Pierwsza pomoc w wypadkach komunikacyjnych

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, czy nie występuje jakiekolwiek zagrożenie dla ratującego. Jeżeli życie osoby ratującej jest bezpieczne, należy przystąpić do następujących czynności. Miejsce wypadku powinno być odpowiednio zabezpieczone. Jeżeli w wypadku komunikacyjnym jest kilku rannych, należy wykonać tzw. segregację rannych. Oznacza to ocenę stanu poszkodowanych i rozdzielenie ich na osoby wymagające natychmiastowej pomocy medycznej i osoby w mniejszym stopniu poszkodowane. Następnie trzeba wezwać pogotowie ratunkowe oraz policję, po czym przystąpić do czynności reanimacyjnych, zaczynając od osób, których życie jest najbardziej zagrożone. Stosowane są zasady ABC reanimacji poszkodowanego.

W wypadkach komunikacyjnych zawsze należy podejrzewać uraz kręgosłupa, dlatego też ważne jest, aby wykonywać czynności ratujące bez zmiany ich pozycji (jeżeli jest taka możliwość), aby nie spowodować pogorszenia urazu kręgosłupa. W przypadku, gdy poszkodowany znajduje się w pojeździe, należy go wyciągnąć na odpowiednią odległość od pojazdu. Poszkodowany wyciągany jest z pojazdu przy zastosowaniu tzw. chwytu Rauteka. Należy ustawić się za plecami ratowanego i włożyć ręce pod jego pachy. Jedną ręką chwyta się nadgarstek poszkodowanego, a drugą jego łokieć. Głowa ratowanego podtrzymywana jest przez klatkę piersiową ratującego i w ten sposób wyciągany jest poszkodowany. Gdy wypadkowi ulega motocyklista, nie należy ściągać z głowy kasku. Tę czynność wykonuje się jedynie, gdy zaburzone jest oddychanie, pojawiają się wymioty lub występuje utrata przytomności. Kask powinny ściągać dwie osoby, z których jedna odpowiednio podtrzymuje szyję poszkodowanego.

W postępowaniu reanimacyjnym stosowana jest tzw. zasada ABC. Odpowiednio litery oznaczają:
A – Airway – udrożnienie dróg oddechowych,
B – Breathing – wykonywanie sztucznego oddychania,
C – Circulation – przywracanie krążenia.

Poszkodowanego należy ułożyć w pozycji płaskiej na plecach na równym podłożu. Usunąć wszystkie ciała obce z jamy ustnej, tj. np. krew, wymiociny, pokarm, jeśli takie występują. Głowę ratowanego przechyla się na bok i odciąga kciukami kąciki ust w dół, aby mogły wypłynąć płyny, po czym za pomocą palca lub chusteczki higienicznej oczyszcza się jamę ustną. Następnie ratownik odchyla odpowiednio do tyłu głowę poszkodowanego, podkładając jedną rękę pod jego szyję i unosząc kark do góry. Drugą ręką uciska czoło i odchyla głowę do tyłu. Taką pozycję głowy i karku należy utrzymywać przez cały czas reanimacji. Sztuczne oddychanie wykonuje się najczęściej metodą usta-usta i prowadzi się je aż do przywrócenia oddechu lub przyjazdu pogotowia ratunkowego. Należy zacisnąć palcami nos ratowanego i wdmuchiwać powietrze wydechowe, po czym obserwować ruchy klatki piersiowej. Zawsze konieczne jest stosowanie maseczki ratowniczej. Jeżeli jest jej brak, można zastosować chusteczkę higieniczną. Następnie należy przywrócić odpowiednie krążenie, wykonując masaż serca. Polega on na rytmicznym uciskaniu klatki piersiowej złożonymi dłońmi na wysokości 1/3 dolnej powierzchni mostka. Ratownik klęka z boku poszkodowanego, układa dłonie i wykonuje uciski przy całkowicie wyprostowanych kończynach górnych. Uciski wykonuje się na przemian z wdmuchiwaniem powietrza. Gdy czynności reanimacyjne przeprowadzane są przez jedną osobę, na 2 wdmuchnięcia powietrza wykonuje się 15 ucisków. Gdy uczestniczą w tym 2 osoby, stosuje się zasadę 1 do 5 (1 wdech i 5 ucisków). Należy pamiętać, że skuteczność reanimacji zależna jest od czasu, jaki upływa od zatrzymania oddychania i krążenia. Im szybciej zastosowane są czynności ratownicze, tym większe prawdopodobieństwo przeżycia poszkodowanego. Każdy kto jest świadkiem wypadku komunikacyjnego, zobowiązany jest do udzielenia pierwszej pomocy przedmedycznej i regulowane jest to przez prawo. Warto wiedzieć, jakie są podstawy prawne udzielania pierwszej pomocy. Odstąpić od pomocy można jedynie w przypadkach, gdy zagrożone jest życie ratującego lub poszkodowany wymaga zabiegu lekarskiegoalbo wypadek ma miejsce w warunkach, w których możliwa jest pomoc ze strony instytucji lub osoby do tego wyszkolonej.