Mania

Mania jako izolowane schorzenie (chroniczne zaburzenie hipomaniakalne, zespół maniakalny) pojawia się rzadko. Częściej występuje na przemian z epizodami depresji – taki stan określa się jako zaburzenia maniakalno-depresyjne albo zaburzenia afektywne dwubiegunowe. Najprościej powiedzieć o manii, że jest to skrajne przeciwieństwo depresji. Epizod maniakalny został ujęty w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pod kodem F30.

Przyczyny manii

Etiologia tego typu zaburzeń nastroju nie jest do końca znana. Pod uwagę bierze się zazwyczaj 3 grupy czynników:

#dziejesienazywo: Dlaczego warto robić screening?

  • przyczyny psychologiczne (etiologia reaktywna),
  • przyczyny somatyczne (pierwotne choroby, leki i zmiany naczyniowe, choroby organiczne ośrodkowego układu nerwowego),
  • przyczyny endogenne.

Istnieje przypuszczenie, że mania to skutek wzrostu aktywności niektórych neuroprzekaźników, np. serotoniny i noradrenaliny. Do czynników wyzwalających manię zalicza się m.in.: infekcje, nowotwory, urazy mózgu, nadczynność tarczycy, padaczkę skroniową, pląsawicę Huntingtona, SM, zespół Cushinga, zatrucie amfetaminą, zażywanie psychodelików, nadmiar kokainy, kortykosterydów albo leków cholinolitycznych.

Można mówić o trzech rodzajach manii:

  • hipomanii – stan łagodnej manii bez omamów i urojeń. Objawy nie powodują znacznego zaburzenia funkcjonowania społecznego, a nawet mogą korzystnie stymulować aktywność;
  • manii bez objawów psychotycznych;
  • manii z objawami psychotycznymi – zaburzenie psychiczne charakteryzujące się dysforią (drażliwością), podejrzliwością, urojeniami wielkościowymi i prześladowczymi, poczuciem posłannictwa religijnego.

Objawy manii

Zespół maniakalny obejmuje zaburzenia czterech sfer funkcjonowania człowieka: zaburzenia nastroju (podwyższony nastrój), zaburzenia napędu psychoruchowego (pobudzenie ruchowe, podniecenie maniakalne), zaburzenia emocji (dysforia) oraz zaburzenia niektórych procesów fizjologicznych, metabolicznych i rytmów biologicznych. Epizod maniakalny charakteryzuje się wystąpieniem takich objawów, jak:

  • wzrost aktywności psychoruchowej, ekspansja, podniecenie,
  • podniesiony nastrój, zwykle w postaci irytacji, a nawet gniewu, agresji słownej i dysforii,
  • zawyżona samoocena, przekonania wielkościowe, zmniejszenie samokrytycyzmu,
  • gonitwa myśli, przymus mówienia, słowotok,
  • obniżona potrzeba snu lub całkowity jego brak,
  • trudności w koncentracji uwagi,
  • beztroska, skłonność do żartów, euforia, optymizm, uczucie permanentnego szczęścia i zadowolenia z siebie,
  • brak reakcji na przykre wydarzenia, przekonanie o nieograniczonych możliwościach,
  • nadaktywność, nadmiar energii, odhamowanie seksualne,
  • nadmierne angażowanie się w przyjemności, które niosą potencjalnie ryzyko niemiłych konsekwencji, np. robienie wielkich zakupów, nie licząc się z kosztami, seks z różnymi partnerami, lekkomyślne inwestowanie w nowe przedsięwzięcia biznesowe,
  • zachowania prowokacyjne, agresywne, zaczepne.

Leczenie manii

Mocno nasilone epizody maniakalne wymagają hospitalizacji, gdyż zaburzenie afektywne powoduje zwykle znaczące zakłócenia funkcjonowania zawodowego, społecznego lub w relacjach z ludźmi. Pacjent, u którego pojawiają się objawy psychotyczne, może być niebezpieczny dla siebie i innych. Leczenie manii polega na stosowaniu leków stabilizujących nastrój oraz leków przeciwpsychotycznych, np. soli litu, neuroleptyków. By opanować podniecenie, podaje się leki uspokajające i wyciszające, leki przeciwlękowe, np. pochodne benzodiazepiny.

