Paliwo dla mózgu. Wskazali dietę, która zmniejsza ryzyko alzheimera

Najnowsze badania opublikowane w prestiżowym czasopiśmie "Nature Medicine" wskazują, że dieta śródziemnomorska nie tylko wspiera ogólne zdrowie, ale także chroni mózg przed rozwojem choroby Alzheimera. Efekt ten jest szczególnie widoczny u osób posiadających gen APOE4, który znacznie zwiększa prawdopodobieństwo zachorowania.

Zespół z Brigham and Women’s Hospital, Harvard Medical School oraz Broad Institute przeanalizował dane od ponad 5700 osób – uczestniczek Nurses' Health Study i uczestników Health Professionals Follow-Up Study. Kobiety obserwowano od 1989 do 2023 roku, a mężczyzn od 1993 do 2023 roku.

Styl odżywiania badanych analizowano przy pomocy szczegółowych kwestionariuszy żywieniowych. Pobierano także próbki krwi, aby sprawdzić poziom metabolitów związanych z funkcjonowaniem mózgu. Dodatkowo oceniano genetyczne ryzyko choroby Alzheimera, skupiając się na obecności wariantu APOE4.

APOE4 to najsilniejszy genetyczny czynnik ryzyka sporadycznej postaci Alzheimera. Posiadanie jednej kopii tego genu zwiększa zagrożenie 3–4 razy, a dwóch kopii – nawet 8–12 razy w porównaniu z osobami bez tego wariantu.

Osoby stosujące zasady diety śródziemnomorskiej rzadziej chorowały na demencję, a ich funkcje poznawcze pogarszały się wolniej niż u osób preferujących inne modele żywienia. Najsilniejsze działanie ochronne zaobserwowano u pacjentów posiadających dwie kopie genu APOE4. Dodatkowo u badanych odnotowano niższe stężenie metabolitów powiązanych z wyższym ryzykiem otępienia.

- Nasze analizy pokazują, że odpowiednie nawyki żywieniowe, a zwłaszcza dieta śródziemnomorska, mogą skutecznie ograniczać ryzyko demencji, wpływając na procesy metaboliczne – podkreśliła dr Yuxi Liu z Brigham and Women's Hospital. Dodała, że dieta ta wspiera zdrowie mózgu u wszystkich, a w grupie osób z genetycznym obciążeniem ma jeszcze większe znaczenie.

Autorzy zaznaczyli, że badanie dotyczyło głównie osób o europejskim pochodzeniu i wyższym poziomie wykształcenia. Z tego względu konieczne są dalsze analizy obejmujące bardziej zróżnicowane populacje.

Dieta śródziemnomorska opiera się głównie na produktach roślinnych – warzywach, owocach, roślinach strączkowych i orzechach. Kluczowym składnikiem jest oliwa z oliwek, a źródłem zdrowych tłuszczów są także ryby i owoce morza bogate w kwasy omega-3. W diecie ogranicza się spożycie mięsa czerwonego, tłuszczów zwierzęcych i produktów wysokoprzetworzonych.

Poza zmniejszeniem ryzyka demencji dieta śródziemnomorska wspiera układ sercowo-naczyniowy, reguluje metabolizm i sprzyja długowieczności. To jeden z najlepiej przebadanych modeli żywienia, polecany przez specjalistów na całym świecie.

Karolina Rozmus, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP