leki. Pokazuje to skalę zaangażowania środków publicznych w zapewnienie pacjentom dostępu do nowoczesnego leczenia. Co istotne, rośnie także sama liczba chorych: w pierwszym półroczu 2026 roku leczeniem objętych było już ponad 327 tys. osób, podczas gdy w całym ubiegłym roku było ich ponad 337 tys. – podkreśla Iwona Kasprzak, dyrektor Departamentu Gospodarki Lekami w Centrali NFZ.

Gdzie leczy się najwięcej pacjentów?

Ze względu na różnorodność schorzeń, liczba pacjentów w poszczególnych programach jest nierównomierna. W I półroczu 2026 roku najwięcej osób objęto leczeniem w ramach trzech programów:

  1. B.70 (choroby siatkówki) – ok. 67 tys. pacjentów
  2. B.29 (stwardnienie rozsiane) – ponad 29 tys. pacjentów
  3. B.9 (rak piersi) – ponad 25 tys. pacjentów

Łącznie te trzy programy odpowiadały za leczenie około 38 proc. wszystkich pacjentów korzystających z programów lekowych w pierwszym półroczu 2026 roku, co potwierdza ich kluczowe znaczenie w walce z chorobami cywilizacyjnymi i przewlekłymi.

Najbardziej kosztochłonne programy NFZ

Wysoka liczba pacjentów nie zawsze przekłada się na najwyższe wydatki – koszty zależą przede wszystkim od ceny leku, schematu dawkowania oraz czasu trwania terapii.

W 2025 roku największą wartość rozliczeń odnotowano w programach onkologicznych i hematoonkologicznych. Do pięciu najbardziej kosztochłonnych obszarów należały:

  • B.9 (rak piersi): 1,65 mld zł
  • B.6 (rak płuca oraz międzybłoniak opłucnej): 1,53 mld zł
  • B.29 (stwardnienie rozsiane): 879 mln zł
  • B.54 (szpiczak plazmocytowy): 670 mln zł
  • B.102 (rdzeniowy zanik mięśni – SMA): 609 mln zł

Łączna wartość świadczeń w dziesięciu najbardziej kosztownych programach przekroczyła 8 mld zł, co stanowiło ok. 52% wartości wszystkich rozliczeń w ramach programów lekowych w 2025 roku.

Milionowe terapie ratujące życie

Niektóre programy lekowe obejmują terapie należące do najdroższych świadczeń medycznych na świecie. W I półroczu 2026 roku koszt leczenia pojedynczego pacjenta w wybranych programach przekraczał milion złotych, a w przypadku najdroższej terapii wyniósł ponad 6,2 mln zł.

Tak ogromne nakłady finansowe umożliwiają pacjentom zmagającym się z rzadkimi i ciężkimi schorzeniami dostęp do terapii, których samodzielne sfinansowanie byłoby całkowicie niemożliwe.

Jak działają programy lekowe i kto może z nich skorzystać?

Programy lekowe to dedykowana ścieżka finansowania leczenia konkretnych schorzeń. Każdy z nich posiada restrykcyjne kryteria kwalifikacji, wytyczne dotyczące monitorowania postępów terapii oraz wymagane procedury diagnostyczne.

O objęciu programem decyduje lekarz specjalista w certyfikowanym ośrodku medycznym, bazując na szczegółowej dokumentacji i stanie zdrowia pacjenta. Samo rozpoznanie jednostki chorobowej nie jest równoznaczne z automatycznym zakwalifikowaniem do terapii.

Po rozpoczęciu leczenia pacjent pozostaje pod stałą opieką multidyscyplinarnego zespołu medycznego, który regularnie monitoruje skuteczność oraz bezpieczeństwo leku.

 Wszystkie świadczenia oraz leki w ramach programów lekowych są całkowicie bezpłatne dla pacjenta – koszty w całości pokrywa Narodowy Fundusz Zdrowia.

Źródło: NFZ

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie