Zmiany widać na dłoniach. Mogą towarzyszyć ostatnim dniom życia

Marta Słupska
Skóra może przybierać sinawy odcień, pojawiają się też nieregularne plamySkóra może przybierać sinawy odcień, pojawiają się też nieregularne plamy
Źródło zdjęć: © Getty Images | RUBEN BONILLA GONZALO

Chłodne dłonie i plamiste zabarwienie skóry mogą pojawić się u osób u kresu życia. Nie przesądzają jednak, ile czasu pozostało choremu. Specjaliści podkreślają, że objawy trzeba oceniać łącznie, uwzględniając przebieg choroby. Wyjaśniają też, jak bliscy mogą pomóc w tych trudnych chwilach.

Co może zmienić się na dłoniach i stopach?

Ostatnia faza umierania to czas, kiedy funkcje organizmu stopniowo wygasają. Może trwać godziny lub dni, a jej przebieg jest indywidualny. Jak podkreśla brytyjski instytut NICE, rozpoznanie tego etapu wymaga oceny całego stanu pacjenta. Pojedynczy objaw nie wystarcza, aby stwierdzić, że śmierć jest blisko.

Jedną z zauważalnych zmian jest ochłodzenie dłoni i stóp związane ze słabnącym krążeniem. Skóra może przybierać sinawy odcień, pojawiają się też nieregularne plamy, określane jako marmurkowatość. Takie zmiany bywają widoczne u ciężko chorych w ostatnich dniach życia. Same zimne ręce nie stanowią jednak podstawy do takiego rozpoznania.

Sześć sygnałów opisywanych przez specjalistów

Anne Robson Trust, organizacja wspierająca osoby u kresu życia i ich rodziny, wymienia sześć grup zmian mogących towarzyszyć umieraniu. Oprócz wyglądu i temperatury kończyn wskazuje na zaburzenia oddychania, głośne odgłosy z dróg oddechowych, zmiany w oddawaniu moczu i stolca, spadek ciśnienia oraz pogłębiającą się senność.

Oddech może stać się nieregularny. Okresy płytszego oddychania przeplatają się z głębszymi, szybszymi wdechami, pomiędzy którymi występują przerwy. Niekiedy bliscy słyszą bulgotanie lub charczenie, nazywane rzężeniem przedśmiertnym. Wiąże się ono z zaleganiem wydzieliny, której osłabiony pacjent nie jest w stanie skutecznie odkrztusić.

Chory może oddawać mniej moczu, a jego barwa staje się ciemniejsza. Zdarza się utrata kontroli nad pęcherzem i wypróżnieniami. Narasta też osłabienie: pacjent przesypia coraz więcej czasu, trudniej nawiązać z nim kontakt, a świadomość może stopniowo zanikać. Nie u każdego wystąpią wszystkie opisane zmiany i nie muszą pojawiać się w tej samej kolejności.

Bliskość nie wymaga wielu słów

Dla rodziny obserwowanie pogorszenia stanu bliskiej osoby może być bardzo trudne. Wątpliwości warto omawiać z lekarzem lub pielęgniarką opieki paliatywnej. Zespół oceni objawy i dobierze pomoc do potrzeb chorego.

Anne Robson Trust przypomina, że wsparcie nie zawsze oznacza rozmowę czy podejmowanie kolejnych działań.

"Najważniejsze, co możesz zaoferować, to po prostu obecność. Nie musisz wypełniać ciszy ani szukać idealnych słów. Samo siedzenie obok, trzymanie za rękę lub ciche przebywanie w pokoju może dać osobie umierającej ogromne poczucie bezpieczeństwa" – czytamy w poradniku organizacji.

Warto spokojnie informować o wejściu do pokoju i wyjściu z niego. Obecność można dostosować do życzeń oraz sił pacjenta. Czasem największe znaczenie mają spokojny głos, delikatny dotyk i możliwość odpoczynku w otoczeniu bliskich.

Źródło: express.co.uk

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie