Pomoc doraźna – kiedy i jak z niej korzystać?

Pomoc doraźna jest usługą skierowaną do osób, które uległy wypadkowi lub nagłemu zachorowaniu. Z różnych form pomocy doraźnej w Polsce może skorzystać każda osoba, która wymaga konsultacji lekarskiej lub pielęgniarskiej, a która podlega powszechnemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Z pomocy doraźnej można korzystać w różnych miejscach, niezależnie od miejsca zamieszkania lub zameldowania, jak również miejsca wyboru lekarza pierwszego kontaktu.

W myśl uregulowań prawnych w Polsce formy pomocy doraźnej to:

• porada w ambulatorium ogólnym,
• porada w ambulatorium chirurgicznym,
• wyjazd zespołu do wypadków i zachorowań typu N. Oznacza to specjalistyczną pomoc doraźną udzielaną noworodkom, niemowlętom i dzieciom do lat 14,
• wyjazd do wypadków i zachorowań: Zespołu P (podstawowy) lub S (specjalistyczny). Ich zadaniem są wyjazdy do osób znajdujących się w stanie zagrożenia życia. To dlatego karetka posiada wyposażenie niezbędne do przeprowadzania zabiegów reanimacyjnych.

Ambulatoria zlokalizowane są przy izbach przyjęć szpitali, w pogotowiu ratunkowym czy przychodniach lekarskich. Wspierają pacjentów internistycznie, pediatrycznie oraz urazowo-ortopedycznie, a w cięższych przypadkach, niemożliwych do zdiagnozowania w pomocy doraźnej, kierują do szpitala. Ambulatoria mogą być całodobowe lub czynne w określonych godzinach. W zależności od ambulatorium przyjmuje w nim lekarz: specjalista chorób wewnętrznych, chirurgii, chirurgii urazowo-ortopedycznej bądź specjalista chorób dzieci. Istotą ambulatoryjnej opieki zdrowotnej jest udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej osobom, które nie wymagają leczenia w warunkach całodobowych lub całodziennych. W przypadku nagłego bólu zęba można skorzystać z doraźnej pomocy dentystycznej i udać się do placówki, która pełni dyżur stomatologiczny.

W ramach pomocy doraźnej lekarz może:

• udzielić konsultacji,
• wykonać badania,
• wystawić receptę na leki,
• wystawić zwolnienie lekarstwie, wniosek ZUS, skierowanie na badania.

Z pomocy doraźnej można skorzystać w przypadku:

• nagłego zachorowania,
• znacznego i nagłego pogorszenia stanu zdrowia, gdy dostępne środki lecznicze nie przyniosły poprawy stanu zdrowia, a objawy chorobowe nie wskazują na zagrożenie życia,
• zachowania ciągłości stosowanej formy leczenia lub pomocy w pielęgnacji.

Najczęściej z pomocy doraźnej korzystają pacjenci, u których:

• nastąpiło zaostrzenie objawów choroby przewlekłej,
• nastąpiła utrata przytomności lub zaburzenia świadomości, pojawiły się drgawki,
• pojawiła się infekcja w obrębie górnych dróg oddechowych,
• pojawił się bóle w obrębie pleców: krzyża, kręgosłupa lub kończyn, a także stawów i mięśni,
• pojawiły się bardzo silne bóle głowy,
• doszło do zatrzymania wydalania moczu lub stolca,
• pojawił się ból brzucha nieznanego pochodzenia, nieustępujący pomimo aplikacji dostępnych leków rozkurczowych,
• wystąpiła biegunka lub wymioty nieznanego pochodzenia, szczególnie w przypadku małych dzieci oraz osób starszych,
• pojawiły się zaburzenia pracy serca lub nagły ból w klatce piersiowej,
• obserwuje się zaburzenia psychiczne. Gdy wystąpił napad agresji bądź doszło do podjęcia próby samobójczej, należy zwrócić się o pomoc do pogotowia ratunkowego,
• pojawiła się bardzo silna reakcja uczuleniowa,
• doszło do: wypadku, oparzenia, udaru cieplnego, wyziębienia organizmu, porażenia prądem, podtopienia, upadku z dużej wysokości.

Aby skorzystać z pomocy doraźnej, należy zgłosić się do najbliższej poradni zdrowotnej, która świadczy usługi pomocy doraźnej w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. Aby znaleźć pomocy medyczną w nagłych przypadkach, można skorzystać z narzędzi na stronie www.pacjent.gov.pl (www.pacjent.gov.pl/system-opieki-zdrowotnej/gdzie-znajde-pomoc-w-naglym-przypadku) lub skorzystać z wyszukiwarki internetowej, wpisując na przykład „pomoc doraźna Poznań” czy „pomoc doraźna Koszalin”. Jeśli pacjent nie jest w stanie dotrzeć do miejsca świadczenia usług pomocy doraźnej, może telefonicznie zwrócić się do placówki z prośbą o przyjazd lekarza w miejsce jego aktualnego przebywania (wizyta domowa) lub transport ambulatoryjny.