Boli, kiedy się czeszesz? Tego objawu nie warto ignorować

Trichodynia to zespół nieprzyjemnych odczuć w obrębie skóry głowy. Pacjenci najczęściej opisują je jako ból, pieczenie, swędzenie, mrowienie lub uczucie pełzania. Dolegliwości mogą pojawiać się samoistnie, ale u części osób nasilają się podczas czesania, mycia włosów czy noszenia nakrycia głowy.

Problem często występuje razem z różnymi typami łysienia. Nie oznacza to jednak, że sama trichodynia bezpośrednio powoduje utratę włosów. Częściej traktuje się ją jako dolegliwość towarzyszącą innym problemom, m.in. łysieniu telogenowemu, androgenowemu czy bliznowaciejącemu.

W badaniu przeprowadzonym wśród 249 pacjentów Oddziału Chorób Włosów Szpitala Cerrahpaşa Uniwersytetu Stambulskiego trichodynię stwierdzono u 89 osób, czyli u 35,7 proc. badanych.

Jedno z badań dotyczących trichodynii opublikowano w 2021 r. na łamach czasopisma naukowego "Skin Appendage Disorders". Przeprowadzili je dermatolodzy z Istanbul University Cerrahpaşa w Turcji, a analizą objęto 249 pacjentów z chorobami włosów. Trichodynię stwierdzono u ponad jednej trzeciej badanych, a dolegliwość częściej dotyczyła kobiet.

Wcześniejsze badanie ukazało się w 2003 r. w "International Journal of Dermatology". Objęło 248 osób z łysieniem telogenowym lub androgenowym. Trichodynia występowała u 29 proc. uczestników, co potwierdziło, że ból i dyskomfort skóry głowy mogą dość często towarzyszyć wypadaniu włosów.

Temat podsumowano również w przeglądzie naukowym opublikowanym w 2016 r. w "International Journal of Dermatology". Zebrane dane wskazywały, że trichodynia jest najczęściej opisywana u osób zmagających się z utratą włosów, choć mechanizmy odpowiedzialne za jej rozwój nadal nie zostały jednoznacznie wyjaśnione.

Przyczyna trichodynii nadal nie jest do końca poznana. Naukowcy podejrzewają, że znaczenie może mieć kilka różnych mechanizmów. Jedna z hipotez dotyczy zaburzeń przewodzenia bodźców bólowych. Pod uwagę bierze się m.in. rolę substancji P, neuroprzekaźnika uczestniczącego w regulowaniu bólu. Opisywano też przypadki, w których podobne dolegliwości występowały przy chorobach neurologicznych.

Istotne znaczenie może mieć również przewlekły stres. Trichodynię częściej obserwowano u części pacjentów z depresją i zaburzeniami lękowymi. Nie oznacza to jednak, że są one bezpośrednią przyczyną bólu skóry głowy. Badania wskazują raczej, że oba problemy mogą ze sobą współwystępować.

Nie ma jednego schematu leczenia w trichodynii, który sprawdzi się u każdego pacjenta. Terapia zależy przede wszystkim od przyczyny objawów oraz od tego, czy towarzyszy jej konkretna choroba skóry głowy albo typ łysienia.

W niektórych przypadkach stosuje się leczenie przeciwzapalne lub miejscowe kortykosteroidy. Jeśli problem współwystępuje z wypadaniem włosów, lekarz może również wdrożyć terapię ukierunkowaną na jego przyczynę. Przy nasilonym stresie lub zaburzeniach lękowych znaczenie może mieć też leczenie tych problemów.

Warto jednak pamiętać, że ból, pieczenie i swędzenie skóry głowy nie są charakterystyczne wyłącznie dla trichodynii. Podobne dolegliwości mogą występować także w chorobach skóry i mieszków włosowych. Dlatego jeśli objawy utrzymują się, nasilają albo towarzyszy im wyraźne wypadanie włosów, warto skonsultować się z dermatologiem.

Źródła:

• Wimpole Clinic Skin
• Appendage Disorders