Pajączki na nogach to nie tylko problem estetyczny. Mogą ostrzegać o groźnym schorzeniu

W niektórych przypadkach są sygnałem ostrzegawczym znacznie poważniejszych chorób, w tym zakrzepicy żył głębokich. Badanie opublikowane w "Journal of Vascular Surgery" wykazało, że objawy przewlekłej niewydolności żylnej (CVD) występują u 15,7 proc. populacji, a około 3 proc. osób zmaga się z zaawansowanymi zmianami, w tym obrzękami i zmianami skórnymi.

Pajączki mogą być wczesnym etapem tego procesu. Oznaczają, że ściany drobnych naczyń stają się osłabione, zastawki w żyłach pracują mniej wydajnie, a krew zaczyna zalegać w kończynach, co zwiększa ciśnienie w układzie żylnym.

Zaburzenia krążenia żylnego wiążą się z ryzykiem powikłań. Wytyczne SCAI (Society for Cardiovascular Angiography & Interventions) zwracają uwagę, że osoby z żylakami mają pięciokrotnie wyższe ryzyko wystąpienia zakrzepicy żył głębokich. To oznacza, że w układzie żylnym mogą powstać skrzepliny, które oderwane i przeniesione do płuc mogą wywołać zator – jedną z najgroźniejszych, nagłych chorób.

Pajączki nie są tym samym co żylaki, ale często pojawiają się na etapie, w którym w żyłach zaczyna dochodzić do przeciążenia i osłabienia ścian naczyń. Jeżeli proces ten nie zostanie zatrzymany, może z czasem prowadzić do zmian głębszych i groźniejszych dla zdrowia.

Wiele wskazuje na to, że rozwój pajączków i żylaków nie wynika wyłącznie z predyspozycji genetycznych. Publikacja dostępna we "Frontiers in Public Health" pokazała, że problem szczególnie dotyczy osób pracujących w zawodach wymagających długotrwałego stania lub siedzenia.

Wyniki sugerują, że utrzymywanie jednej pozycji przez wiele godzin osłabia tzw. pompę mięśniową łydek, która odpowiada za transport krwi w kierunku serca. W konsekwencji krew zaczyna zalegać w kończynach, prowadząc do poszerzenia drobnych naczyń widocznych jako pajączki.

Analiza pokazała, że:

• żylaki występują u 25 proc. pracowników medycznych,

• ryzyko wśród personelu sal operacyjnych i OIT jest 2,5 razy wyższe,

• u fryzjerów i nauczycieli ryzyko wzrasta o 45 proc.,

To wyraźnie pokazuje wpływ statycznej pracy (stanie lub siedzenie) na kondycję naczyń żylnych. Co istotne, nawet osoby o prawidłowej wadze są zagrożone, jeśli spędzają w jednej pozycji ponad 8 godzin dziennie – ryzyko rośnie o 25–50 proc.

Zobacz także: Organizm daje sygnały wcześniej, niż myślisz. Nietypowe objawy groźnych chorób

Pajączki mogą świadczyć o:

• przeciążeniu układu żylnego,

• niewydolności zastawek żylnych,

• rosnącym ciśnieniu w drobnych naczyniach,

• początkach przewlekłej niewydolności żylnej,

• zwiększonym ryzyku zakrzepicy, zwłaszcza przy współistniejących żylakach,

• zaburzeniach krążenia wynikających z pracy siedzącej lub stojącej,

• uogólnionych problemach naczyniowych, wymagających diagnostyki.

To dlatego flebolodzy i chirurdzy naczyniowi zalecają, by nie bagatelizować pierwszych zmian – wczesna diagnostyka jest znacznie łatwiejsza, tańsza i mniej inwazyjna niż leczenie powikłań. Eksperci zwracają uwagę, że pajączki widoczne na skórze to sygnał, że układ żylny nie działa prawidłowo i wymaga diagnostyki.

Jeśli pojawia się jednocześnie uczucie ciężkości nóg, obrzęki, nocne skurcze łydek czy przebarwienia skóry wokół kostek, istnieje duże prawdopodobieństwo, że rozwija się niewydolność żylna. Wczesna konsultacja u flebologa pozwala zahamować ten proces, zanim dojdzie do poważniejszych powikłań.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Journal of Vascular Surgery
2. SCAI
3. Frontiers in Public Health