alkoholizm uzaleznienie

Z badania zrealizowanego w połowie grudnia 2025 r. przez agencję Brainlab wynika, że picie alkoholu zadeklarowało 84 proc. dorosłych Polaków, a 28 proc. sięga po niego co najmniej raz w tygodniu. To oznacza, że dla dużej części społeczeństwa picie nie jest jedynie epizodem, ale stało się nawykiem. Niestety, nadużywanie alkoholu wiąże się z wieloma zagrożeniami dla zdrowia, o czym informuje WHO.

Kompletnie pijana 32-latka krzyczała, że nie jest w ciąży, choć za chwilę miała urodzić. Inna urodziła wcześniaki, które już w pierwszej dobie życia miały ciężki zespół odstawienny. Lekarze alarmują, że szokujący przypadek pijanej ciężarnej z Tomaszowa Lubelskiego nie jest odosobniony. - Do uszkodzeń mózgu dziecka może doprowadzić nawet dawka uznawana za niewielką - zaznacza dr n. med. Maciej Jędrzejko, ginekolog-położnik ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach.

Jednorazowy epizod intensywnego picia potrafi w krótkim czasie naruszyć barierę jelitową, która na co dzień chroni nas przed bakteriami i ich toksynami. Naukowcy sugerują, że za to szybkie uszkodzenie mogą odpowiadać komórki odpornościowe uruchamiane zwykle w sytuacji zagrożenia infekcją.

Szampan dla dzieci jest zakazany na Litwie od 2019 roku. Tymczasem w Polsce, zwłaszcza przy okazji świąt, kupowany jest na potęgę. Dla wielu rodzin to niewinny sylwestrowy gadżet: musujące bąbelki, korek jak w prawdziwym winie i obowiązkowy toast o północy – tylko że w wersji dla dzieci. Problem w tym, że nawet jeśli napój jest bez alkoholu, niesie ze sobą groźną symbolikę i często sporą dawkę cukru. Czy szampan dla dzieci to jedynie zabawa, czy jednak pierwszy krok do oswajania młodych z tym, że świętowanie równa się kieliszek i alkohol?

Eksperci od lat podkreślają, że każda dawka alkoholu szkodzi, jednak ostatnio opublikowane badania wskazują, że etanol niszczy mózg szybciej niż sądzono. Destrukcja może dotyczyć także innych tkanek. - Możemy to zobrazować jednym prostym przykładem. Dużo łatwiej siniaczy się osoba, która spożywa duże ilości alkoholu. A struktura naczyń krwionośnych w skórze w mózgu aż tak bardzo się nie różni. Jednak siniak na skórze dość szybko się zagoi, natomiast "zagojenie" w obrębie mózgu jest bardziej problematyczne - wyjaśnia prof. Andrzej Fal, prezes Polskiego Towarzystwa Zdrowia Publicznego.

Szacuje się, że problem alkoholowy dotyczy setek tysięcy Polaków, ale wielu z nich przez lata funkcjonuje pozornie normalnie – pracuje, ma rodzinę, nie trafia na izbę wytrzeźwień. Jak sprawdzić, czy picie wymknęło się spod kontroli? Pomóc może prosty, czteropytaniowy test CAGE.

Najnowsze badania ujawniły istnienie w mózgu niewielkiej grupy neuronów, które mogą działać jak naturalny hamulec chroniący przed upijaniem się. Zdaniem ekspertów, odkrycie to może otwierać nowe możliwości w terapiach uzależnień.

W ciągu dwóch dekad dostępność alkoholu w Polsce znacząco wzrosła. Za przeciętne miesięczne wynagrodzenie można dziś kupić ponad 2 tys. piw - o tysiąc więcej niż 20 lat temu. Według danych GUS i WHO alkohol staje się coraz bardziej przystępny cenowo, mimo że Polska wciąż plasuje się w europejskiej średniej.

W środę 8 pażdziernika w Sejmie odbyła się debata poświęcona zmianom w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Dyskusję zainicjował Klub Parlamentarny Lewicy, który we wrześniu złożył własny projekt ustawy ograniczającej dostęp do alkoholu i jego promocję.

Zaburzenia związane z używaniem alkoholu (alcohol use disorder, AUD) często współwystępują z depresją i zaburzeniami lękowymi, a dodatkowo zwiększają ryzyko poważnych chorób somatycznych, w tym uszkodzeń wątroby. Choć istnieją różne programy terapeutyczne, ich skuteczność nie zawsze jest wystarczająca, co otwiera przestrzeń dla poszukiwania nowych metod leczenia.

Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda opowiedziała się za ograniczeniem dostępności alkoholu. W Polsce od 600 do 800 tys. osób jest uzależnionych od alkoholu, a około 3 mln pije w sposób nadmierny i szkodliwy.

