Robisz tak podczas mierzenia ciśnienia? Jeden błąd zawyża wynik

Przy pomiarze ciśnienia znaczenie ma nie tylko sam aparat czy prawidłowo założony mankiet. Ważna jest również pozycja ciała, a szczególnie ręki, na której wykonywany jest pomiar. Pokazuje to badanie przeprowadzone przez naukowców z Johns Hopkins Medicine i opublikowane w "JAMA Internal Medicine". Wzięły w nim udział 133 osoby w wieku od 18 do 80 lat.

Przed pomiarami każdy uczestnik spacerował przez dwie minuty, co miało odtworzyć sytuację, w której pacjent właśnie przyszedł na wizytę. Następnie badani siedzieli przez pięć minut. Ciśnienie mierzono na ramieniu w kilku różnych pozycjach, a kolejne odczyty wykonywano w odstępach 30 sekund. Różnice okazały się na tyle duże, że zdaniem autorów mogą wpływać na ocenę wyniku.

Największy błąd pojawiał się, gdy podczas pomiaru ręka swobodnie zwisała wzdłuż ciała. W takiej pozycji ciśnienie skurczowe było zawyżone średnio o 6,5 mmHg, a rozkurczowe o 4,4 mmHg. Również położenie ręki na kolanach nie dawało tak dokładnego wyniku jak jej odpowiednie podparcie. W tym przypadku wartość ciśnienia skurczowego była zawyżona o prawie 4 mmHg.

Dlaczego pozycja ręki robi taką różnicę? Przy swobodnie opuszczonym ramieniu mięśnie mogą pozostawać napięte, co przejściowo wpływa na ciśnienie. Z kolei trzymanie ręki na kolanach zwiększa różnicę wysokości między ramieniem a sercem, co również może zmieniać odczyt.

Podczas pomiaru ręka powinna być podparta na stole lub biurku, tak aby mankiet znajdował się na wysokości serca. Przed pomiarem należy spokojnie posiedzieć przez co najmniej pięć minut. Plecy powinny być podparte, a obie stopy ustawione płasko na podłodze. Ręka z założonym mankietem powinna swobodnie spoczywać na podparciu.

Takie przygotowanie ogranicza ryzyko, że na wynik wpłynie pozycja ciała zamiast rzeczywistego ciśnienia krwi. Dokładność pomiaru ma bezpośrednie znaczenie dla dalszego postępowania z pacjentem.

Błędna technika może prowadzić do niewłaściwych decyzji dotyczących leczenia. Niepotrzebne przyjmowanie leków i związane z nimi działania niepożądane mogą być szczególnie problematyczne u bardziej wrażliwych pacjentów.

Nadciśnienie często przez długi czas nie daje wyraźnych objawów, dlatego jego wykrywanie opiera się właśnie na prawidłowo wykonywanych pomiarach. Jednocześnie pojedynczy odczyt może zależeć od wielu czynników, dlatego szczególnie ważne jest zachowanie właściwej techniki.

Badanie Johns Hopkins Medicine pokazuje, że nawet pozornie nieistotny szczegół może zmienić wskazanie ciśnieniomierza o kilka mmHg. Przy kolejnym pomiarze warto więc pamiętać o kilku rzeczach – usiądź wygodnie, oprzyj plecy, ustaw obie stopy płasko na podłodze i przez pięć minut spokojnie odpoczywaj. Ręka powinna być podparta, a mankiet znajdować się na wysokości serca.

Źródło: Johns Hopkins Medicine