Rząd przyjął projekt ustawy o zawodzie psychologa. Co się zmieni?

Ministerstwo zaznacza, że dotychczasowe przepisy o zawodzie psychologa z 2001 roku nie są stosowane ze względu na liczne wady prawne i legislacyjne. Ponadto są niedostosowane do wymogów prawnych Unii Europejskiej. To ustawa "martwa" - jak czytamy na stronie MRPiPS.

Nowe przepisy regulują zasady uzyskiwania prawa oraz wykonywania zawodu psychologa, zasady organizacji i działania samorządu psychologów, a także zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów. Określają również dokładnie, czym są świadczenia psychologiczne.

Kto będzie mógł zostać psychologiem w Polsce? Na stronie ministerstwa czytamy wymagania odnośnie wykształcenia, że będzie to absolwent studiów pierwszego stopnia na kierunku psychologia i studiów drugiego stopnia na kierunku psychologia, który uzyskał tytuł zawodowy magistra na wspomnianym kierunku. To będzie również osoba, która ukończyła jednolite studia magisterskie na kierunku psychologia oraz uzyskała tytuł zawodowy magistra na tym kierunku.

Na bazie wymagań zawartych w dokumencie powstanie Rejestr Psychologów składający się z osób spełniających określone kwalifikacje. Prawo wykonywania zawodu zacznie działać od momentu wpisu do rejestru.

Warto dodać, że nowe przepisy nie uchylą praw już nabytych. Konieczne będzie jednak wpisanie się do rejestru psychologów. Usunięcie z rejestru również zostało obwarowne konkretnymi zasadami.

Zobacz także: Smutna scena w sejmie. "Nic ich nie obchodzimy"

Celem działań samorządu ma być reprezentowanie psychologów oraz troska o prawidłowe wykonywanie tego zawodu. Zajmie się współpracą z organami administracji publicznej, a także organizacjami w kraju i za granicą w sprawach dotyczących wykonywania zawodu psychologa. Samorząd ma ustalać zasady etyki zawodowej, odpowiadać za doskonalenie zawodowe psychologów, co pozwoli zachować wysokie standardy pracy. Będzie też prowadzić postępowania w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów.

Ministerstwo chce, by przynależność do samorządu psychologów była obowiązkowa. Samorząd będzie dwustopniowy i będzie się składał z Krajowej Izby Psychologów oraz regionalnych izb. Nadzór nad nim będzie sprawował Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Nowe przepisy uwzględaniają również konsekwencje nieetycznych, wątpliwych zachowań psychologów. A będą to zachowania, które naruszają zasady wykonywania zawodu psychologa, jak nieposzanowanie intymności i godności osobistej klienta, niedochowanie tajemnicy zawodowej czy niepoinformowanie klienta lub jego przedstawiciela ustawowego o celu i zakresie planowanych usług psychologicznych.

Określone są też dokładnie kary dyscyplinarne. Będą to: upomnienie, nagana, kara finansowa, ograniczenie zakresu czynności w wykonywaniu zawodu psychologa na okres od sześciu miesięcy do dwóch lat, zawieszenie prawa wykonywania zawodu na okres od roku do pięciu lat, pozbawienie prawa wykonywania zawodu.

Zobacz także: Sejm usunął kontrowersyjny zapis. Dotyczy "15 minut "

W projekcie określono dokładnie, na czym ma polegać praca psychologa i jakie się świadczenie psychologiczne. Jest to zamknięty katalog.

Zgodnie z art. 1 ustawy, będzie to:

• diagnoza psychologiczna, polegająca na rozpoznawaniu za pomocą technik i narzędzi psychologicznych negatywnych i pozytywnych objawów funkcjonowania psychologicznego i wyjaśnianiu psychologicznych przyczyn i skutków tych objawów;

• opiniowanie psychologiczne, polegające na ustnym lub pisemnym opisie aktualnego funkcjonowania psychologicznego osoby badanej, sporządzonym na podstawie badania psychologicznego, zakończone wydaniem opinii psychologicznej;

• orzekanie psychologiczne, jeżeli przepisy odrębne tak stanowią, polegające na formułowaniu orzeczenia psychologicznego o występowaniu zaburzeń aktualnego funkcjonowania psychologicznego osoby badanej albo ich braku, ustalone zgodnie z aktualnym stanem wiedzy psychologicznej, na podstawie przeprowadzonych badań psychologicznych;

• pomoc psychologiczna, polegająca na stosowaniu różnorodnych form działania psychologicznego ukierunkowanych na: rozwój człowieka, kształtowanie i zachowanie zdrowia psychicznego człowieka, zapobieganie, zmniejszanie i usuwanie nieprawidłowości dotyczących zdrowia psychicznego człowieka, pomoc w rozwiązywaniu sytuacji traumatycznych i kryzysowych.

Projekt ustawy wymienia też, komu psycholog może odmówić wymienionych świadczeń (np. zły stan zdrowia, pokrewieństwo, stan nietrzeźwości), ale musi zostać to udekumentowane pisemnie.

Ponadto, zgodnie z oryginalnym zapisem, za działania właściwe dla zawodu psychologa będą również uznawane następujące czynności:

• prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych w dziedzinie psychologii;

• prowadzenie zajęć polegających na kształceniu umiejętności interpersonalnych;

• prowadzenie nauczania psychologii w ramach przedmiotów podstawowych i kierunkowych na polskich uczelniach.

Zaproponowane rozwiązania mają wejść w życie zasadniczo po 2 lat i 3 miesiącach od ogłoszenia ich w Dzienniku Ustaw.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła:

• sejm.gov.pl

• prawo.pl