Sterydy - substancja naturalna, działanie, zalety, skutki uboczne i wady

Sterydy kojarzą się najczęściej z substancjami przyjmowanymi przez osoby intensywnie trenujące, które dążą do rozbudowania masy mięśniowej. Nic bardziej mylnego. Sterydy są bowiem substancjami naturalnie występującymi w organizmie – hormonami steroidowymi. Produkują je nadnercza, niewielkie gruczoły dokrewne umiejscowione w okolicy nerek.

Sterydy mają silne właściwości przeciwzapalne. Organizm ludzki nie produkuje sterydów jednak w sposób ciągły - "dawkuje" sterydy, uzależniając ich poziom od potrzeby. I tak poziom sterydów we krwi wzrasta, gdy ten musi poradzić sobie z infekcją, silnym stresem lub bólem.

Najwyższy poziom hormonów sterydowych mamy rano, wieczorem i nocą ich stężenie spada.

Steroidy są doceniane ze względu na swoje silne właściwości przeciwzapalne. Medycyna wykorzystuje sterydy szczególnie w leczeniu tych schorzeń, które zaburzają pracę układu odpornościowego. Mowa o chorobach autoimmunologicznych, czyli takich, w których organizm ukierunkowuje agresywne działania na własne komórki. Prowadzi to do powstania stanu zapalnego.

W takim przypadku podanie sterydów jest konieczne. Dzięki nim zmniejsza się zapalenie, a organizm przestaje atakować własne komórki.

Kortykosteroidy są często jedynym wyjściem do przeprowadzenia skutecznej terapii. Stosuje się je w przebiegu takich chorób, jak:

• toczeń,
• zapalenie wątroby,
• zapalenie nerek,
• sarkoidoza.

Podawane są także osobom z astmą oskrzelową.

Leki ze sterydami stosuje się w przebiegu alergicznego nieżytu nosa. Także choroby dermatologiczne leczone są kortykosteroidami. Mowa tutaj o atopowym zapaleniu skóry, łuszczycy czy łojotokowym zapaleniu skóry.

Zdarza się, że gdy niesteroidowe leki przeciwzapalne okazują się nieskuteczne, sterydy stają się jedyną drogą ratunku w leczeniu stanu zapalnego, np. przy reumatoidalnym zapaleniu stawów.

Steroidy muszą przyjmować pacjenci, którym przeszczepiono organy. Leki hamują odpowiedź immunologiczną organizmu, co zmniejsza ryzyko odrzucenia przeszczepu.

Chociaż sterydy pomagają na wiele schorzeń, to mają też działania niepożądane. Im dłużej trwa leczenie, tym więcej skutków ubocznych.

Pacjenci, którzy długotrwale przyjmują steroidy, skarżą się najczęściej na przybieranie na wadze. Stosunkowo często występuje też wtórna niewydolność nadnerczy, polegając na upośledzeniu funkcji wydalniczej hormonów. Może też dojść do zaostrzenia przebiegu choroby, która była przyczyną włączenia do terapii tego typu leków.

Sterydy, przyjmowane w celu osłabienia reakcji układu immunologicznego, mogą także doprowadzić do spadku odporności organizmu na wirusy. Ich przyjmowanie powiązane jest także z wystąpieniem takich chorób, jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze czy jaskra lub zaćma.

W przypadku pacjentów leczących się na reumatoidalne zapalenie stawów, długotrwała terapia sterydami sprawia, że układ kostno-stawowy ulega dalszej degradacji – to przez wpływ sterydów na gospodarkę wapniowo-fosforanową.

Minusy stosowania maści ze sterydami fluorowanymi dostrzegają także osoby z chorobami skóry. U nich zauważa się zanik skóry właściwej i tkanki podskórnej.

Sterydy, choć są lekami szybko i sprawnie działającymi, mają wiele działań niepożądanych. Przepisywane są na receptę i tylko w ten sposób powinny być stosowane.

Efektom ubocznym można jednak zapobiegać, uprawiając sport, rezygnując ze słodyczy lub spożywając większą ilość warzyw bogatych w potas (sterydy obniżają jego poziom). Warto także suplementować witaminę D.