Szkodliwość binge drinking. Doprowadza do nieszczelności jelit, uszkadza wątrobę

Binge drinking to określenie epizodu intensywnego, szybkiego picia alkoholu w krótkim czasie, którego celem lub skutkiem jest wyraźne upojenie. Najczęściej definiuje się je jako wypicie jednorazowo około 4 standardowych porcji alkoholu przez kobiety lub 5 przez mężczyzn w ciągu mniej więcej dwóch godzin, co zwykle prowadzi do podwyższenia stężenia alkoholu we krwi i zaburzeń koordynacji, oceny sytuacji oraz kontroli zachowania.

Binge drinking to nie tylko ryzyko wypadku czy klasyczny kac. Coraz więcej danych wskazuje, że nawet jeden taki epizod zostawia ślad w przewodzie pokarmowym. Tak duża dawka alkoholu, podana w krótkim czasie, może osłabić nabłonek jelit - warstwę komórek tworzącą pierwszą linię obrony między wnętrzem jelita a krwiobiegiem. Kiedy bariera traci szczelność, do krwi łatwiej przedostają się fragmenty bakterii i toksyny, które normalnie pozostają w świetle jelita. Ten stan bywa opisywany jako "nieszczelne jelito".

Zespół z Beth Israel Deaconess Medical Center przyjrzał się temu, co dzieje się w jelicie na samym początku po kontakcie z wysoką dawką alkoholu. Badacze analizowali wpływ krótkich "uderzeń" alkoholu na różne odcinki przewodu pokarmowego. Wskazali, że już po takim epizodzie pojawiają się oznaki urazu, a do błony śluzowej napływają komórki układu odpornościowego zwykle rezerwowane do walki z drobnoustrojami. Zamiast spokojnej regeneracji organizm uruchamia procesy zapalne, które mogą pogłębiać problem, bo uszkodzony nabłonek staje się mniej odporny na kolejne bodźce.

Kluczową rolę mają neutrofile, czyli szybkie komórki odporności wrodzonej. Potrafią one wyrzucać na zewnątrz sieciowe struktury nazywane NET-ami (neutrophil extracellular traps). NET-y działają jak lepka pułapka, która może unieruchamiać patogeny, ale bywa też agresywna dla tkanek gospodarza. W opisywanym mechanizmie sieci neutrofilowe uszkadzają górny odcinek jelita cienkiego i osłabiają jego szczelność. To tłumaczy, dlaczego po binge drinkingu łatwiej o "przecieki", a wraz z nimi o sygnały zapalne krążące w organizmie jeszcze długo po tym, gdy poziom alkoholu zaczyna spadać.

Konsekwencje nie muszą kończyć się w jelitach. Krew odpływająca z przewodu pokarmowego trafia najpierw do wątroby, dlatego to właśnie ona jest szczególnie narażona na kontakt z bakteryjnymi produktami. Gdy ich ilość rośnie, wątroba dostaje sygnał alarmowy i może wejść w tryb zapalny.

W ten sposób jednorazowe upicie się staje się punktem zapalnym w osi jelito-wątroba, a częste powtarzanie takich epizodów może sprzyjać narastaniu szkód.

Naukowcy sprawdzili również, czy da się przerwać ten łańcuch zdarzeń. Gdy ograniczyli działanie NET-ów za pomocą enzymu rozkładającego te struktury, w jelitach było mniej komórek zapalnych, a przenikanie bakteryjnych produktów słabło. W modelu badawczym oznaczało to mniejsze uszkodzenie bariery jelitowej. To nie jest gotowa terapia dla ludzi, ale podpowiedź, że celowanie w ten mechanizm może w przyszłości ograniczać część szkód wywołanych alkoholem.

Autorka korespondencyjna Gyongyi Szabo zwraca uwagę, że dotąd więcej mówiono o skutkach nadmiernego picia dla wątroby niż o tym, jak zachowuje się górny odcinek jelita tuż po epizodzie. - Wiemy, że nadmierne picie może zaburzać funkcjonowanie jelit i narażać wątrobę na szkodliwe produkty bakteryjne, ale zaskakująco niewiele było wiadomo o tym, jak górny odcinek jelita reaguje na najwcześniejszych etapach - przekazała.

- Nasze badanie pokazuje, że nawet krótkie epizody intensywnego picia mogą wywoływać stan zapalny i osłabiać barierę jelitową, wskazując na potencjalny wczesny etap rozwoju uszkodzeń jelit i wątroby związanych z alkoholem – dodała.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: medicalxpress.com