Zaczyna się od porannego kaszlu. Ekspert WHO: Zabija 4 mln osób rocznie

W powszechnej świadomości problemy z płucami wciąż kojarzą się głównie z infekcjami sezonowymi lub gruźlicą. Rzeczywistość jest jednak znacznie bardziej dramatyczna.

- Choroby płuc są przez ludzi kojarzone zazwyczaj z czynnikiem zakaźnym – przykładem jest gruźlica. Te choroby faktycznie dotyczą milionów ludzi na całym świecie. Ale istnieją też przewlekłe choroby płuc (jak astma i POChP), na które cierpi 0,5 mld ludzi, a śmiertelność z ich powodu wynosi 4 mln rocznie. I mimo to społeczna świadomość na ich temat jest znacznie mniejsza - zauważył w rozmowie z Polską Agencją Prasową Jose Luis Castro, specjalny wysłannik dyrektora generalnego WHO ds. przewlekłych chorób układu oddechowego, który gościł w Polsce 25 września br. na zorganizowanej w sejmie konferencji pt. "Płuca Polaków – wyzwania i priorytety dla zdrowia publicznego", zorganizowanej w ramach obchodów Światowego Dnia Chorób Płuc.

Podstępność przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) polega na tym, że rozwija się latami niemal niezauważalnie. Chory stopniowo traci wydolność oddechową, tłumacząc to sobie wiekiem, zmęczeniem czy gorszym dniem.

Sygnały alarmowe, których nigdy nie wolno ignorować:

• Przewlekły, poranny kaszel – często wilgotny, połączony z odkrztuszaniem wydzieliny (tzw. kaszel palacza).
• Duszność wysiłkowa – początkowo pojawia się przy wchodzeniu po schodach czy szybszym marszu, z czasem uniemożliwia proste czynności, jak ubieranie się.
• Świszczący oddech i uczucie ucisku w klatce piersiowej.
• Szybka męczliwość i nawracające infekcje dolnych dróg oddechowych.

Jedną z największych barier w walce z POChP jest stygmatyzacja. Wiele osób uważa, że to wyłączna wina nałogu tytoniowego, przez co pacjenci późno szukają pomocy, a w przestrzeni publicznej rzadko mówi się o ich dramacie.

- POChP nie dotyczy wyłącznie osób starszych ani osób palących. Chorują na nią również osoby, które nigdy nie paliły, a uwarunkowania jej rozwoju mogą pojawiać się już we wczesnym okresie życia. Do rozwoju choroby przyczyniają się zanieczyszczenie powietrza, narażenie na szkodliwe czynniki w miejscu pracy oraz czynniki wpływające na rozwój płuc - wyjaśnił Castro.

Do postawienia jednoznacznej diagnozy wystarczy proste, bezbolesne badanie – spirometria, która mierzy objętość i przepływ wdychanego oraz wydychanego powietrza.

- Wcześniejsza diagnoza połączona z właściwą opieką może ograniczyć możliwe do uniknięcia powikłania, hospitalizacje oraz obciążenie pacjentów i ich rodzin - tłumaczył ekspert WHO.

W Europie głównymi winowajcami zniszczonych płuc pozostają dym tytoniowy oraz wszechobecny smog. Według przedstawiciela WHO rządy muszą podejmować zdecydowane kroki regulacyjne – od rygorystycznych norm jakości powietrza po podnoszenie akcyzy na wyroby nikotynowe.

- Wyższe podatki na wyroby tytoniowe pomagają ograniczać ich konsumpcję poprzez podnoszenie cen i zmniejszanie ich przystępności cenowej, a jednocześnie przynoszą dochody publiczne, które mogą wspierać priorytetowe dziedziny, takie jak ochrona zdrowia - mówi Jose Luis Castro.

Zdrowie płuc musi przestać być tematem tabu. Zmiana nawyków, kontrola czystości powietrza i regularne badania profilaktyczne to jedyna droga, by powstrzymać chorobę, która zbyt długo rozwija się po cichu.

Żródło: PAP