Skończyłeś 50 lat? Tyle powinien wynosić twój puls

Puls to rytmiczne uderzenia krwi tłoczonej przez serce do naczyń tętniczych, wyczuwalne najczęściej na nadgarstku, szyi, czy w zgięciu łokcia. Każde uderzenie odpowiada jednemu skurczowi serca, dlatego puls odzwierciedla jego częstotliwość pracy podawaną w uderzeniach na minutę.

W praktyce wyróżniamy dwa podstawowe rodzaje tętna:

• spoczynkowe – mierzone w stanie pełnego odprężenia, najlepiej rano, tuż po przebudzeniu.

• wysiłkowe – obserwowane podczas aktywności fizycznej, gdy serce pracuje intensywniej, by dostarczyć więcej tlenu do tkanek.

U zdrowej osoby różnice między tymi wartościami są naturalne, ale zbyt duże odchylenia mogą być sygnałem problemów zdrowotnych, szczególnie u osób starszych.

Zobacz także: Objaw chorego serca. "Należy pilnie skonsultować się z kardiologiem"

Wraz z wiekiem dochodzi do naturalnych zmian w sercu i naczyniach krwionośnych: mięsień sercowy słab.nie, naczynia tracą elastyczność, a układ przewodzący impulsy elektryczne w sercu może działać mniej sprawnie. Te zmiany wpływają na puls.

Prawidłowe normy tętna spoczynkowego dla osoby po 50. roku życia będzie się wahały się między 60 a 80 udrzeniami na minutę, w zależności od konkretnego wieku, ale też innych czynników. Warto pamiętać, że normy te są orientacyjne. Puls zależy też od przyjmowanych leków, chorób współistniejących, aktywności fizycznej oraz ogólnej kondycji organizmu. Warto te wszystkie czynniki brać pod uwagę i w razie potrzeby skonsultować z lekarzem.

Zobacz także: Nietypowy objaw pojawia się w nocy. Może świadczyć o problemach z sercem

Zarówno zbyt niski, jak i zbyt wysoki puls może być niepokojący – zwłaszcza jeśli utrzymuje się długotrwale lub towarzyszą mu inne objawy (np. zawroty głowy, osłabienie, kołatanie serca).

• Bradykardia – puls poniżej 60/min. Występuje m.in. przy niedoczynności tarczycy, zaburzeniach przewodnictwa w sercu, a także u osób przyjmujących niektóre leki (np. beta-blokery). Może prowadzić do omdleń, niedotlenienia mózgu, a w ciężkich przypadkach – do konieczności wszczepienia rozrusznika serca.

• Tachykardia – puls powyżej 100/min w spoczynku. Może być objawem infekcji, odwodnienia, nadczynności tarczycy, anemii, a także skutkiem stresu czy stosowania używek. U seniorów podwyższone tętno może zwiastować rozwój chorób serca, niewydolność krążenia lub ryzyko udaru.

Dodatkowo, niepokojące mogą być też: niemiarowość tętna (arytmie), tętno nitkowate (osłabione, trudne do wyczucia) czy tętno twarde (wskazujące na nadciśnienie i miażdżycę). Jak prawidłowo mierzyć puls?

Pomiar tętna najlepiej wykonywać:

• w spoczynku, po co najmniej 10 minutach odpoczynku,

• o tej samej porze dnia (najlepiej rano),

• przed przyjęciem leków czy wypiciem kawy.

Najprościej zmierzyć puls palcami (wskazującym i środkowym) na tętnicy promieniowej (nadgarstek) lub szyjnej. Liczymy uderzenia przez 15 sekund i mnożymy wynik razy 4. Alternatywnie można używać ciśnieniomierza, pulsoksymetru, zegarka sportowego lub aplikacji monitorujących zdrowie.

Regularne monitorowanie pulsu to proste, ale skuteczne narzędzie kontroli stanu zdrowia - zwłaszcza u osób dojrzałych. Wczesne wykrycie nieprawidłowości pozwala na szybszą reakcję, diagnostykę i leczenie. Jeśli zauważysz, że tętno stale wykracza poza normy, skonsultuj się z lekarzem. Może to być pierwszy sygnał rozwijającej się choroby sercowo-naczyniowej, która w starszym wieku może przebiegać bez typowych objawów.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. WP abcZdrowie
2. Nowa Farmacja