Zmarł Clark Olofsson. Jest odpowiedzialny za powstanie terminu "syndrom sztokholmski"

Clark Olofsson zasłynął w 1973 roku, gdy jego wspólnik Janne Olsson napadł na bank na placu Norrmalmstorg w Sztokholmie i wziął zakładników. Na żądanie Olssona, Olofsson został wypuszczony z więzienia i przetransportowany przez policję do banku, gdzie spędził sześć dni razem z porywaczami i zakładnikami.

Podczas oblężenia banku zakładnicy zaczęli odczuwać sympatię do swoich porywaczy, domagając się ich uwolnienia i stając po ich stronie przeciw policji. Charyzma Olofssona odegrała kluczową rolę w zacieśnieniu relacji między ofiarami a oprawcami.

Po zakończeniu kryzysu, gdy policja użyła gazu łzawiącego i zatrzymała porywaczy, psycholog i kryminolog Nils Bejerot zdefiniował zjawisko "syndromu sztokholmskiego".

Syndrom sztokholmski to zjawisko psychologiczne, w którym ofiara porwania, przemocy lub długotrwałej kontroli zaczyna odczuwać sympatię, lojalność, a nawet pozytywne emocje wobec swojego oprawcy.

Może to prowadzić do obrony sprawcy i identyfikowania się z jego celami lub poglądami, mimo oczywistego zagrożenia i krzywdy.

Syndrom nie jest formalnie sklasyfikowany jako zaburzenie psychiczne, ale jest rozpoznawany w psychologii jako mechanizm przetrwania w sytuacjach silnego stresu i braku kontroli.

Clark Olofsson rozpoczął swoją przestępczą działalność w wieku 19 lat od włamania. Wielokrotnie skazywany, m.in. za usiłowanie zabójstwa, napaść i przemyt narkotyków, stał się jedną z najbardziej znanych postaci świata przestępczego w Szwecji.

W 1993 roku był zamieszany w spektakularną kradzież dzieł sztuki z Muzeum Sztuki Nowoczesnej Moderna w Sztokholmie, w której głównymi sprawcami byli Polacy mieszkający w Szwecji.

W 2022 roku powstał serial "Clark", opowiadający o życiu Olofssona. W tytułową rolę wcielił się znany szwedzki aktor Bill Skarsgård. Miejsce dawnego banku na placu Norrmalmstorg obecnie zajmuje sklep odzieżowy, a pamiątki związane z napadem i przetrzymywaniem zakładników można zobaczyć w Muzeum Policji w Sztokholmie.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: PAP