Penicylina – opis, zastosowanie, przeciwskazania, działania niepożądane

Penicylina jest antybiotykiem wytwarzanym przez grzyby z gatunku pędzlaków. W obecnej chwili dostępne są penicyliny naturalne (wytwarzane w procesie biosyntezy), penicyliny półsyntetyczne oraz penicyliny skojarzone z inhibitorami β-laktamaz. Poszczególne rodzaje penicyliny różnią się między sobą przede wszystkim zakresem działania.

Penicyliny naturalne cechuje względnie wąski zakres działania. Wykazują one aktywność głównie w stosunku do bakterii gram-dodatnich takich jak: gronkowce, paciorkowce oraz pneumokoki. Większość bakterii gram-ujemnych jest opornych na ten typ antybiotyków.

Penicyliny półsyntetyczne można podzielić na dwie najważniejsze podgrupy:

• Penicyliny półsyntetyczne o wąskim spektrum działania
• Penicyliny półsyntetyczne o szerokim spektrum działania

Penicyliny skojarzone z inhibitorami β-laktamaz cechuje wyższa skuteczność a także najszersze spektrum działania antybakteryjnego.

Mechanizm działania penicyliny polega na hamowaniu procesu powstawania ściany komórkowej bakterii. Podanie penicyliny sprawia, że bakterie nie są wstanie dalej się namnażać. Ze względu na swoje właściwości penicylina jest jednym z popularniejszych leków wykorzystywanych w leczeniu zakażeń bakteryjnych.

Wskazaniami do stosowania penicyliny są różnego typu zakażenia bakteryjne na przykład: zapalenie migdałków podniebiennych, angina, zapalenie zatok obocznych nosa, kiła, rzeżączka, zapalenie płuc, bakteryjne zapalenie wsierdzia, powikłania po zabiegach operacyjnych, profilaktyka choroby reumatycznej, zakażenia dróg oddechowych, zakażenia dróg żółciowych, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zakażenia dróg moczowych, itp..

Podstawowym przeciwskazaniem do przyjmowania penicyliny jest uczulenie oraz nadwrażliwość na tę grupę leków. Ponadto penicyliny w formie doustnej nie mogą przyjmować osoby cierpiące na zaburzenia żołądkowo-jelitowe objawiające się wymiotami lub biegunką. Ten rodzaj dolegliwości znacznie zmniejsza wchłanianie penicyliny a co za tym idzie jej skuteczność.

W przypadku pacjentów cierpiących na niektóre choroby należy zachować szczególną ostrożność. Do grupy tej należą osoby cierpiące na: astmę oskrzelową, choroby alergiczne, niewydolność nerek, niewydolność serca, zażywające preparaty moczopędne lub preparaty zawierające potas

Przyjmowanie penicyliny podobnie jak w przypadku innych leków może wywołać u pacjenta skutki uboczne. Zażywanie penicyliny może wywołać: zaburzenia układu odpornościowego, zaburzenia układu pokarmowego, zaburzenia krwi, zaburzenia układu chłonnego, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia pracy nerek i dróg moczowych.

Penicylina może też prowadzić do wystąpienia reakcji uczuleniowej objawiającej się wysypką, rumieniem, gorączką oraz bólami stawów. W skrajnych wypadkach może dojść do wstrząsu anafilaktycznego i zgonu pacjenta.