Bradykardia zatokowa - przyczyny, objawy, leczenie

Bradykardia to sytuacja, w której akcja serca jest spowolniona i nie odpowiada wymaganiom stawianym przez organizm. Serce powinno bić w tzw. rytmie zatokowym - jest to prawidłowy rytm serca dla zdrowego człowieka. Utrzymuje się na poziomie 60-100 uderzeń na minutę. Bradykardia zatokowa związana jest więc z zaburzeniami, które zlokalizowane są w części zwanej węzłem zatokowo-przedsionkowym. Mówi się o niej, kiedy akcja serca wynosi mniej, niż 50 uderzeń na minutę. Bradykardię zatokową dodatkowo dzieli się na zewnątrzpochodną lub wewnątrzpochodną.

Powstaje na skutek zaburzeń generowania impulsów lub w sytuacji, kiedy serce jest mocniej eksploatowane (np. w przypadku sportowców).

Najczęściej przyczyną bradykardii jest uprawianie intensywnych sportów - jest to naturalna rekacja fizjologiczna dla każdego sportowca i osób wyjątkowo aktywnych fizycznie. Wiąże się z większej ilości pompowanej krwi.

Bradykardia wewnątrzpochodna zwykle jest wynikiem choroby niedokrwiennej serca i jej pierwszym objawem. Może też być związana z kardiomiopatią i uszkodzeniami pooperacyjnami.

Innymi przyczynami bradykardii zatokowej mogą być:

• zaburzenia w gopodarce elektrolitowej
• niedoczynność tarczycy
• hipoglikemia
• niska temperatura ciała
• obrzęki mózgu
• ogólne wyniszczenie organizmu na skutek innych chorób

Akcję serca mogą także spowalniać niektóre leki, szczególnie beta-blokery stosowane w leczeniu nadciśnienia.

Przyczyny bradykardii u dzieci

Spowolniona akcja serca u dzieci związana jest najczęściej z zaburzeniem pracu nerwu błędnego. Wiaże się to z faktem, iż dziecięcy organizm reaguje bardziej czule na wiele sytuacji, niż dorośli, wobec czego układ współczulny reaguje mocniej. Nie chodzi tu wcale o traumatyczne wydarzenia, ale o takie czynności, jak kaszel, ymioty czy nawet oddawanie moczu.

Niekiedy spowolniona akcja serca ujawnia się jako wada wrodzona już na etapie badań prenatalnych.

Najczęściej bradykardia zatokowa przebiega bezobjawowo. Dopiero kiedy akcja serca poważnie zwolni, mogą pojawić się pewne symptomy, przede wszystkim utrata przytomności, zasłabnięcie, ogólne znużenie i poczucie przemęczenia. Dodatkowo mogą pojawić się zaburzenia pamięci i koncentracji oraz niewydolność wysiłkowa.

Osoby, którzy doświadczają zasłabnięć, bardzo często zmagają się także z urazami i siniakami związanymi z upadkiem i utratą przytomności.

Tak naprawdę bradykardia zatokowa nie wymaga leczenia, ponieważ nie jest stanem zagrażającym życiu. Postępowania medycznego wymaga tylko wtedy, kiedy jest związana z innymi schorzeniami, np. chorobą wieńcową. Jeśli spowolnienie akcji serca wywołane jest przez czynniki fizjologiczne i jest odwracalne (np. wiąże się z wysiłkiem fizycznym), nie wymaga leczenia, pod warunkiem, że nie utrudnia pacjentowi codziennego funkcjonowania.

Jeśli okaże się, że pomoc farmakologiczna jest potrzebna, wówczas stosuje się leki przyspieszające akcję serca. Nie przepisuje się ich jednak często ze wzglęu na ich możliwe skutki uboczne.

Jeśli bradykardia zatokowa ma poważny przebieg i znacznie utrudnia choremu życie, warto wszczepić tzw. kardiostymulator, który pomaga regulować pracę serca i przywrócić prawidłowy rytm zatokowy.