Termin mija 31 stycznia. Za brak zgłoszenia przewidziane kary

Według opisywanych założeń, właściciel nieruchomości, na której znajdują się wyroby z azbestu (np. pokrycia dachowe), ma zostać objęty obowiązkiem złożenia tzw. deklaracji azbestowej w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Następnie ma obowiązywać konieczność aktualizowania deklaracji.

Brak złożenia deklaracji może skutkować grzywną administracyjną w przedziale 500–1000 zł, z limitem 5 tys. zł łącznie w ciągu jednego roku. Jednocześnie wskazywano na odrębne, wyższe sankcje dla podmiotów zajmujących się usuwaniem azbestu bez wymaganych zezwoleń — nawet do 20 tys. zł.

W 2026 r. właściciele nieruchomości mają obowiązkowo zgłosić posiadanie azbestu do gminy, a termin złożenia deklaracji ma upływać 31 stycznia. Niedopełnienie obowiązku zgłoszenia otwiera drogę do postępowania prowadzonego przez urząd. W takim trybie możliwa jest kara w przedziale 500–1000 zł, a jeśli dojdzie do rozstrzygnięcia w sądzie, maksymalny pułap grzywny to 5000 zł.

Azbest to grupa minerałów włóknistych. Ryzyko zdrowotne wiąże się przede wszystkim z wdychaniem mikroskopijnych włókien, które mogą unosić się w powietrzu, zwłaszcza gdy materiały zawierające azbest są uszkodzone, cięte, wiercone albo demontowane.

Według WHO narażenie na azbest jest powiązane z nowotworami (w tym m.in. rakiem płuca i międzybłoniakiem) oraz chorobami przewlekłymi układu oddechowego, takimi jak azbestoza (zwłóknienie tkanki płucnej). Narodowy Instytut Raka (NCI) opisuje, że choroby związane z azbestem mogą ujawniać się po długim czasie od ekspozycji, a ryzyko zależy m.in. od poziomu i czasu narażenia.