Somatyzacja - objawy somatyczne, zaburzenia somatyzacyjne, diagnozowanie, leczenie

Pojęcie somatyzacja pochodzi od greckiego wyrazu somatikos, oznaczającego „cielesny” albo „związany z ciałem”. To nic innego jak tendencja do doświadczania i wyrażania dyskomfortu psychicznego w postaci objawów o charakterze somatycznym, inaczej cielesnym, ale również do szukania pomocy lekarskiej w związku z obecnością objawów fizycznych.

Somatyzacja jest nieświadomym oraz niezamierzonym generowaniem objawów cielesnych, które są przejawem dolegliwości psychicznych. Dotyczy ona większości społeczeństwa. Doświadczamy jej często, choć nie każdy zdaje sobie z tego sprawę.

Większość ludzi doświadcza somatyzacji w różnych okresach swojego życia. Nudności oraz wymioty wywołane niepokojem, bóle głowy z powodu stresu lub fizyczne osłabienie po traumie stanowią przykład objawów somatycznych. Somatyzacje mogą ujawnić się również w postaci:

• dolegliwości bólowych brzucha,
• obniżonego apetytu
• utraty wagi,
• dolegliwości bólowych kręgosłupa,
• rozwolnienia,
• zaparć,
• zespołu jelita drażliwego,
• dolegliwości bólowych stawów.

Zaburzenia somatyzacyjne stanowią formę zaburzenia somatoformicznego. To nic innego jak przełożenie problemów o charakterze emocjonalnym na rzecz dolegliwości o charakterze fizycznym. Osoba borykająca się z zaburzeniami somatyzacyjnymi skarży się na długotrwałe schorzenia fizyczne, a także domaga się wykonania coraz to nowych badań diagnostycznych, które mogłyby wskazać na konkretną jednostkę chorobową.

Wzorzec objawów widoczny jest najczęściej już przed trzydziestym rokiem życia i występuje przez kolejne kilka lat. W przeszłości zaburzenia somatyzacyjne występowały pod nazwą zespół Briqueta. W Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 był oznaczany kodem F45.

Pacjenci dotknięci zaburzeniami somatyzacyjnymi bardzo często uskarżają się na bóle głowy, permanentne zmęczenie, nudności, wymioty, bóle brzucha, bóle stawów, bóle pleców, zmiany skórne, problemy menstruacyjne, zaburzenia seksualne, alergię, wysypkę.

Diagnozowanie zaburzeń somatyzacyjnych opiera się na przeprowadzeniu bardzo dokładnego wywiady lekarskiego. Lekarz może podejrzewać u pacjenta ten rodzaj zaburzeń, jeśli pacjent uskarża się na dolegliwości w czterech różnych miejscach ciała. Dodatkowo, muszą u niego występować objawy dotyczące układu pokarmowego np. nudności, bóle brzucha, zaparcia, wzdęcia. Pacjent musi opowiedzieć o przynajmniej jednym objawia pseudoneurologicznym np. utracie czucia, epizodzie amnezji dysocjacyjnej, a także jednym objawie związanym z życiem seksualnym np. o oziębłości seksualnej, zaburzeniach erekcji.

Zdiagnozowane zaburzenia somatyzacyjne wymagają leczenia u specjalisty psychoterapeuty. Dzięki psychoterapii pacjent dotrze do źródła swoich problemów, a także zmierzy się z trudnymi doświadczeniami, które spotkały go na przestrzeni lat. Dzięki pomocy psychoterapeuty wypracuje u siebie skuteczne sposoby radzenia sobie ze stresem oraz lękiem.