Oszustwo z lekami recepturowymi. Miliony złotych wyłudzone z NFZ

W przypadku standardowych leków marże aptek są precyzyjnie uregulowane, ale przy lekach recepturowych sytuacja wygląda inaczej. Apteki otrzymują ryczałt w wysokości 23,30 zł za wykonanie leku, a refundacja obejmuje dodatkowo koszt użytych składników.

To właśnie na tym etapie pojawiło się pole do manipulacji – hurtownie zawyżały ceny składników, a lekarze masowo wypisywali recepty. Składniki warte kilkadziesiąt złotych w dokumentacji kosztowały nawet 2000 zł za 100 gramów.

Symbolicznym przykładem jest historia lekarki z Rumi, która w 2019 roku wystawiła recepty na leki recepturowe o wartości 230 tys. zł, a w 2023 roku już na 10,8 mln zł. Wiele z tych recept dotyczyło maści przeciw odleżynom, choć pacjenci często wcale ich nie potrzebowali.

Zobacz także: Kosztowny lek może być systemowo refundowany. Nadzieja dla osób zmagających się z rzadką chorobą

Dane ogólnopolskie pokazują, że między 2015 a 2023 rokiem wydatki NFZ na leki recepturowe potroiły się do kwoty 756 mln zł rocznie.

Pod koniec lipca 2025 roku sprawą zajęły się służby. Zatrzymano 21 osób – lekarzy, aptekarzy i przedsiębiorców – oskarżonych o wyłudzenia z NFZ na łączną kwotę 82 mln zł. Prokuratura wskazuje, że chodziło o ponad 40 tys. fikcyjnych recept.

Afera z lekami recepturowymi unaocznia słabości systemu refundacyjnego w Polsce. Dla pacjentów oznacza to ryzyko ograniczenia dostępu do naprawdę potrzebnych terapii, a dla systemu – straty idące w dziesiątki milionów złotych, które mogłyby zostać przeznaczone na leczenie.

Eksperci podkreślają, że konieczna jest szybka zmiana przepisów dotyczących leków recepturowych – zarówno w zakresie zasad wyceny składników, jak i nadzoru nad wystawianiem recept.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP