Objawy zakrzepicy mogą być widoczne. Jak obniżyć poziom d-dimerów?

D-dimery to cząsteczki białkowe powstające w momencie rozkładu skrzepu krwi. Kiedy w organizmie dochodzi do zakrzepu, uruchamiany jest proces fibrynolizy, którego celem jest jego rozpuszczenie. Produktem ubocznym tego mechanizmu są właśnie d-dimery, a ich obecność we krwi można oznaczyć w badaniach laboratoryjnych.

Podwyższony poziom d-dimerów nie wskazuje jednoznacznie na konkretną chorobę, ale jest sygnałem, że w organizmie doszło do aktywacji procesu krzepnięcia i rozpuszczania zakrzepów. Dlatego wynik powyżej normy wymaga dalszej diagnostyki.

Zobacz także: Nowe badania dot. żywności UPF. Może prowadzić do otyłości, chorób serca, nowotworów

Lekarz zleca badanie d-dimerów w przypadku podejrzenia chorób zakrzepowych, takich jak:

• zakrzepica żył głębokich,

• zatorowość płucna,

• żylna choroba zakrzepowo-zatorowa,

• rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe (DIC).

Badanie bywa przydatne także u osób, u których w morfologii krwi stwierdzono nadpłytkowość.

Do objawów zakrzepicy, które powinny skłonić do wykonania oznaczenia d-dimerów, należą:

• ból i obrzęk kończyn (zwłaszcza jednej nogi),

• zaczerwienienie skóry,

• uczucie nadmiernej ciepłoty w kończynie.

Zobacz także: Zbadali wpływ ciśnienia na długość życia. Ekspertka: to nas zaskoczyło

Za prawidłową wartość uznaje się wynik poniżej 500 µg/l. Podwyższone stężenie może wskazywać na obecność zakrzepu, ale nie tylko. Zbyt wysokie wartości obserwuje się także u:

• kobiet w ciąży,

• osób z chorobami wątroby,

• pacjentów z infekcjami i stanami zapalnymi,

• chorych na nowotwory,

• osób po operacjach czy urazach.

Wysokie d-dimery mogą towarzyszyć również pacjentom stosującym antykoncepcję hormonalną. Dodatkowym czynnikiem ryzyka jest siedzący tryb życia, odwodnienie oraz genetyczna skłonność do nadkrzepliwości krwi.

Podstawą jest ustalenie przyczyny nieprawidłowego wyniku. Lekarz może zlecić dodatkowe badania – USG żył kończyn dolnych, echo serca czy tomografię komputerową. W razie potwierdzenia zakrzepicy stosuje się leczenie przeciwzakrzepowe, które ma na celu rozrzedzenie krwi i zapobieganie tworzeniu się kolejnych skrzepów.

Oprócz farmakoterapii istotną rolę odgrywają działania wspomagające, takie jak:

• noszenie pończoch uciskowych,

• picie odpowiedniej ilości wody,

• regularna, umiarkowana aktywność fizyczna,

• unikanie długotrwałego pozostawania w jednej pozycji siedzącej lub stojącej.

Warto pamiętać, że samodzielne próby obniżania d-dimerów nie mają sensu. Kluczowe jest leczenie choroby podstawowej, która doprowadziła do ich wzrostu.

Oznaczenie d-dimerów pozwala w wielu przypadkach wykluczyć zakrzepicę, co bywa szczególnie istotne u pacjentów zgłaszających się na oddział ratunkowy z dusznością, bólem w klatce piersiowej czy obrzękiem kończyn. Z kolei wysoki wynik jest sygnałem alarmowym, wymagającym szybkiej diagnostyki.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. WP abcZdrowie
2. Cleveland Clinic
3. Śląskie Laboratoria Diagnostyczne