W Stanach Zjednoczonych liczba zgonów wywołanych alkoholem systematycznie rosła przez ostatnie ćwierćwiecze, osiągając rekordowy poziom w 2021 roku - wynika z analizy opublikowanej w czasopiśmie "PLOS Global Public Health". Badanie przeprowadzone przez zespół dr. Tony’ego Wonga z UCLA pokazuje, że śmiertelność związana z alkoholem w 2024 roku była blisko dwukrotnie wyższa niż w 1999 roku.

Wizytacja Krajowego Mechanizmu Prewencji Tortur wykazała brutalne traktowanie pacjentów i rażące łamanie ich praw w łódzkiej izbie wytrzeźwień. Umieszczeni w ośrodku mieli być szarpani, bici i upokarzani na tle seksualnym. Ze względu na rozmiar nadużyć KMPT poinformował o sprawie kluczowe instytucje państwowe i samorządowe – w tym prokuraturę, policję, władze miasta oraz Rzecznika Praw Pacjenta.

Sklep z alkoholem o krok od szpitala, gdzie pacjenci leczą się z uzależnienia. Choć brzmi absurdalnie, jest możliwe, bo prawo na to pozwala. Nie ma ustawowego zakazu, a samorządy nie kwapią się, by wprowadzić własne regulacje. - W jednej chwili można wrócić na start, a to przecież często walka o życie - mówi o leczeniu uzależnienia psycholog Paulina Pietras.

Jacek Kurzyca od dziecka zmaga się z chorobą afektywną dwubiegunową, ale diagnozę usłyszał dopiero po 60-tce. Brak świadomości tego, z czym walczy, doprowadził do dramatu. Pił nałogowo, rozpadło się jego małżeństwo, stracił kontakt z dziećmi, w końcu - po próbie samobójczej - trafił do szpitala psychiatrycznego. - Skoro świat mnie nie kocha, to ja też nie kocham świata i kończę z tym. Taka była moja logika - przyznaje autor książki "Mam dwubiegunówkę".

Poseł Konfederacji Ryszard Wilk w lutym 2025 roku został przyłapany na obradach Sejmu pod wpływem alkoholu. Od tego czasu, jak podkreśla, walczy z chorobą alkoholową. Mimo to jednak nie popiera ograniczenia sprzedaży alkoholu i jego obecności w Domu Poselskim. Dlaczego?

Spożywanie alkoholu ma wpływ nie tylko na wątrobę, lecz także na serce, nerki, układ krwiotwórczy i gospodarkę hormonalną. Specjalistka hepatologii wymienia wszystkie badania, które powinny wykonywać osoby regularnie sięgające po trunki.

Wojciech Wolak to dyplomowany coach, student psychologii, od 2018 r. trzeźwy alkoholik. W sieci edukuje jako coach.od.wódki, jest też autorem dwóch e-booków na temat uzależnienia od alkoholu. W najnowszym porusza problem, o którym mówi się tak mało, że jest niemal niewidzialny dla systemu. Swoimi przemyśleniami podzielił się również w rozmowie z WP abcZdrowie.

Zgodnie z analizą opublikowaną tuż przed konferencją Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej 2025 w Chicago liczba zgonów powiązanych z alkoholem w USA wzrosła dwukrotnie - z około 12 tysięcy w 1990 roku do ponad 23 tysięcy w 2021 roku.

Wśród używek, po które sięga młodzież, nadal króluje alkohol, ale niebezpiecznie zmienia się podejście nastolatków do innego środka psychoaktywnego. - Wśród młodych ludzi marihuana przestaje być traktowana jako substancja psychoaktywna, potencjalnie niebezpieczna. Zaczyna być normą, a w niektórych klasach w liceum sięga po nią nawet 80-90 proc. uczniów - mówi w WP abcZdrowie Paulina Pietras, specjalistka terapii uzależnień z lubelskiego Monaru.

Choć leczenie uzależnienia od alkoholu wymaga kompleksowego podejścia, tzw. wszywka alkoholowa nie traci na popularności. Wciąż jest stosowana jako metoda wspierająca utrzymanie abstynencji, mimo że sama w sobie nie leczy alkoholizmu.

Makabryczna zbrodnia na kampusie Uniwersytetu Warszawskiego, a wcześniej zabójstwo lekarza w Krakowie. Takie wydarzenia wstrząsają Polakami, ale i mogą pozostawić trwały ślad w psychice, a nawet doprowadzić do traumy. - W konsekwencji może rozwinąć się PTSD, z którym można się zmagać nawet wiele lat - ostrzega psychotraumatolog dr Anna Pluskota.

Gdańscy radni przegłosowali uchwałę o wprowadzeniu nocnego zakazu sprzedaży alkoholu w całym mieście. Nowe przepisy wejdą w życie 1 września i mają poprawić bezpieczeństwo mieszkańców.

Brak wsparcia psychologicznego dla żołnierzy to problem, który wymaga natychmiastowej uwagi, ale jest ignorowany. Z kolei na najnowocześniejszy sprzęt fundusze zawsze się znajdą. "To nieakceptowalne" – ocenia prof. Mariusz Jędrzejko z Centrum Profilaktyki Społecznej.