Nie tylko anemia. Niedobór żelaza przyczynia się też do RLS

Zespół niespokojnych nóg (RLS) jest zaburzeniem ruchowym, które ujawnia się przede wszystkim podczas odpoczynku, głównie wieczorem i w nocy, podczas siedzenia lub leżenia.

Nazwa choroby wynika z jej istoty, nogi stają się "niespokojne", ponieważ pojawia się trudny do opanowania przymus ich poruszania. "Nawet co dziesiąta osoba podczas snu tańczy, biegnie – tak swoje przypadłości opisują osoby, które chorują na zespół niespokojnych nóg, coraz częściej diagnozowany" - czytamy w publikacji "Neurologii praktycznej".

Wśród objawów zaburzenia wymienia się:

• mrowienie, cierpnięcie, drętwienie, pieczenie, czasem ból lub swędzenie (najczęściej w stopach, łydkach i udach),

• silną potrzebę poruszania nogami lub ich masowania,

• trudności z zasypianiem i częste wybudzenia,

• nasilenie dolegliwości w spoczynku oraz wieczorem i w nocy (w dzień zwykle są słabsze),

• krótkotrwałą ulgę po ruchu i szybki nawrót objawów po zatrzymaniu się,

• okresowe ruchy kończyn w czasie snu — bliscy często mówią, że osoba chora "kopie przez sen".

Zobacz także: RLS to nie tylko mrowienie w nogach. Jak leczyć zespół niespokojnych nóg?

Przyczyny RLS nie zawsze są jednoznaczne. U części osób podejrzewa się tło rodzinne i genetyczne. U innych zespół ma charakter wtórny, czyli towarzyszy innym problemom zdrowotnym lub jest nasilany przez leki i używki.

W grupie większego ryzyka wymienia się m.in. osoby z niewydolnością nerek, cukrzycą, chorobami tarczycy, reumatoidalnym zapaleniem stawów, neuropatią obwodową, chorobą Parkinsona, a także kobiety w ciąży. Dolegliwości nasilają różne substancje, zwłaszcza kofeina, nikotyna czy alkohol.

Innym ważnym wskazywanym powodem jest niedobór ważnego mikroelementu - żelaza.

"Związek między niedoborem żelaza a zespołem niespokojnych nóg (RLS) po raz pierwszy opisano w 1953 r., a obecnie uważa się, że zaburzenia gospodarki żelazem w mózgu odgrywają fundamentalną rolę w patofizjologii tego zaburzenia. Od wielu lat podawanie żelaza stanowi ważny element terapii RLS, co wzmocniły niedawne wytyczne kliniczne American Academy of Sleep Medicine" - czytamy w publikacji "Bringing iron to the brain for restless legs" ze "Sleep".

Jak zaznacza autor artykułu "Zespół niespokojnych nóg" z "Po Dyplomie", niedobór żelaza jest jedną z najczęstszych przyczyn wtórnego zespołu niespokojnych nóg. Ten pierwiastek jest ważny m.in. dla neuronów wytwarzających dopaminę, czyli neuroprzekaźnik kluczowy dla prawidłowej pracy ośrodkowego układu nerwowego.

Autorzy wspomnianego artykułu "Bringing iron to the brain for restless legs" sugerują, że u osób z umiarkowanym lub ciężkim zespołem niespokojnych nóg warto rozważyć uzupełnianie żelaza, jeśli poziom ferrytyny nie przekracza 300 µg/L.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Po Dyplomie
2. Neurologia Praktyczna
3. Sleep