Kamila Krocz, Małgorzata Kamińska, 7 miesięcy temu

Bibliografia

  • Vieta E., Choroba afektywna dwubiegunowa, „Medycyna po Dyplomie” 2008, nr 3 (6), ss. 4-55.
  • Krzyżowski J. Natręctwa, obsesje, kompulsje, Medyk, Warszawa 2003, ISBN 83-87340-04-9
  • Sidorowicz S. (red.), Psychiatria kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2004, ISBN 83-89581-95-7

Źródła zewnętrzne

Neurologia

Komentarze (2)
~snecz
~snecz 11 miesięcy temu

Mi się wydaje że w pewien rodzaj manii można wpaść przez wygłupy. Dużo się wygłupiałem za dziecka i śmiałem z kolegami którzy mieli podobne podejście. potem w liceum mało kto mnie rozumiał bo rozwinąłem mocny śmiech i beztroskie zachowanie przez takie podejscie. moze to jeszcze nie mania; ale mowi sie ze nie mw czlowiekq co nie ma czegos z psychika. picie kawy obniza moj nastroj i reaguje poprawnie. przypuszczam ze wytworzyłem sobie zły przepływ hormonów przez wiele rzeczy za młodu i nie byłem w stanie uczyc sie i skupić w liceum. podbno gry komputerowe tez podnosza mocno niektore hormony

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Mania
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Mania
Depresja i mania

Choroba afektywna dwubiegunowa: mania (WIDEO)

Choroba afektywna dwubiegunowa: mania (WIDEO) Odtwórz wideo

Zaburzenia afektywne dwubiegunowe przejawiają się występowaniem nawracającej depresji i manii. Dawniej choroba była określana jako cyklofrenia (...) się kilkumiesięcznym przebiegiem depresji lub manii, a następnie normalizacją...

Depresja i mania

Męska depresja

Męska depresja

Agresja i nagłe wybuchy są częstszym zachowaniem u mężczyzn, pojawiają się częściej niż smutek i tłumienie emocji wewnątrz. Wielu mężczyzn nie zdaje sobie sprawy z choroby, jaką jest depresja, najtrudniejszy krok to przyznanie się do dolegliwości przed...

Depresja i mania

"Mój Czarny Pies Depresja" Matthew Johnstone

"Mój Czarny Pies Depresja" Matthew Johnstone

Książka od Wydawnictwa Media Rodzina Depresja to poważna choroba. Zobacz, jak sobie z nią radzić i gdzie zaczerpnąć informacji na jej temat. Zapoznaj się z książką wydaną przez Media Rodzina "Mój Czarny Pies Depresja" Metthew Johnstone'a.

Depresja i mania

Problem depresji w medycynie paliatywnej (WIDEO)

Problem depresji w medycynie paliatywnej (WIDEO) Odtwórz wideo

Medycyna paliatywna zajmuje się leczeniem i opieką chorych z objawami postępującej, aktywnej, zaawansowanej choroby. Celem tej dziedziny medycyny jest poprawa jakości ostatnich dni życia, kiedy nie ma już żadnych szans na zahamowanie szybko postępującej...

Depresja i mania

Depresja: objawy somatyczne (WIDEO)

Depresja: objawy somatyczne (WIDEO) Odtwórz wideo

Badania potwierdzają, że depresja jest jedną z najpopularniejszych chorób psychicznych, dotyka aż 17% populacji ludzkiej. Depresja to choroba cywilizacyjna XXI wieku, na którą zapada coraz więcej osób również w młodym wieku. Nieustanny stres, przytłaczające...

Depresja i mania

Coraz więcej Polaków cierpi na depresję (WIDEO)

 Coraz więcej Polaków cierpi na depresję (WIDEO) Odtwórz wideo

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia, depresja znajduje się w czołówce najczęstszych chorób cywilizacyjnych. Wzrost liczby zachorowań widoczny jest także w Polsce. W tej chwili ta kategoria odpowiada za największą grupę wydatków związanych z nieobecnością...

Depresja i mania

Depresja a seks (WIDEO)

Depresja a seks (WIDEO) Odtwórz wideo

Depresja to zaburzenie psychiczne, które wpływa negatywnie na życie seksualne. Przyjmowanie leków antydepresyjnych może obniżać libido, zatem osoby chore odczuwają niską potrzebę zbliżenia seksualnego, trudności z osiągnięciem orgazmu oraz trwałe zaburzenia...

Depresja i mania

Przyczyny depresji u dzieci (WIDEO)

Przyczyny depresji u dzieci (WIDEO) Odtwórz wideo

Depresja to poważna choroba psychiczna, która niestety dotyka coraz więcej ludzi młodych i dzieci. Statystyki pokazują, iż coraz więcej dzieci w wieku szkolnym cierpi na zaburzenia psychiczne. Problem nie dotyczy tylko dzieci z rodzin patologicznych....