Kości nadgarstka - rodzaje, objawy i leczenie złamań

W przypadku kości nadgarstka, kontuzjom zazwyczaj ulega kość łódeczkowata. Jest to maleńka kość, umiejscowiona między kością promieniową a kciukiem. Do urazu zazwyczaj dochodzi podczas upadku, gdy przewracamy się na wyprostowaną dłoń. Czasami może także współtowarzyszyć złamaniu Collesa.

Złamania kości łódeczkowatej sprawiają niezwykłe trudności diagnostyczne. Uraz nie jest nawet wykrywany na zdjęciach rentgenowskich, dlatego często bywa bagatelizowany. W takich przypadkach dochodzi do rozmaitych powikłań. „Przechodzone” złamanie kości łódeczkowatej może przyczynić się do powstania stawu rzekomego oraz licznych zwyrodnień stawów. Stawy rzekome są to wkłókniste połączenia, które wywołują ból oraz uniemożliwiają swobodne ruchy nadgarstka.

Kolejnym typem złamań kości nadgarstka jest złamanie Collesa. Uraz powstaje w dalszej nasadzie kości promieniowej (ok. 2,5 cm od stawu nadgarstka). Do uszkodzenia kości w tym miejscu przyczyniają się upadki na prostą dłoń, stąd określa się ten rodzaj złamania – złamaniem wyprostnym. Jeżeli zaś do złamania doszło w wyniku upadku na zgiętą dłoń, wówczas mówimy o złamaniu Smitha. Złamanie Collesa daje następujące objawy: kość przypomina kształtem bagnet, trudności w poruszaniu nadgarstkiem, opuchlizna i krwiak w miejscu urazu.

Czasami urazy dotyczą kości półksiężycowatej. W tym przypadku jednak nie dochodzi do złamań, lecz do zwichnięć, czyli przemieszczeń kości w torebce stawowej. Ból po zwichnięciu może pozostać nawet przez wiele lat.

Jeśli doszło do złamań Collesa, wówczas istnieje ryzyko, że fragmenty kostne uległy przemieszczeniu. Lekarz w takim przypadku musi nastawić elementy kostne, tak by powróciły na pierwotne miejsce. Nastawienie kości nadgarstka odbywa się przy znieczuleniu miejscowym. Następnie zakłada poszkodowanemu gips, który unieruchamia przedramię. W gipsie ręka musi być przez około 7 tygodni. Jeżeli jednak nie doszło do przemieszczenia elementów kostnych, wówczas gips zakłada się na miesiąc. Z kolei złamania Smitha wymagają leczenia operacyjnego – w złamaniach tego rodzaju konieczne jest przeprowadzenie zespolenia operacyjnego. W przypadku złamań otwartych i skomplikowanych stosuje się leczenie operacyjne. Podczas noszenia gipsu chory musi wykonywać ćwiczenia ruchowe palców, powinien także poruszać ręką w stawie łokciowym i barkowym. Po zdjęciu gipsu konieczne jest podjęcie rehabilitacji. Właściwie przeprowadzona rehabilitacja poprawia ukrwienie oraz zmniejsza bolesność miejsca urazu. Poważne złamania mogą pozostawić po sobie ból do końca życia.

Źródła

1. Zapobieganie osteoporozie zmniejsza ryzyko złamania
2. Dziak A. (red.), Rehabilitacja ortopedyczna: Tom 1-2, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-081-8
3. Gaździk T., Podstawy ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-3317-9
4. Marczyński W. (red.), Postępowanie praktyczne w ortopedii i traumatologii, Medipage, Warszawa 2008, ISBN 978-83-89769-94-7