Kto może zostać dawcą krwi?
W okresie wakacyjnym centra krwiodawstwa często mierzą się ze spadkiem liczby donacji. Wielu stałych dawców wyjeżdża na urlopy, podczas gdy zapotrzebowanie szpitali na krew nie maleje. Aktualny stan zapasów poszczególnych grup można sprawdzać na stronach regionalnych oraz wojskowych centrów krwiodawstwa i krwiolecznictwa.
Krwi nie można wyprodukować ani zastąpić syntetycznym preparatem. Dlatego osobom, które decydują się ją bezpłatnie oddawać, przysługują określone uprawnienia. Wraz z liczbą donacji dawcy mogą otrzymywać także kolejne odznaki i tytuły.
Do punktu pobrań może zgłosić się zdrowa osoba w wieku od 18 do 65 lat, ważąca co najmniej 50 kg. Ostateczną decyzję o dopuszczeniu do donacji podejmuje lekarz po przeprowadzeniu wywiadu, badania i ocenie wyników laboratoryjnych.
Kobiety mogą oddawać krew pełną maksymalnie cztery razy w roku, a mężczyźni sześć razy. Pomiędzy donacjami należy zachować co najmniej 56 dni przerwy. Inne zasady obowiązują przy pobieraniu poszczególnych składników. Osocze można przekazywać częściej, natomiast pomiędzy donacjami płytek krwi trzeba zachować wymagany odstęp.
Tytuł "Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi" III stopnia przysługuje kobiecie, która oddała co najmniej 5 litrów krwi, oraz mężczyźnie po przekroczeniu 6 litrów. Do uzyskania odznaki I stopnia potrzeba odpowiednio 15 i 18 litrów.
Nie każdy może oddać krew
Przeciwwskazaniem do donacji są m.in. niektóre choroby zakaźne, nowotwory, zaburzenia krzepnięcia, poważne schorzenia układu krążenia i układu nerwowego oraz uzależnienie od alkoholu lub narkotyków. Część ograniczeń ma charakter czasowy.
Dyskwalifikacja może obowiązywać po infekcji, szczepieniu, zabiegu endoskopowym, wykonaniu tatuażu, piercingu lub akupunktury. Czasowo krwi nie oddają również kobiety w ciąży i karmiące piersią. Długość przerwy zależy od przyczyny, dlatego przed wizytą warto sprawdzić aktualne wytyczne właściwego centrum.
Wolne od pracy i ulga podatkowa
Dawca otrzymuje zwolnienie od pracy w dniu donacji i w dniu następnym, zachowując prawo do wynagrodzenia. Pracodawcy należy przedstawić zaświadczenie wystawione przez placówkę krwiodawstwa. Zwolnienie może obejmować także czas niezbędny do wykonania badań, jeżeli nie da się ich przeprowadzić poza godzinami pracy.
Po pobraniu krwi przysługuje posiłek regeneracyjny. Można również otrzymać wyniki badań, kartę identyfikującą grupę krwi i – na określonych zasadach – zwrot kosztów dojazdu. Donacje pozwalają ponadto skorzystać z ulgi podatkowej. Ekwiwalent wynosi 130 zł za litr oddanej krwi lub jej składników, przy czym odliczenia darowizn podlegają ustawowemu limitowi.
Zasłużeni honorowi dawcy mogą korzystać poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej i obsługi w aptekach. Niektóre samorządy przyznają im również ulgi w komunikacji miejskiej.
Łódź wprowadza nowy bonus
Od 1 października 2026 r. wybrani honorowi dawcy krwi, szpiku i narządów będą mogli bez opłat korzystać ze Strefy Płatnego Parkowania w Łodzi. Uprawnienie nie obejmie automatycznie każdej osoby po pojedynczej donacji – konieczne będzie spełnienie warunków określonych przez samorząd.
Ministerstwo Infrastruktury potwierdziło, że rady gmin i miast mogą samodzielnie ustanawiać ulgi oraz zwolnienia z opłat parkingowych. Resort nie planuje jednak wprowadzania ogólnopolskiego przywileju ani wydawania samorządom specjalnych wytycznych. Oznacza to, że podobne rozwiązania w innych miejscowościach będą zależały od decyzji lokalnych władz.
Źródło: gazetaprawna.pl
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
Z pracą w mediach związana od 2010 roku. Absolwentka filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim o specjalności zawodowej filologia dla mediów oraz studiów podyplomowych Redakcja językowa tekstu. W przeszłości związana m.in. z holdingiem Infor oraz wydawnictwem Edipresse Polska, dla których przygotowywała m.in. zdrowotne artykuły oraz filmy z udziałem ekspertów. W Wirtualnej Polsce od 2023 roku.
