Nie tylko nadciśnienie. Nagłe wahania ciśnienia mogą uszkadzać mózg

Zespół kierowany przez prof. Daniela Nationa przeanalizował dane ponad stu zdrowych osób w wieku 55–89 lat. Podczas badania MRI ciśnienie krwi uczestników było monitorowane z dużą dokładnością przez kilka minut. Okazało się, że ci, u których występowały szybkie i znaczne wahania ciśnienia, mieli mniejszą objętość hipokampa i kory śródwęchowej – obszarów, które jako pierwsze ulegają uszkodzeniu w chorobie Alzheimera.

Co więcej, we krwi tych osób stwierdzono podwyższony poziom tzw. neurofilamentów lekkich (NfL), biomarkerów świadczących o uszkodzeniu komórek nerwowych. – Nasze odkrycia pokazują, że nawet gdy średnie ciśnienie krwi jest prawidłowe, niestabilność między uderzeniami serca może obciążać mózg – podkreślił prof. Daniel Nation. Badacze zwrócili uwagę, że tradycyjnie skupiamy się na obniżaniu średniego ciśnienia, tymczasem równie ważne może być jego utrzymanie na stałym poziomie. – Te wahania z chwili na chwilę wydają się być związane z tymi samymi rodzajami zmian w mózgu, które obserwujemy we wczesnej neurodegeneracji.

Zespół z USC zaproponował nowy wskaźnik – tzw. dynamiczną niestabilność ciśnienia, opartą na analizie zmienności między uderzeniami serca i elastyczności tętnic. Wyniki sugerują, że nadmierna sztywność naczyń i nieregularne zmiany przepływu krwi mogą przyspieszać starzenie mózgu niezależnie od klasycznego nadciśnienia. Naukowcy uważają, że utrzymanie stabilnego ciśnienia krwi może być jednym z kluczowych elementów profilaktyki demencji. W przyszłości planują sprawdzić, czy regularna aktywność fizyczna, techniki redukcji stresu lub odpowiednie planowanie przyjmowania leków mogą pomóc w ograniczeniu tych wahań. – Nasze wyniki podkreślają, jak ściśle powiązane są serce i mózg. Utrzymanie stałego, prawidłowego przepływu krwi może być jednym z najlepszych sposobów wspierania zdrowia mózgu w miarę starzenia się – podsumował Trevor Lohman, pierwszy autor badania.

Aby wspierać zdrowie mózgu każdego dnia, warto dbać o stabilne ciśnienie krwi, regularny sen i aktywność fizyczną, która poprawia krążenie i dotlenia neurony. Kluczowe znaczenie ma także dieta bogata w warzywa, ryby, orzechy i oliwę z oliwek, ograniczenie stresu oraz utrzymywanie kontaktów społecznych. Mózg potrzebuje również wyzwań — nauki, czytania czy rozwiązywania łamigłówek. Takie codzienne nawyki pomagają spowolnić procesy starzenia, poprawiają pamięć i koncentrację oraz chronią przed chorobami neurodegeneracyjnymi.

Źródło: PAP