Przełom w walce z COVID-19? Oto cząsteczka, która oszukuje wirusa

Międzynarodowy zespół naukowców z Uniwersytetu w Swansea, Freie Universität Berlin oraz Charité - Universitätsmedizin Berlin opracował nowatorską metodę blokowania SARS-CoV-2. Kluczowym elementem jest syntetyczna nanocząsteczka polimerowa pokryta warstwą cukrów, która potrafi niemal całkowicie uniemożliwić wirusowi wniknięcie do komórek człowieka.

W testach laboratoryjnych ograniczała infekcję o prawie 99 procent, co czyni ją jednym z najbardziej obiecujących odkryć ostatnich lat.

Wirusy często zaczynają infekcję od rozpoznania określonych struktur na powierzchni komórek gospodarza. W przypadku człowieka są to m.in. polisialozacharydy - łańcuchy kwasu sjalowego. Nowa cząsteczka została zaprojektowana tak, aby wiernie odwzorowywać te naturalne cukry. Działa więc jak przynęta: przyciąga białko kolca koronawirusa, zajmując miejsce prawdziwych receptorów i tym samym uniemożliwiając mu przyłączenie się do komórki.

Badacze, korzystając z zaawansowanych technik analizy oddziaływań molekularnych, ustalili, że opracowany związek łączy się z wirusem aż 500 razy silniej niż podobne cząsteczki pozbawione warstwy cukrowej. Działał skutecznie w bardzo niskich stężeniach zarówno wobec pierwotnego SARS-CoV-2, jak i bardziej zakaźnej mutacji D614G.

W eksperymentach na ludzkich komórkach płuc poziom zakażeń spadł o 98,6 procent. Skuteczność ta wynika z precyzyjnego odwzorowania struktury cukrów, a nie tylko z ładunku elektrycznego cząsteczki.

W odróżnieniu od preparatów immunizacyjnych, które uczą układ odpornościowy rozpoznawać patogen, nowa cząsteczka działa jak fizyczna tarcza. Nie wywołuje reakcji odpornościowej, ale bezpośrednio blokuje proces infekcji. Taka strategia otwiera drogę do tworzenia całkowicie nowej klasy terapii przeciwwirusowych.

Zespół kierowany przez dr Sumati Bhatia planuje dalsze testy w laboratoriach wysokiego poziomu bezpieczeństwa, aby sprawdzić skuteczność tej technologii wobec różnych wariantów SARS-CoV-2.

W przyszłości takie cząsteczki mogłyby znaleźć zastosowanie w formie aerozoli donosowych, środków do dezynfekcji powierzchni czy preparatów ochronnych dla osób szczególnie narażonych. Jeśli kolejne badania potwierdzą ich bezpieczeństwo i skuteczność, mogą stać się ważnym elementem ochrony przed przyszłymi pandemiami.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Khatri, V. i in . (2025). Polisialozydy przewyższają analogi siarczanowe w wiązaniu z SARS-CoV-2