Nawet 30 tys. zł miesięcznie za DPS. Kto zapłaci za pobyt?

Nie ma jednej stawki obowiązującej we wszystkich DPS-ach. Jak podaje Rynek Zdrowia, powołując się na zestawienie "Gazety Prawnej", w 2026 roku miesięczne koszty utrzymania mieszkańca wynoszą od około 6 tys. do ponad 30 tys. zł. Rozpiętość jest więc ogromna, a wybór placówki ma istotne znaczenie dla wysokości wydatków.

Wśród przykładów niższych stawek wskazano domy we Wrocławiu, Suwałkach i Toruniu, gdzie koszty sięgają około 5,9–6,7 tys. zł. W wielu miastach trzeba liczyć się z kwotami rzędu 8–10 tys. zł. W części warszawskich placówek miesięczne utrzymanie przekracza natomiast 12–13 tys. zł. Zestawienie obejmuje również przypadki kosztów powyżej 30 tys. zł.

Tak wysokie kwoty nie oznaczają jednak, że senior musi sam pokryć cały rachunek. Trzeba odróżnić koszt utrzymania w placówce od opłaty ustalonej dla konkretnego mieszkańca.

W pierwszej kolejności pobyt finansuje osoba mieszkająca w DPS. Jej opłata nie może przekraczać 70 proc. miesięcznego dochodu. Jeśli ta kwota wystarcza na pokrycie kosztów, rodzina i gmina nie muszą dopłacać.

Gdy pieniędzy brakuje, przepisy wskazują kolejnych zobowiązanych: małżonka, następnie zstępnych, czyli m.in. dzieci i wnuki, przed wstępnymi, czyli m.in. rodzicami. Pozostałą część kosztów pokrywa gmina, z której mieszkaniec został skierowany do placówki. Obowiązek rodziny zależy jednak od jej sytuacji dochodowej.

Przykładowo, przy dochodzie seniora wynoszącym 3 tys. zł jego maksymalna miesięczna opłata to 2,1 tys. zł. Jeśli utrzymanie w DPS kosztuje 10 tys. zł, pozostaje 7,9 tys. zł do sfinansowania. Nie oznacza to automatycznie, że całą tę sumę trzeba pobrać od dzieci.

Znaczenie ma próg wynoszący 300 proc. kryterium dochodowego pomocy społecznej. Obecnie jest to 3030 zł dla osoby samotnie gospodarującej oraz 2469 zł na osobę w rodzinie.

Jeżeli dochód nie przekracza odpowiedniego progu, bliski nie ma obowiązku dopłacania. Również przy wyższych zarobkach opłata nie może sprawić, że pozostanie mu mniej niż wskazana kwota. Przy ocenie sytuacji osoby żyjącej w rodzinie liczy się dochód przypadający na jej członka.

Można również wystąpić o częściowe lub całkowite zwolnienie z opłaty. Podstawą mogą być m.in. długotrwała choroba, niepełnosprawność, bezrobocie, śmierć członka rodziny czy straty wynikające ze zdarzeń losowych.

Takie zwolnienie wymaga wniosku i przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego. Samo wystąpienie trudności nie przesądza o decyzji – oceniane są okoliczności konkretnej sprawy. Dlatego przy ustalaniu dopłaty ważne jest udokumentowanie sytuacji życiowej i finansowej osoby zobowiązanej.

Źródła: Gazeta Prawna, Rynek Zdrowia