Objawy oponowe – rodzaje, choroby

Sztywność karku

Objawy oponowe to m.in. sztywność karku. Chory w pozycji leżącej nie jest w stanie przygiąć głowy do klatki piersiowej.

Objaw Brudzińskiego

Wyróżnia się 3 rodzaje objawu Brudzińskiego:

• karkowy - przy zgięciu głowy, następuje odruchowe zgięcie kończyn dolnych
• łonowy - gdy lekarz naciska na spojenie łonowe, dochodzi do odruchowego zgięcie kończyn dolnych
• policzkowy - podczas ucisku na policzki poniżej łuków jarzmowych dochodzi do odruchowego zgięcie kończyn dolnych

Objaw Kerniga

Objaw Kerniga należy do dużej grupy objawów neurologicznych i charakteryzuje się skurczem mięśni. Dysfunkcję mięśni powoduje podrażnienie ich korzonków.

Objawy Kerniga dzielą się na dwie grupy - górny i dolny. Górny objaw Kerniga występuje wtedy, gdy pacjent przy pochyleniu tułowia do przodu w pozycji siedzącej bezwolnie zgina również staw kolanowy i biodrowy.

Dolny objaw Kerniga stwierdza się je wówczas, gdy podczas biernego podnoszenia kończyny dolnej, mechanicznie zgina się staw kolanowy.

Pacjent nie może wyprostować kończyny z powodu odczuwania silnego bólu. Bardzo istotne w badaniu są kąty zginania poszczególnych kończyn, co powinien ocenić lekarz.

• Zapalenie mózgu
• Szczepionka na kleszczowe zapalenie mózgu
• Bakteryjne zapalenie opon mózgowych

Objaw Flataua

Wyróżnia się objaw Flataua górny i dolny. Przy górnym podczas przygięcia głowy do klatki piersiowej następuje rozszerzenie źrenic.

Objaw Flataua dolny polega na pochyleniu pacjenta do przodu w wyniku, czego następuje erekcja prącia.

Objaw Weila-Edelmana

Podczas wywoływania dolnego objawu Kerniga pacjent mimowolnie zgina paluch u stopy.

Objaw Amossa

Podczas próby sadzania z pozycji leżącej pacjent podpiera się na rozstawionych na boki i ku tyłowi wyprostowanych kończynach górnych.

Objaw Bikelesa i Hermana

Polega na zgięciu grzbietowym palucha stopy podczas zbliżania brody do klatki piersiowej.

• Dieta na mózg
• Neurologia
• Badanie EEG
• Niedowład kończyn

Objawy oponowe występują najczęściej przy:

• zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych - według statystyk około 30 proc. pacjentów ze sztywnością karku ma zdiagnozowane zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. Rozwija się ono także u 5 proc. pacjentów z objawem Kerniga. Z kolei objawy Flataua oraz Bikelesa i Hermana są charakterystyczne dla gruźlicowe zapalenie opon rdzeniowo-mózgowych
• zapaleniu mózgu
• krwotoku podpajęczynówkowym
• ciężkich urazach
• guzie mózgu wewnątrzczaszkowego

Rzadziej objawy oponowe mogą oznaczać kiłę układu nerwowego czy świnkę (tak jest w przypadku objawu Kerniga) lub późną postać polio (objawy Amossa).