Skuteczność badań - jakie jest ryzyko błędu?

Badanie na

HIV nie polega na wykrywaniu wirusa, lecz na wykryciu przeciwciał, które są produkowane w organizmie chorego w reakcji na obecność wirusa. Skuteczność testu zależy od poziomu przeciwciał znajdujących się w krwi. By w organizmie powstała wystarczająca ilość przeciwciał do wykrycia choroby, system odpornościowy potrzebuje około 3 miesięcy. To znaczy, że jeśli zrobimy badanie za wcześnie, to wynik będzie negatywny, nawet jeśli do zakażenia faktycznie doszło. Zdarzają się też rzadkie przypadki fałszywie pozytywnego wyniku, więc kiedy pacjent otrzymuje taki wynik, dla potwierdzenia zaleca się powtórzenie badań.

Nieprawidłowy wynik zdarza się rzadko, ale jednak jest taka możliwość. Przykładem takiej pomyłki jest historia Brytyjczyka, który został skazany na karę więzienia na podstawie wyniku badań genetycznych. Po siedmiu latach więzienia okazało się ze laboratorium pomyliło się, a człowiek jest niewinny. Zatem jest możliwość, że pomimo wyniku wskazującego na chorobę genetyczną, tak naprawdę jesteśmy zdrowi. Jednak są to bardzo rzadkie przypadki. Poza sporadycznymi błędami badanie jest uważane za wysoko skuteczne.

Jeśli laboratorium ma odpowiednia ilość materiału genetycznego skuteczność badania ocenia się nawet na 99,99%. Ustalenie ojcostwa jest bardzo skutecznym badaniem.

Badanie to jest określane jako bardzo skuteczne w wykrywaniu zmian w piersi. Problem powstaje, gdy występuje konieczność powtórzenia badania, aby uzyskać pewność. Niestety wiąże się to z kolejną dawką promieniowania dostarczonego do ciała kobiety, co dla osoby z nowotworem jest bardzo niekorzystne. Można w takim wypadku zbadać pierś za pomocą rezonansu magnetycznego, który nie niesie ze sobą ryzyka dostarczenia organizmowi promieni rentgena. Rezonans jest również bardziej czułą metodą niż mammografia, stosuje się go jako uzupełnienie mammografii.

Badanie krwi jest skuteczne, jeśli przestrzegamy zaleceń lekarza. Bardzo ważne jest twoje menu przed takim badaniem. Przed badaniem krwi mającym wskazać poziom cholesterolu zaleca się, by nie spożywać pokarmu przez 12 godzin. W tym czasie należny unikać także kawy i herbaty. Nawet te napoje mogą wpłynąć na skuteczność badań. Badanie cukru we krwi też musi być wykonane na czczo. Gdybyśmy poszli na takie badania po obfitym śniadaniu, poziom cukru byłby znacząco zawyżony.

Densytometria to badanie, w którym za pomocą promieniowania rentgenowskiego, określana jest gęstość kości. Aby wynik densytometrii był prawidłowy, należy dzień wcześniej, i w dniu badania, unikać przyjmowania suplementu zawierającego wapń. Poza tym podczas badania ważna jest odpowiednia pozycja ciała. Stosowanie się do zaleceń przyczyni się do tego, że wynik badania będzie prawidłowy.

Zdarza się, że lekarz zaleca powtórzenie badania w razie wystąpienia jakiś wątpliwości co do wystąpienia błędu. My też możemy na skuteczność badania wpłynąć. Aby badanie było skuteczne, pacjent musi zrobić wydech w czasie przesyłania promieni. Spowoduje to zmniejszenie objętości płuc i lepszą widoczność innych organów. Płuca wypełnione duża ilością powietrza mogłyby uniemożliwić stwierdzenie nieprawidłowości w obrębie innych organów. Dodatkowo skuteczność badania obniżają wszystkie metalowe elementy, które są noszone w obrębie klatki piersiowej. Przed badaniem rtg należy koniecznie ściągnąć biżuterię, która zmniejsza przenikanie promieniowania.

Źródła

1. Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
2. Tomaszewski J., Diagnostyka laboratoryjna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-3591-0
3. Kabata J., Kalinowski L., Szczepańska-Konkel M., Angielski S. Badania laboratoryjne w codziennej praktyce - wartości referencyjne i interprertacje, Makmedia, Gdańsk 2005 , ISBN 83-88322-18-4
4. Solnica B., Badania laboratoryjne. Wartości referencyjne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2010, ISBN 978-83-7430-267-8