Jak działa senes?
Senes to roślina z rodziny bobowatych, której liście i strąki zawierają związki o silnym działaniu przeczyszczającym. W Polsce preparaty z senesem nadal można kupić bez większego problemu, najczęściej w formie herbatek, tabletek lub mieszanek ziołowych. Przez lata wiele osób sięgało po nie nie tylko przy zaparciach, ale także z nadzieją na szybsze odchudzanie. Taki sposób myślenia może być jednak niebezpieczny.
Efekt po senesie wynika przede wszystkim z pobudzenia perystaltyki jelit i ograniczenia wchłaniania wody w okrężnicy. Organizm szybciej pozbywa się treści jelitowej, co daje wrażenie lekkości i spadku masy ciała. Nie oznacza to jednak utraty tkanki tłuszczowej. To głównie utrata wody i opróżnienie jelit, a nie realne odchudzanie. Przy częstym stosowaniu cena za taki efekt może być wysoka.
Senes działa szybko, ale jelita mogą się od niego uzależnić
Największy problem zaczyna się wtedy, gdy preparaty z senesem są stosowane regularnie. Jelita przyzwyczajają się do zewnętrznego pobudzania i z czasem mogą pracować coraz słabiej bez takiej pomocy. Osoba, która początkowo piła herbatkę sporadycznie, może potrzebować jej częściej, a później sięgać po większe dawki, żeby uzyskać ten sam efekt.
Nadużywanie senesu może prowadzić do bólów brzucha, silnych skurczów, biegunek, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Długotrwałe biegunki osłabiają organizm, mogą wpływać na pracę serca i pogarszać samopoczucie. Ucierpieć może także mikrobiom jelitowy, czyli złożony ekosystem bakterii, który wspiera trawienie, odporność i prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego.
Niepokój budzi również możliwy wpływ nadużywania takich preparatów na wątrobę. To narząd odpowiedzialny m.in. za metabolizm wielu substancji, także tych pochodzących z leków i suplementów. Jeśli organizm jest regularnie obciążany silnie działającymi środkami przeczyszczającymi, ryzyko powikłań rośnie.
Nie jako sposób na odchudzanie
Szczególnie ostrożne powinny być kobiety w ciąży. Senes może nasilać skurcze mięśni gładkich, a w tym okresie stosowanie preparatów przeczyszczających bez konsultacji z lekarzem może być ryzykowne.
Uważać powinny też kobiety miesiączkujące, zwłaszcza jeśli mają obfite krwawienia lub silne bóle brzucha, ponieważ zioło może nasilać dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.
Problem polega na tym, że wiele osób traktuje zioła jako produkty łagodne i całkowicie bezpieczne. Tymczasem naturalne pochodzenie nie oznacza braku działań niepożądanych. Senes jest dobrym przykładem rośliny, która może mieć zastosowanie doraźne, ale nie powinna być używana przewlekle ani jako metoda kontroli masy ciała.
W części krajów stosowanie preparatów z senesem zostało ograniczone, a niektóre produkty wycofano z rynku ze względu na ryzyko związane z nadużywaniem. Dotyczy to m.in. państw, w których odnotowywano powikłania po długotrwałym przyjmowaniu takich środków. W Polsce preparaty z senesem nadal są dostępne, często jako suplementy diety lub herbatki ziołowe. To może usypiać czujność konsumentów.
Metabolizmu nie da się bezpiecznie "przeczyścić"
Hasła o "oczyszczaniu organizmu" brzmią atrakcyjnie, ale nie mają wiele wspólnego z fizjologią. Za usuwanie zbędnych produktów przemiany materii odpowiadają przede wszystkim wątroba, nerki, jelita, płuca i skóra. Nie potrzebują do tego agresywnych kuracji przeczyszczających. Jeśli pojawiają się przewlekłe zaparcia, lepiej poszukać ich przyczyny, zamiast regularnie sięgać po środki, które wymuszają pracę jelit.
Bezpieczniejsze wsparcie trawienia i metabolizmu opiera się na codziennych nawykach. Znaczenie ma dieta bogata w błonnik, odpowiednia ilość płynów, regularny ruch i sen. Niektóre zioła oraz przyprawy mogą wspierać trawienie, ale nie zastąpią leczenia ani zmiany stylu życia. Zielona herbata, imbir, mięta, cynamon cejloński czy kurkuma mogą być elementem diety, ale ich działanie jest łagodne i nie polega na gwałtownym przeczyszczaniu.
Źródło: Rynek Zdrowia, ncbi.nlm.nih.gov, webmd.com
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
