Przeszczepienie rogówki - wskazania, ryzyko i zalecenia po zabiegu

Przed zabiegiem pacjentowi podaje się znieczulenie miejscowe, czasami środek uspakajający. Pacjent pozostaje świadomy. Tkanka rogówki pochodzi od osoby, która zgodziła się zostać dawcą organów po swojej śmierci. Rogówka przed wszczepieniem jest dokładnie badana, by mieć jak największą pewność, że zabieg chirurgiczny będzie bezpieczny i skuteczny. Najczęściej stosowaną metodą przeszczepienia rogówki jest, tzw. drążąca keratoplastyka. Podczas tego zabiegu chirurgicznego lekarz usunie mały, okrągły fragment rogówki. Następnie zdrowy fragment rogówki pobrany od dawcy zostanie przyszyty. Istnieją także nowocześniejsze metody operowania, podczas których jedynie zewnętrzna lub wewnętrzna warstwa rogówki jest zamieniana.

W zależności od techniki operacyjnej istnieją różne rodzaje przeszczepów rogówki. Wyróżniamy przeszczepy warstwowe, w której przeszczepowi ulega tylko powierzchowna warstwa rogówki w przeciwieństwie do przeszczepów drążących, w których wymianie ulega cała grubość rogówki.

Jakie są wskazania do wykonania zabiegu keratoplastyki?

• zwyrodnienie rogówki;
• korekcja nieprawidłowego kształtu rogówki;
• zakażenia;
• oparzenia chemiczne;
• obrzęk rogówki;
• blizny na rogówce.
• wszystkie stany, w których rogówka traci swoją przejrzystość.

Przeszczep rogówki jest zalecana osobom, które cierpią, m.in. na:

• choroby oka spowodowane pomniejszeniem rogówki, na przykład stożek rogówki;
• bliznowacenie rogówki, spowodowane stanami zapalnymi lub urazami;
• utratę wzroku, przyczyną jest zmętnieniem rogówki, spowodowane np. dystrofią (zaburzeniem w odżywianiu tkanki).

Istnieje ryzyko, że organizm odrzuci przeszczepioną tkankę. Nie zdarza się to jednak często. Aby temu zapobiec, stosuje się specjalne krople do oczu. Czasami mogą pojawić się inne powikłania, na przykład:

• krwotoki;
• stan zapalny oka;
• wysokie ciśnienie oka, powodujące zaburzenia wzroku;
• opuchnięcie przedniej części oka;
• problemy z oddychaniem;
• reakcja uczuleniowa na stosowane leki.

Pacjent może powrócić do domu tego samego dnia, w którym odbył się przeszczep rogówki. Musi jednak pamiętać o stosowaniu kropli do oczuoraz o zasłanianiu oka przez okres do 4 dni po przeszczepie. Szwy zostaną usunięte podczas pierwszej wizyty kontrolnej. Niektóre szwy być może będą musiały pozostać w ciele pacjenta nawet przez rok. Tyle samo może trwać całkowity powrót do zdrowia.

W okresie po operacji ważne jest regularne stosowanie leków zawierających antybiotyk zarówno miejscowo, jak i ogólnie, należy stosować leki osłabiające odpowiedź immunologiczną tak, by przeszczep rogówki nie został odrzucony. Stosuje się także glikokortykosteroidy, które przyspieszają proces gojenia.

O sukcesie przeszczepu decyduje wiele czynników, np. współpraca pacjenta z lekarzem, dyscyplina pacjenta co do przestrzegania zasad przyjmowania leków oraz higieny, a także reakcja organizmu na przeszczepioną rogówkę.

Źródła

1. Postęp w chirurgii oka
2. Niżankowska M. H. Okulistyka - podstawy kliniczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 83-200-3224-6
3. Kański J.J. Diagnostyka kliniczna w okulistyce, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60290-84-2
4. Kański J.J. Okulistyka kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-120-4