13 tydzień ciąży - kalendarz ciąży. Wygląd dziecka, wielkość brzucha

13 tydzień ciąży to ostatnie dni 3 miesiąca i 1 trymestru. Oznacza to, że ryzyko poronienia znacznie spada, a i mijają typowe, dokuczliwe dolegliwości, takie jak mdłości czy wymioty. Wraca apetyt i energia do działania, tonuje się nadwrażliwość na zapachy.

Jak wygląda dziecko w 13 tygodniu ciąży? Mierzy około 7,5-8 cm i waży 15-20 g. Ma zatem wielkość mandarynki czy brzoskwini. Jego głowa stanowi jedną drugą długości ciała. Wykształciły się już najważniejsze układy i narządy.

Płód jest już dość duży i ukształtowany, a jego organy pracują. W wątrobie wytwarza się żółć, w trzustce insulina, nerki wydają połknięty płyn owodniowy, a powstające wewnątrz pępowiny jelita zaczynają schodzić do podbrzusza. Powstają się mięśnie, powstają struny głosowe.

Zmienia się twarz płodu: oczy przesuwają się w stronę nosa, a uszy na boki głowy. Narząd słuchu nie jest jeszcze wykształcony, więc nie pracuje. Dziecko jednak reaguje na dźwięki, najpewniej odbierając je jako drgania poprzez skórę.

Około 13 tygodnia ciąży zaczyna działać łożysko. Dzieje się tak, gdy osiąga dojrzałość i przejmuję rolę kosmków łożyskowych. Jest połączone naczyniami krwionośnymi ze ścianą macicy.

W 13 tygodniu ciąży macica powiększa się do wielkości piłeczki, przyjmuje też jej kształt. Ponieważ lekko wystaje, nieznacznie powiększa się brzuch. To, czy i jak bardzo widać już ciążowy brzuszek, zależy od budowy ciała.

U kobiet szczupłych powiększająca się macica będzie widoczna szybciej. U pań, które mają więcej tkanki tłuszczowej, nieco wolniej i później. Nie bez znaczenia jest także, która to ciąża. Zdaniem wielu mam w drugiej i kolejnej brzuszek widoczny jest coraz wcześniej.

Na widoczność brzucha na tym etapie ciąży wpływają także wzdęcia, które dokuczają wielu przyszłym mamom. Na ich pojawianie się wpływa zarówno dieta, jak i połykanie powietrza podczas jedzenia.

To także skutek zmian fizjologicznych i hormonalnych, które są typowe dla ciąży. Zwiększona produkcja estrogenów spowalnia procesy trawienne. Powiększająca się macica uciska z kolei jelita, co utrudnia odpływ gazu. Ne pomagają także częste zaparcia, a i obrzęki ciała.

Dziecko porusza się, macha kończynami, rusza główką, fika koziołki. Nabywa nowe umiejętności: ssie kciuk, ziewa, przeciąga się. Jest aktywne i ruchliwe, jednak jego ruchy nie są przez mamę wyczuwalne.

Pierwsze ruchy dziecka, które porównuje się do bulgotana, uczucia przelewania czy trzepotania skrzydeł motyla w brzuchu, są rozpoznawalne w okolicach 16-20 tygodnia ciąży, przy czym w pierwszej ciąży mogą być wyczuwalne później niż w ciążach kolejnych.

Pomiędzy 11 a 14 tygodniem ciąży wykonuje się badania prenatalne, w tym także USG 1 trymestru. To jedno z trzech obowiązkowych badań ultrasonograficznych w ciąży. Dostarcza wielu istotnych informacji dotyczących rozwoju płodu.

USG 1 trymestru przeprowadza się po ukończeniu 11, a przed rozpoczęciem 14 tygodnia ciąży (czyli do wieku ciążowego 13 tygodni i 6 dni). Jest ono kluczowe dla potwierdzenia prawidłowego rozwoju płodu w zakresie tak zwanej dużej anatomii oraz określenia ryzyka genetycznego.

W 13 tygodniu ciąży płód jest już na tyle rozwinięty, że można ocenić jego rozwój i budowę. Badanie USG 1 trymestru ocenia więc pomiary biometryczne płodu i struktury anatomiczne, ustala także liczbę płodów (ciąża pojedyncza, ciąża mnoga).

Podczas badania lekarz, na podstawie długości ciemieniowo-siedzeniowej (CRL), określa także czas trwania ciąży. Jeśli różni się od szacowanego na podstawie ostatniej miesiączki, termin porodu zostaje zmieniony.

Podczas badania USG analizowane są tak zwane markery chorób genetycznych, czyli cechy ultrasonograficzne. Z tego powodu na USG 1 trymestru mówi się USG genetyczne.

Dzięki niemu możliwe staje się wykrycie cech, które wskazują na pojawienie się jednej z najczęściej spotykanych u dzieci wad genetycznych, takich jak zespół Downa, zespół Edwardsa czy zespół Patau.

Pomimo tego, że u 13-tyodniowego dziecka kształtują się już narządy płciowe, określenie jego płci nie jest jeszcze możliwe. Wprawdzie podczas badania USG, które wykonuje specjalista na najwyższej klasy sprzęcie, przy odpowiednim ułożeniu płodu można coś dostrzec, niemniej trafność spostrzeżeń jest szacowana na mniej niż 50%.

Nie pozostaje zatem nic innego, jak czekać do terminu kolejnego badania. Drugie USG prenatalne przeprowadza się między 18 a 22 tygodniem i określa się je jako „połówkowe”.