Nowe zasady od 25 października. Bez kolejki i skierowania przez całą dobę

W niedzielę, 25 października, wchodzi w życie rozporządzenie ministra zdrowia określające zasady funkcjonowania powiatowych centrów zdrowia (PCZ). Nowe placówki mają zapewniać podstawową pomoc medyczną w nagłych przypadkach, przede wszystkim tam, gdzie dostęp do szpitalnych oddziałów ratunkowych (SOR) i izb przyjęć jest utrudniony. Centra będą mogły powstawać w powiatach, w których odległość do najbliższej takiej placówki przekracza 30 kilometrów.

Z oceny skutków regulacji przygotowanej przez Ministerstwo Zdrowia wynika, że kryteria te spełnia 35 powiatów zamieszkiwanych łącznie przez około 500 tys. osób. Nowe rozwiązanie ma przede wszystkim ograniczyć konieczność pokonywania dużych odległości w celu uzyskania podstawowej pomocy medycznej.

Powiatowe centra zdrowia mają działać przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. Pod względem organizacyjnym będą przypominać szpitalne izby przyjęć, jednak zakres udzielanej pomocy będzie bardziej ograniczony. Pacjenci będą mogli skorzystać przede wszystkim z podstawowych świadczeń chirurgicznych, które nie wymagają znieczulenia ogólnego. Centra zapewnią również konsultacje lekarzy zajmujących się chorobami wewnętrznymi, opiekę pielęgniarską oraz możliwość kilkugodzinnej obserwacji stanu zdrowia.

Wśród przewidzianych świadczeń znalazły się między innymi:

• szycie ran i opatrywanie urazów,
• tamowanie krwawień,
• usuwanie ciał obcych,
• podstawowe zabiegi chirurgiczne,
• wybrane procedury dotyczące złamań i zwichnięć,
• cewnikowanie pęcherza moczowego.

Pacjenci uzyskają także dostęp do podstawowej diagnostyki. W centrach będzie można wykonać badania laboratoryjne, w tym morfologię krwi czy oznaczenie poziomu glukozy, a także badania obrazowe, takie jak RTG i USG.

Nowe placówki nie będą odpowiednikiem szpitalnych oddziałów ratunkowych. Ich zadaniem ma być udzielanie doraźnej pomocy pacjentom wymagającym pilnej konsultacji, wykonania podstawowego zabiegu lub krótkotrwałej obserwacji. W przypadku poważniejszych problemów zdrowotnych, wymagających hospitalizacji albo specjalistycznego leczenia, pacjent będzie kierowany do odpowiedniego szpitala.

Powiatowe centra zdrowia mają zapewniać również transport sanitarny, jeśli stan chorego będzie wymagał dalszego leczenia w innej placówce.

Rozporządzenie określa także wymagania dotyczące personelu, wyposażenia oraz organizacji powiatowych centrów zdrowia. W placówkach mają pracować lekarze posiadający odpowiednie kwalifikacje, w tym specjaliści z zakresu chirurgii ogólnej i chorób wewnętrznych. Przepisy dopuszczają również zatrudnienie lekarzy innych wskazanych specjalności oraz lekarzy odbywających szkolenie specjalizacyjne, pod warunkiem spełnienia określonych wymagań.

Całodobową opiekę mają zapewniać również pielęgniarki. Centra będą musiały dysponować pomieszczeniami do wykonywania zabiegów, niezbędnym sprzętem diagnostycznym oraz łóżkami umożliwiającymi obserwację pacjentów.

Wejście w życie rozporządzenia nie oznacza jednak, że wszystkie powiatowe centra zdrowia rozpoczną działalność już 25 października. Nowe przepisy tworzą podstawy prawne do ich organizowania i określają warunki, jakie muszą spełnić placówki, aby udzielać takich świadczeń.

Źródła:

• Polska Agencja Prasowa
• Rynek Zdrowia