Cysta w piersi

Każda z piersi składa się z około 15-20 płatów tkanki gruczołowej. Z każdego płata uchodzi przewód mlekowy, który odprowadza wytworzoną wydzielinę (mleko) do zatok brodawki sutkowej, a następnie na zewnątrz. Tę skomplikowaną sieć wspiera tkanka łączna. Cysty pojawiają się, gdy dochodzi do zablokowania przewodu mlekowego, który ulega poszerzeniu i wypełnieniu płynem. Wyróżnia się mikrocysty oraz makrocysty. Mikrocysty są zbyt małe, by wyczuć je dłonią, ale są widoczne podczas badań obrazowych, na przykład mammografii oraz badania USG. Z kolei makrocysty są wystarczająco duże, by wyczuć je dłonią. Mogą mieć nawet 2,5-5 cm średnicy. Duże cystymogą naciskać na tkankę piersi, powodując ból oraz dyskomfort. Niestety, przyczyny powstawania torbieli nie są do końca jasne. Wydaje się, że istotną rolę może odgrywać nadmiar estrogenów w ciele kobiety, ale potrzeba dalszych analiz, by potwierdzić tę hipotezę.

Objawy torbieli w piersiach są następujące:

• obecność gładkiego, przemieszczającego się okrągłego lub owalnego guzka z wyraźnie zarysowanymi brzegami,
• ból piersi lub tkliwość w okolicy guzka,
• powiększenie rozmiaru guzka i tkliwość piersi przed miesiączką,
• zmniejszenie wielkości guzka i ustąpienie innych objawów po miesiączce.

Prawidłowa tkanka piersi u zdrowych kobiet często sprawia wrażenie niejednorodnej. Jeśli jednak kobieta wybada u siebie nowe guzki lub powiększenie już istniejących zmian, powinna udać się do lekarza i poddać się badaniu.

W diagnostyce cyst wykorzystuje się różne badania. Lekarz zaczyna zwykle od zbadania piersi i zebrania wywiadu dotyczącego zaobserwowanych przez kobietę zmian. Pytania dotyczą zwykle momentu pojawienia się guzka, ewentualnych dolegliwości bólowych, obecności wydzieliny z brodawek sutkowych oraz ewentualnych zmian guzka podczas cyklu. Samo badanie palpacyjne nie wystarczy jednak, by ustalić charakter guza, dlatego lekarz zleca dodatkowe badania. Podstawowym badaniem, istotnym u kobiet przed menopauzą jest USG piersi. Badanie to pozwala ocenić, czy zmiana jest wypełniona płynem czy ma charakter lity. Obecność płynu wskazuje na torbiel, podczas gdy tkanka lita może oznaczać łagodną lub złośliwą zmianę piersi. W zależności od wyniku badania USG lekarz może zalecić wykonanie biopsji cienkoigłowej. W czasie tego badania lekarz wprowadza cienką igłę do zmiany w piersi i próbuje zaaspirować z niego płyn. Jeśli płyn pojawia się, a guzek znika, stanowi to potwierdzenie torbieli. Materiał pobrany w trakcie biopsji jest wysyłany do badania cytologicznego. W większości przypadków torbiele piersi nie wymagają leczenia. Lekarz może zalecić obserwację. Czasami torbiel znika całkowicie podczas biopsji i odciągnięcia zawartości, a wraz z nim niepokojące objawy. Należy jednak pamiętać, że torbiele mogą nawracać. Ryzyko powstawania kolejnych guzków można zmniejszyć poprzez stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych. Leczenie operacyjne zarezerwowane jest dla sytuacji kiedy istnieje podejrzenie zmiany złośliwej (np. torbiele wielokomorowe).