Tylko 559 lekarzy tej specjalizacji na całą Polskę. Coraz więcej, ale nadal za mało

W Polsce działa obecnie zaledwie 559 geriatrów, co oznacza 1,5 specjalisty na 100 tysięcy mieszkańców. To stanowczo za mało w obliczu rosnącej liczby osób w wieku senioralnym. Choć geriatria jest uznawana przez Ministerstwo Zdrowia za specjalizację priorytetową, zainteresowanie nią wśród młodych lekarzy jest znikome. W 2024 roku na 143 przyznane miejsca rezydenckie zdecydowało się jedynie 13 osób.

Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) zwrócił uwagę na pogłębiający się kryzys w obszarze opieki nad osobami starszymi i zaapelował do minister zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy o podjęcie pilnych działań. Resort odpowiedział, ale przedstawione dane nie napawają optymizmem.

Ministerstwo przyznało, że proces starzenia się społeczeństwa wymaga znacznie większej liczby specjalistów, lecz określenie "optymalnej" liczby geriatrów jest trudne. Co gorsza, dostępność lekarzy bardzo różni się w zależności od regionu - w niektórych województwach na 100 tysięcy mieszkańców przypada zaledwie 0,5 geriatrów, w innych 2,6.

Według danych resortu w Polsce działa 111 poradni geriatrycznych, z czego najwięcej w dużych miastach: Warszawie, Krakowie i Łodzi. W 2024 roku w 61 oddziałach geriatrycznych leczono 30,6 tysiąca pacjentów, co oznacza wzrost w porównaniu z latami poprzednimi. Jednak nawet ten rozwój nie wystarcza, by zaspokoić potrzeby starzejącej się populacji.

Zobacz też: Geriatra o groźnym objawie po 60-tce. "Należy traktować bardzo poważnie"

Eksperci współpracujący z RPO wskazują na konieczność gruntownych zmian systemowych. Braki kadrowe to tylko część problemu. Potrzebna jest również lepsza edukacja geriatryczna, większy dostęp do wyrobów medycznych, cyfryzacja systemu oraz rozwój onkologii geriatrycznej.

Ministerstwo zapewnia, że geriatria jest obecna w programach kształcenia lekarskiego, jednak realne zainteresowanie tą dziedziną pozostaje minimalne. W efekcie większość starszych pacjentów trafia do internistów, którzy nie zawsze dysponują wiedzą z zakresu specyficznych potrzeb seniorów.

Rzecznik postulował za wprowadzeniem koordynowanej opieki geriatrycznej w podstawowej opiece zdrowotnej (POZ), ale Ministerstwo Zdrowia nie planuje takich zmian. Argumentuje, że obecne modele opieki koordynowanej - w dziedzinach takich jak kardiologia, diabetologia czy nefrologia - już obejmują większość chorób występujących u osób starszych.

Eksperci jednak alarmują, że bez wyspecjalizowanego systemu opieki geriatrycznej trudno będzie skutecznie odpowiedzieć na wyzwania związane ze starzeniem się społeczeństwa. Bo choć łóżek w oddziałach przybywa, to brakuje tych, którzy mogliby przy nich stanąć.

oprac. Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Rynek Zdrowia