Skutki uboczne przyjmowania antybiotyków mogą być opłakane. Jednym z nich jest grzybica jelit

Grzybica jelit, zwana także kandydozą, jest wywoływana przez Candida albicans – gatunek grzybów zaliczanych do drożdżaków, który atakuje w szczególności osoby z obniżoną odpornością. Grzyby z rodzaju Candida naturalnie występują w jelitach i nie stanowią zagrożenia, dopóki ich namnażanie jest hamowane przez działanie innych bakterii jelitowych. Dopiero kiedy równowaga w mikroflorze jelit zostanie zaburzona, a grzyby zaczną się namnażać, dochodzi do grzybicy przewodu pokarmowego.

W badaniach opublikowanych na łamach "Cell Host and Microbe" zespół naukowców z Wielkiej Brytanii podkreśla, że antybiotyki zaburzają układ odpornościowy w jelitach, a infekcje grzybicze są w tym miejscu słabo kontrolowane. Szczególną uwagę poświęca się jednak obserwacji, z której wynika, że w obszarach, gdzie rozwinęły się infekcje grzybicze, powstawało także ryzyko rozwoju infekcji bakteryjnej. Dzieje się tak dlatego, że bakterie jelitowe mają zdolność przemieszczania się.

"Wiedzieliśmy, że antybiotyki pogarszają infekcje grzybicze, ale odkrycie, że współinfekcje bakteryjne mogą również rozwijać się poprzez interakcje w jelitach, było zaskakujące. Czynniki te mogą składać się na skomplikowaną sytuację kliniczną i dzięki zrozumieniu tych podstawowych przyczyn lekarze będą mogli skuteczniej leczyć pacjentów" - powiedziała dr Rebecca Drummond, główna autorka badania.

Podczas badań naukowcy leczyli myszy koktajlem antybiotykowym, a następnie zainfekowali je grzybem Candida albicans, który wywołuje u ludzi inwazyjną grzybicę jelit. Odkryli, że zakażone myszy były bardziej narażone na zgon z powodu infekcji jelit, a nie nerek lub innych narządów.

W dalszej części badań, naukowcom udało się zidentyfikować jakich części układu odpornościowego brakowało w jelitach po leczeniu antybiotykami. Następnie przywrócili je myszom za pomocą leków wzmacniających odporność, podobnych do tych stosowanych u ludzi. Okazało się, że takie zachowanie pomogło zmniejszyć nasilenie infekcji grzybiczej.

"Odkrycia te pokazują możliwe konsekwencje stosowania antybiotyków u pacjentów zagrożonych rozwojem infekcji grzybiczych. Jeśli ograniczymy lub zmienimy sposób przepisywania antybiotyków, możemy pomóc zmniejszyć liczbę przypadków osób, które poważnie zachorują z powodu tych dodatkowych infekcji, a także rozwiązać ogromny i rosnący problem oporności na antybiotyki – powiedziała dr Drummond.

Dr Michał Domaszewski lekarz POZ przyznaje, że nie jest zaskoczony takimi wynikami badań. Jak podkreśla, od lat wiadomo, że u osób z obniżoną odpornością, które stosują antybiotyki, może rozwinąć się kandydoza. Jakie są objawy schorzenia?

- Przywikliśmy do tego, że przy antybiotykoterapii u jednych pacjentów ryzyko wystąpienia grzybicy jelit jest większe niż u drugich, dlatego nie jest to zaskakujące. Kandydoza charakteryzuje się dolegliwościami ze strony układu pokarmowego takimi jak m.in. biegunka naprzemiennie z zaparciami, bóle brzucha, wzdęcia czy trudności w trawieniu. Oprócz leków, niezwykle ważna w radzeniu sobie z kandydozą jest zdrowa dieta – tłumaczy w rozmowie z WP abcZdrowie dr Domaszewski.

Lekarz dodaje, że częstym skutkiem ubocznym zbyt częstego przyjmowania antybiotyków jest tworzenie się w organizmie bakterii lekoopornych, które są ogromnym wyzwaniem dla lekarzy. Zarażenie się takim patogenem jest bardzo trudne do wyleczenia.

- Przy okazji tych badań warto zwrócić uwagę na jeszcze jeden skutek uczboczny zbyt częstego przyjmowania antybiotyków, a mianowicie uodpornienie się na nie. Często zdarza się, że u pacjentów którzy zbyt często przyjmują antybiotyki pojawia się bakteria lekooporna, która sprawia, że antybiotyk, podany poraz kolejny, nie spełnia swojej funkcji, przestaje działać. Lekarze muszą szukać połączeń różnych leków, ponieważ coraz częściej nie działają już nawet tzw. antybiotyki ostatniej szansy. Nierzadko konieczne jest też podawanie chorym znacznie większych dawek leków, ponieważ mniejsze już nie radzą sobie z infekcją. Zwalczanie bakterii lekoopornych to największe wyzwanie przed jakim stoi medycyna – wyjaśnia dr Domaszewski.

Ekspert podkreśla, że antybiotyki nie powinny być stosowane w infekcjach wirusowych, tylko w przypadku zakażeń bakteryjnych i grzybiczych. Zwalcza się nimi m.in. anginę, zapalenie płuc, boreliozę, szkarlatynę czy chorobę wrzodową.

Katarzyna Gałązkiewicz, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl