Uciążliwe pieczenie w przełyku? Twoje zęby są zagrożone!

Szybki tryb życia, jedzenie w pośpiechu, używki oraz nieregularne posiłki to najczęstsze powody zgagi. Większość osób bagatelizuje jednak uczucie pieczenia w przełyku po posiłku, ponieważ najczęściej mija ono po kilkunastu minutach.

– Pokarm dostaje się do żołądka m.in. przez dolny zwieracz przełyku, który blokuje zarzucanie soku żołądkowego oraz pokarmu z powrotem w górę. Gdy praca tej zastawki mięśniowej jest zaburzona, możemy mówić o chorobie refluksowej. Jest to niebezpieczne schorzenie, które może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem powstawania nowotworu złośliwego, jakim jest rak przełyku lub wpustu żołądka – mówi lek. stom. Kamil Stefański z Centrum Implantologii i Ortodoncji Dentim Clinic w Katowicach.

– Nieleczona zgaga może prowadzić do kwasowej erozji szkliwa, która polega na nieodwracalnej utracie twardych tkanek zęba z powodu cofania się kwaśnej treści żołądkowej aż do jamy ustnej. Jej początkowe objawy mogą nie być widoczne na pierwszy rzut oka, co dodatkowo może opóźnić naszą reakcję. Pierwsze widoczne efekty działania kwasów na szkliwo zębów to: pojawienie się białych plam, przebarwień oraz charakterystycznych płaskich ubytków o zaokrąglonych brzegach. U osób, których zęby są narażone na erozję szkliwa, może występować również większa nadwrażliwość na ciepłe oraz zimne pokarmy i napoje – dodaje.

Choroba refluksowa ma przede wszystkim niekorzystny wpływ na poziom pH w jamie ustnej oraz na ilość wydzielanej śliny. Prowadzi do zwiększenia ilości osadu i kamienia nazębnego oraz zaostrza dolegliwości związane z chorobami przyzębia.

– Kwas solny przedostający się do jamy ustnej u osób z chorobą refluksową zaburza właściwości remineralizujące śliny, która m.in. ma za zadanie regenerować szkliwo. Pacjenci z tej grupy często skarżą się na suchość w ustach. Może ona doprowadzać do zapalenia kącików ust oraz zapalenia gruczołowego warg. Zmiany w ilości wydzielanej śliny działają również niekorzystnie w przypadku pacjentów z ruchomymi lub stałymi uzupełnieniami protetycznymi, wywołując zmiany na powierzchni błony śluzowej – wyjaśnia dr Stefański.

Podczas choroby refluksowej uszkodzeniu może ulec również najtwardsza tkanka w organizmie, czyli szkliwo zębów.

– W większości (ok. 97 proc.) składa się ono z materii nieorganicznej, a dokładnie dwuhydroksyapatytu, związku chemicznego, dzięki któremu jest tak wytrzymałe. Minerał ten, chociaż jest nierozpuszczalny w środowisku zasadowym, to słabnie pod działaniem kwasów. Szkliwo zaczyna się demineralizować przy wartości pH 5,5, natomiast kwas żołądkowy ma wartość pH 2,0, co sprzyja erozji szkliwa, nadwrażliwości oraz zwiększonej podatności na próchnicę i ścieranie zębów – dodaje stomatolog.

Osoby, którym często dokucza zgaga, powinny zwrócić szczególną uwagę na codzienną higienę jamy ustnej oraz muszą pamiętać o regularnych wizytach u stomatologa. Bagatelizując tę chorobę, możemy doprowadzić nawet do utraty zębów. Jeżeli chodzi o jamę ustną, to odpowiednią higienę należy rozpocząć od wybrania specjalnej pasty wzmacniającej szkliwo.

– Warto sięgać po te z hydroksyapatytem – minerał skuteczny również w leczeniu nadwrażliwości zębów – lub biodostępny wapń i fosforan wzmacniające szkliwo i zwiększające jego odporność na kwasy. Warto używać także płynu do płukania jamy ustnej, który tworzy na zębach warstwę ochronną, zabezpieczając je przed spadkiem pH – wyjaśnia ekspert.

