Toksyczne zapalenie jelit

Do toksycznego zapalenia jelit dochodzi, gdy do organizmu przedostaną się trujące substancje. Zazwyczaj zapalenie jelit pojawia się jako przykre następstwo po spożyciu laseczki jadu kiełbasianego. Jad kiełbasiany, zwany inaczej toksyną botulinową, występuje w glebie, na dnie morskim, a także w nieodpowiednio przygotowywanych i przechowywanych potrawach mięsnych, a także warzywnych. Do zakażenia dochodzi najczęściej, gdy dotykamy potraw nieumytymi dłońmi lub gdy źle oczyściliśmy np. warzywa czy mięso. Gdy toksyna przedostanie się do organizmu, doprowadza do porażenia mięśni. Zaburzenie ustępuje zazwyczaj samoistnie, po pewnym czasie.

Toksyczne zapalenie jelit wywołują także infekcje bakteryjne, zwłaszcza gronkowcowe. Gronkowce są powszechnie występującymi drobnoustrojami. Dla człowieka najbardziej niebezpieczny jest gronkowiec złocisty. Jednak jego obecność w organizmie ludzkim nie zawsze prowadzi do zakażeń. Wśród populacji ludzkiej jest spora grupa ludzi, którzy są nosicielami bakterii, a mimo to nie odbija się to na stanie ich zdrowia.

Również spożycie muchomora sromotnikowego przyczynia się do powstania toksycznego zapalenia jelit. Muchomor sromotnikowy jest grzybem śmiertelnie trującym. Spożycie go może doprowadzić do śmierci, ponieważ zawiera on niezwykle silną toksynę, jaką jest alfa-amanityna.

Kolejną przyczyną toksycznego zapalenia jelit mogą być pestycydy, czyli środki chroniące rośliny. Opryskane rośliny nie powinny być spożywane przez pewien czas. Jest to tzw. okres karencji. Bardzo często zdarzają się sytuacje, gdy pestycydy zostają użyte w nadmiernych ilościach lub rośliny są wystawiane na sprzedaż tuż po opryskaniu. Po kupieniu i spożyciu takich owoców lub warzyw dochodzi do zatruć pokarmowych oraz zapalenia jelit.

Najczęstszym objawem zapalenia jelit są wodniste stolce, biegunki i wymioty.

Leczenie schorzenia polega na zwalczaniu nieprzyjemnych objawów i zależy od ich natężenia. Osobom dotkniętym schorzeniem wskazane są odpowiednia dieta oraz uzupełnianie płynów. Niekiedy konieczne jest podłączenie chorego pod kroplówkę (tzw. odżywianie pozaustrojowe). Jest to wskazane wówczas, gdy organizm nie toleruje normalnych pokarmów. Ponadto stosuje się także środki farmakologiczne, zwalczające infekcje bakteryjne. W przypadku pacjentów, u których zatrucie nastąpiło w wyniku spożycia muchomora, konieczne jest bardzo szybkie leczenie szpitalne. U osób z botulizmem niezbędna jest intubacja, ponieważ pojawiają się trudności z oddychaniem.

Jeśli objawy nie są zbyt poważne, wówczas można zastosować terapię domową, polegającą na podawaniu choremu sucharów oraz gorzkiej herbaty.

Aby nie dopuścić do rozwoju schorzenia, trzeba przede wszystkich przestrzegać podstawowych zasad higieny i zachować szczególną ostrożność podczas przygotowywania potraw. W okresie wiosenno-letnim należy uważnie kupować warzywa i owoce.

Źródła

1. Nieuzasadnione podawanie antybiotyków i leków zapierających to najczęstsze błędy w leczeniu zatruć pokarmowych
2. Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5
3. Cianciara J., Juszczyk J., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Czelej, Lublin 2007, ISBN 978-83-60608-34-0
4. Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0