GIF ujawnia nadużycia w wystawianiu recept. Tysiące fałszywych dokumentów

Recepta farmaceutyczna to wyjątek od zasady, według której produkty lecznicze są wydawane wyłącznie na podstawie recepty lekarskiej. Przepisy prawa przewidują możliwość wystawienia takiej recepty przez farmaceutę jedynie w przypadku bezpośredniego zagrożenia zdrowia pacjenta. To uprawnienie wiąże się z dużym zaufaniem społecznym oraz niezależnością zawodową osoby wykonującej zawód farmaceuty.

Co istotne, jak podkreśla GIF, recepta farmaceutyczna jest przywilejem, a nie obowiązkiem. Każdorazowo decyzja o jej wystawieniu musi być oparta na rzetelnej analizie stanu zdrowia pacjenta, fachowej wiedzy oraz doświadczeniu zawodowym.

Niezbędna jest także właściwa dokumentacja potwierdzająca zasadność wydania leku w tej szczególnej procedurze.

Inspekcje przeprowadzone w różnych regionach Polski ujawniły niepokojące praktyki. W jednym przypadku farmaceuta wystawił blisko 200 recept farmaceutycznych w ciągu jednego dnia – wszystkie na ten sam lek i dla tego samego pacjenta.

W innym – liczba wystawionych w miesiącu recept przewyższyła liczbę mieszkańców miejscowości, w której znajdowała się apteka. Wiele z tych recept dotyczyło produktów deficytowych lub zawierających substancje psychotropowe i odurzające, co mogło prowadzić do ich nielegalnego obrotu.

W szczególnie bulwersującej sprawie, po zgłoszeniu pacjenta, którego dane zostały bezprawnie wykorzystane, inspektorzy ujawnili w jednej aptece aż 7000 recept wystawionych na rzecz niemal tysiąca pacjentów. Mechanizm działania wskazywał na systemowe nadużycia, które mogły służyć wyłudzaniu leków lub ich odsprzedaży poza legalnym obiegiem.

Zobacz także: GIF wycofuje z obrotu lek uspokajający. Informuje o "szeregu nieścisłości"

GIF podkreśla, że swoboda decyzyjna farmaceuty nie oznacza braku odpowiedzialności. W sytuacji, gdy pojawiają się wątpliwości co do rzeczywistego celu zakupu leku lub prawdziwości danych pacjenta, farmaceuta ma pełne prawo, a nawet obowiązek, by odmówić wystawienia recepty.

Wystarczy samo podejrzenie, że produkt może zostać wykorzystany w sposób pozamedyczny, aby podjąć decyzję odmowną.

Zgodnie z ustawą o zawodzie farmaceuty, specjalista ten powinien kierować się nie tylko wiedzą i doświadczeniem, ale też zasadami etyki zawodowej i przepisami prawa. Każde nadużycie może prowadzić do utraty zaufania publicznego i poważnych konsekwencji zawodowych.

Stanowisko GIF znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 maja 2025 r. (sygn. akt II GSK 2534/21) uznał, że wystawianie znacznej liczby recept farmaceutycznych z naruszeniem przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne stanowi naruszenie warunków zezwolenia na prowadzenie apteki. Może to skutkować cofnięciem pozwolenia i wykluczeniem z rynku.

W komunikacie czytamy, że jednym z najczęstszych powodów kontroli były zgłoszenia samych pacjentów, którzy dostrzegli, że ktoś posłużył się ich danymi wbrew ich wiedzy. Takie działania nie tylko naruszają przepisy prawa farmaceutycznego, ale też wchodzą w zakres przestępstw związanych z fałszowaniem dokumentacji medycznej i naruszeniem danych osobowych.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. GIF