– Przed snem na umyte zęby warto nałożyć preparat zawierający kompleks fosfopeptydu kazeiny i amorficznego fosforanu wapnia (CPP-ACP), który remineralizuje szkliwo, co zostało potwierdzone naukowo. Formuła ta nosi nazwę Recaldent i jest zawarta m.in. w preparacie GC Tooth Mousse. Preparat nie może być stosowany u osób uczulonych na kazeinę mleka – dodaje stomatolog.

Dodatkowo należy pamiętać, aby nie myć zębów bezpośrednio po ataku refluksu oraz tym bardziej odczuciu zwiększonej kwasowości w jamie ustnej. Dotyczy to również wypicia napojów posiadających kwasy, jak Cola lub sok pomarańczowy.

Zalecane jest wypłukanie jamy ustnej wodą lub roztworem sody oczyszczonej oraz umycie zębów dopiero po odczekaniu około 30 minut. Czas ten jest potrzebny, by ślina była w stanie zregenerować uszkodzone przez kwasy szkliwo i przywrócić jego naturalną strukturę.

W przeciwnym razie naruszone przez kwasy szkliwo będziemy ścierać, szczotkując zęby. W taki sposób pogłębiamy kwasową erozję szkliwa.

Częste ataki zgagi są powodem do kontroli gastrologicznej i to tam powinniśmy rozpocząć właściwe leczenie.

– Na własną rękę nie powinniśmy stosować leków dostępnych w aptekach bez recepty. Leki z grupy inhibitorów pompy protonowej lub antagonistów receptora histaminowego H2 są chętnie zalecane przez gastrologów, gdyż przynoszą ulgę pacjentom i zapobiegają nawrotom refluksu. Natomiast zmniejszenie kwasowości żołądka niesie ze sobą skutki zmniejszenia odporności układu pokarmowego przeciw różnego typu drobnoustrojom, które w środowisku kwasowym naturalnie giną – mówi dentysta.

Najlepszym rozwiązaniem, aby oszczędzić jamie ustnej kontaktu z nadmierną ilością kwasów, jest pozbycie się samej przyczyny problemu, czyli refluksu. W wielu przypadkach wystarczy zmienić kilka codziennych nawyków, aby zminimalizować schorzenie. Należy również w gabinecie stomatologicznym naprawić wszelkiego rodzaju ubytki spowodowane działaniem kwasu. Dodatkowo pojawia się aspekt dietetyczny.

Żołądek jest odpowiedzialny m.in. za wstępne trawienie białek. Jeśli zmniejszymy jego kwasowość, upośledzimy zaopatrzenie organizmu w związki odżywcze. Dlatego warto zacząć od wyeliminowania z diety pokarmów, po których czujemy zgagę, pieczenie oraz uczucie kłucia w okolicach żołądka.

Warto wyeliminować m.in. słodycze i tłuste potrawy. Wyeliminować należy też stres, który jest niejednokrotnie główną przyczyną zgagi. Refluks pojawia się również po nadmiernym wysiłku fizycznym, co nie znaczy, że mamy zaprzestać uprawiać sport. Zalecane jest częste spożywanie siemienia lnianego, które pokrywa żołądek warstwą śluzu, dając mu dodatkową ochronę.

– Musimy mieć na względzie też śluz żołądkowy. Przewlekły stres często obniża jego wydzielanie, pozbawiając nas naturalnej ochrony przed kwasem żołądkowym. Dodatkową przyczyną obniżenia produkcji naturalnego śluzu żołądkowego jest nadmierne zażywanie leków przeciwbólowych z grupy niesterydowych leków przeciwzapalnych zawierających substancje czynne takie jak np.: ketoprofen, ibuprofen, diklofenak oraz najbardziej szkodliwego z tej grup leków, kwasu acetylosalicylowego (w dawkach do 150 mg na dobę jest względnie bezpieczny – tylko u osób leczonych kardiologicznie) – radzi dr Stefański.

Jeśli już pozbędziemy się problemu, jakim jest refluks, to nie możemy zapomnieć o szkodach, które wyrządził na naszych zębach. Bardzo ważne jest, aby podczas wizyty w gabinecie dentystycznym skontrolować stan przyzębia i odbudować wszystkie ubytki.